Examkin

Soru

Zorluk: OrtaYeni Klasik İktisat ve Rasyonel Beklentiler

Yeni Klasik İktisat Okulu'nun "Politika Etkisizliği Önermesi" (Policy Ineffectiveness Proposition) varsayıldığı bir durumda; rasyonel beklentilere sahip iktisadi birimlerin bulunduğu ve piyasaların anlık olarak temizlendiği bir ekonomide, Merkez Bankası'nın para arzını artıracağını kamuoyuna önceden ilan etmesi durumunda reel hasıla (YY) ve fiyatlar genel düzeyi (PP) üzerindeki nihai etki aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Reel hasıla artarken fiyatlar genel düzeyi sabit kalır.
  2. B
    Hem reel hasıla hem de fiyatlar genel düzeyi aynı oranda artış gösterir.
  3. Reel hasıla değişmezken sadece fiyatlar genel düzeyi yükselir.Cevap
  4. D
    Bireyler beklentilerini geçmiş verilere göre oluşturduğu için kısa dönemde üretimde geçici bir artış yaşanır.
  5. E
    Para arzı artışı reel faiz oranlarını düşürerek yatırımları ve dolayısıyla hasılayı kalıcı olarak artırır.

Cevap

Rasyonel beklentiler altında önceden ilan edilen (beklenen) politikalar reel hasılayı değiştirmez, sadece fiyatlar genel düzeyini yükseltir.
Yeni Klasik iktisatçılara (Lucas, Sargent, Wallace) göre, piyasalar sürekli dengededir ve bireyler rasyonel beklentilere sahiptir. Bir politika değişikliği (örneğin para arzı artışı) önceden ilan edilirse veya iktisadi birimler tarafından öngörülürse, birimler bu bilginin fiyatlar üzerindeki etkisini anında hesaplar ve kararlarına yansıtırlar. Bu durumda nominal ücretler ve fiyatlar aynı oranda artar, sonuç olarak reel ücretler ve üretim (hasıla) değişmez. Buna "Politika Etkisizliği Önermesi" denir.

Adım Adım Çözüm

1
Politika türünün analiz edilmesi
Merkez Bankası politikayı önceden ilan ettiği için bu "beklenen/öngörülen" bir politikadır.
Yeni Klasik modelde beklenen ve beklenmeyen politikaların etkileri farklıdır.
2
Beklenti mekanizmasının uygulanması
Bireyler rasyonel beklentilere sahip olduğu için P=PeP = P^e (gerçekleşen fiyat = beklenen fiyat) eşitliği anında sağlanır.
Rasyonel birimler mevcut tüm bilgiyi (ilan edilen politikayı) kullanarak hata yapmazlar.
3
AD-AS etkileşiminin değerlendirilmesi
Toplam Talep (ADAD) sağa kayarken, rasyonel beklentiler nedeniyle Toplam Arz (ASAS) eğrisi de aynı anda sola kayar ve ekonomi dikey ASAS boyunca hareket eder.
Beklenen enflasyon maliyetlere anında yansıdığı için üretim artışı (geçici de olsa) gerçekleşmez.

Anahtar Kavram

Politika Etkisizliği Önermesi (Sargent ve Wallace)

İpuçları

1
Politikanın 'beklenen' (önceden ilan edilen) mi yoksa 'beklenmeyen' (sürpriz) mi olduğuna dikkat edin.
2
Rasyonel beklentiler varsayımı altında iktisadi birimlerin sistematik hata yapıp yapmayacağını düşünün.
3
Lucas'a göre üretim artışı sadece sürpriz politikalarla (gerçekleşen fiyatın beklenen fiyatı aşmasıyla) mümkündür.

Daha Fazla Pratik

Bu sorunun ardından 'Beklenmeyen/Sürpriz Para Politikası' durumunda Yeni Klasik modelin nasıl tepki vereceğini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Grafiksel olarak; AD eğrisi sağa kayarken, rasyonel beklentiler nedeniyle kısa dönem AS eğrisinin de (SRAS) aynı miktarda sola kayacağını ve yeni dengenin tam istihdam hasılası üzerinde daha yüksek bir fiyat düzeyinde oluşacağını düşünebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Yeni Klasik İktisat ve Rasyonel Beklentiler

Bu konudan daha fazla soru