Refah iktisadının birinci temel teoremi, tam rekabet koşulları altında piyasa mekanizmasının kaynak dağılımında Pareto etkinliği kendiliğinden sağladığını öne sürer. Ancak bu teoremin geçerliliği, piyasa başarısızlıklarının bulunmadığı varsayımına dayanmaktadır. Buna göre, aşağıdaki durumlardan hangisinin varlığı, tam rekabetçi bir piyasada ulaşılan genel dengenin Pareto etkin olmasını engellemez?
- AÜretim veya tüketim sürecinde pozitif ya da negatif dışsallıkların ortaya çıkması
- Tüketici tercihlerinde azalan marjinal ikame oranının (dışbükeylik) geçerli olmasıCevap
- CPiyasada işlem gören malların kamu malı niteliğine sahip olması
- DBazı üreticilerin piyasa fiyatını etkileyebilecek tekel gücüne sahip olması
- EPiyasadaki alıcı ve satıcılar arasında asimetrik bilgi (eksik bilgi) sorununun bulunması
Cevap
Tüketici tercihlerinde azalan marjinal ikame oranının (dışbükeylik) geçerli olması, kaynak dağılımında etkinliğin sağlanması önünde bir engel değildir.
Doğru seçenek, tüketici tercihlerinde azalan marjinal ikame oranının geçerli olmasıdır. Birinci Temel Refah Teoremi'nin Pareto etkinliğe ulaşmasını engelleyen unsurlar 'piyasa başarısızlıkları' (dışsallıklar, kamu malları, eksik rekabet ve asimetrik bilgi) olarak bilinir. Azalan marjinal ikame oranı ise farksızlık eğrilerinin standart (orijine göre dışbükey) yapısını açıklar ve tüketicilerin dengeye ulaşmasını sağlayan rasyonel bir davranış özelliğidir; etkinliğe engel teşkil etmez.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Birinci Temel Refah Teoremi ve Piyasa Başarısızlıkları
İpuçları
1
Birinci Temel Refah Teoremi, hangi durumlarda 'piyasanın başarısız olduğunu' hatırla.
2
Dışsallıklar ve kamu malları gibi durumlar piyasanın etkinliğini bozan unsurlardır; oysa dışbükeylik tercihlerle ilgili standart bir varsayımdır.
3
Şıklarda yer alan dört unsur doğrudan piyasa başarısızlığı yaratırken, bir tanesi iktisadi modellerde dengenin varlığı için gereken olumlu bir özelliktir.
Daha Fazla Pratik
İkinci Temel Refah Teoremi için neden dışbükeylik (convexity) varsayımının zorunlu olduğunu araştırınız.
Tahmini Süre:1m 30s