Soru

Zorluk: Ortaİç Tasarruflar ve Sermaye Birikimi

Ragnar Nurkse tarafından geliştirilen "gizli işsizlikten kaynaklanan tasarruf potansiyeli" (disguised saving potential) tezine göre, az gelişmiş ülkelerde tarım sektöründeki gizli işsizlerin üretken alanlara kaydırılmasıyla sermaye birikiminin sağlanabilmesi için gerekli olan temel şart aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Tarımdan ayrılan işçilerin kentsel alanlarda gösteriş tüketimine (demonstration effect) yönelerek tasarruf eğilimlerini düşürmesi
  2. Tarım sektöründe kalan nüfusun, ayrılan işçilerin tüketim miktarını tüketmeyip eski tüketim seviyesini korumasıCevap
  3. C
    Tarımsal üretimin tamamen piyasaya yönelik hale getirilerek fonksiyonel gelir dağılımının emek lehine bozulması
  4. D
    Gizli işsizlerin tarımdan ayrılması sonucunda toplam tarımsal üretim miktarının marjinal verimlilik nedeniyle azalması
  5. E
    Dış ticaret hadlerinin tarım ürünleri lehine gelişerek iç tasarrufların dış yardımlarla ikame edilmesi

Cevap

Tarım sektöründe kalan nüfusun, ayrılan işçilerin tüketim payını tüketmeyip eski tüketim seviyelerini korumasıdır.
Doğru seçenek, Nurkse'nin modelindeki temel mantığı yansıtmaktadır. Tarımdan ayrılan gizli işsizler aslında tarım sektöründe bir yük oluşturmaktadır. Onlar ayrıldığında üretim düşmez ancak tükettikleri gıda miktarı boşa çıkar. Bu boşa çıkan gıda miktarının sermaye birikimine (sanayideki işçilerin beslenmesine) dönüşebilmesi için tarımda kalanların tüketimlerini artırmamaları ve eski seviyelerini korumaları zorunludur. Bu durum Nurkse tarafından tasarrufun 'gizli' kaynağı olarak nitelendirilir.

Adım Adım Çözüm

1
Gizli işsizliğin temel varsayımını analiz et.
Tarımdaki bazı işçilerin marjinal verimliliği sıfırdır (MP=0MP=0). Yani bu kişiler üretim yapmasa da tüketim yapmaktadır.
Tasarruf potansiyelinin kaynağını anlamak için üretken olmayan tüketimin belirlenmesi gerekir.
2
İşgücü transferinin etkisini değerlendir.
Bu işçiler sanayiye geçtiğinde tarımsal üretim miktarı değişmez.
Marjinal verimliliğin sıfır olması, işçi ayrıldığında toplam çıktının sabit kalacağı anlamına gelir.
3
Tasarruf potansiyelinin (sermaye fonu) oluşum şartını belirle.
Ayrılan işçilerin tarımdayken tükettikleri gıda miktarı boşa çıkar. Eğer geride kalanlar bu gıdayı tüketmeyip sanayideki işçilere aktarırsa "gizli tasarruf" realize olur.
Eğer geride kalanlar kendi tüketimlerini artırırlarsa, potansiyel tasarruf tüketimle erir ve sermaye birikimi gerçekleşemez.

Anahtar Kavram

Gizli İşsizlikten Kaynaklanan Tasarruf Potansiyeli

İpuçları

1
Nurkse'nin bu tezinde 'gizli' olan tasarruf aslında bir gıda fazlasıdır.
2
Tarımda çalışmayan ama yemek yiyen birinin sanayiye gitmesi durumunda, onun tarımda yediği yemeğin ne olacağını düşünün.
3
Sermaye birikimi için tarımdan ayrılan işçinin sanayide beslenmesi gerekir. Bu gıda, tarımda kalanlar tarafından tüketilmeyip serbest kalmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Lewis'in dual ekonomi modelinde tasarrufların kaynağı ile Nurkse'nin bu tezini karşılaştırınız.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla