Soru

Zorluk: OrtaFinansal Aracılık ve Asimetrik Bilgi Sorunları

Finansal sistemde asimetrik bilgi sorunları, fon akışının etkinliğini azaltan önemli bir engeldir. Bu bağlamda, borç alan tarafın kredi sözleşmesi imzalandıktan sonra borç veren tarafın aleyhine olacak şekilde riskli faaliyetlere girişme veya fonları amacı dışında kullanma eğilimi "ahlaki tehlike" (moral hazard) olarak adlandırılır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bankaların kredi piyasalarında karşılaştıkları ahlaki tehlike sorununu en aza indirmek amacıyla başvurdukları yöntemlerden biri değildir?

  1. A
    Kredi sözleşmelerine fonların kullanım amacını belirleyen kısıtlayıcı hükümler eklenmesi
  2. B
    Kredi borcuna karşılık değerli varlıkların teminat olarak gösterilmesinin istenmesi
  3. C
    Borçlunun projeye kendi öz kaynaklarından belirli bir oranda katılımının (net değer şartı) aranması
  4. Kredi başvurusunda bulunanların risk profillerini belirlemek amacıyla geçmiş ödeme performanslarının analiz edilmesiCevap
  5. E
    Kredi kullanan firmanın nakit akışlarının ve harcamalarının banka tarafından düzenli olarak izlenmesi

Cevap

Kredi başvurusunda bulunanların risk profillerini belirlemek amacıyla geçmiş ödeme performanslarının analiz edilmesi
Doğru olan seçenekte belirtilen geçmiş ödeme performanslarının analiz edilmesi yöntemi, kredi sözleşmesi imzalanmadan önce gerçekleştirilen bir 'eleme' (screening) faaliyetidir. Bu faaliyet, finansal piyasalarda fon talep edenler arasından riskli olanları ayıklamayı amaçladığı için 'ters seçim' (adverse selection) problemini çözmeye yöneliktir. Ahlaki tehlike ise sözleşme sonrası davranış değişikliğini ifade eder ve bu yöntemin doğrudan hedefi değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Asimetrik bilgi sorunlarının zamanlamasını belirlemek
Ters seçim (adverse selection) sözleşme öncesinde, ahlaki tehlike (moral hazard) ise sözleşme sonrasında ortaya çıkar.
Soruda ahlaki tehlikeye (sözleşme sonrası) yönelik olmayan yöntemi bulmamız istenmektedir.
2
Seçeneklerdeki yöntemlerin uygulama aşamasını analiz etmek
Kısıtlayıcı hükümler, teminat, net değer şartı ve izleme faaliyetleri sözleşme anında veya sonrasında borçlunun davranışlarını kontrol etmeye yöneliktir. Geçmiş ödeme performansı analizi ise sözleşme imzalanmadan önce yapılır.
Yöntemlerin amacını doğru sınıflandırmak asimetrik bilgi türünü belirlemek için kritiktir.
3
Ters seçim çözümünü ayırt etmek
Geçmiş ödeme performanslarının analizi, potansiyel borçlular arasından 'kötü riskleri' elemek (screening) için kullanılan bir yöntemdir.
Sözleşme öncesi yapılan bu işlem, ahlaki tehlikeyi değil, ters seçim sorununu azaltmaya yöneliktir.

Anahtar Kavram

Asimetrik Bilgi Sorunları: Ters Seçim ve Ahlaki Tehlike Ayrımı

İpuçları

1
Soruda 'ahlaki tehlike' ve 'ters seçim' arasındaki zamanlama farkına odaklanın.
2
Kredi Kayıt Bürosu (KKB) gibi kurumlardan alınan verilerin hangi aşamada kullanıldığını düşünün.
3
Eleme (screening) faaliyetleri sözleşme öncesidir, denetleme ve izleme (monitoring) faaliyetleri ise sözleşme sonrasıdır.

Daha Fazla Pratik

Finansal aracılık kurumlarının 'bedavacılık' (free-rider) sorununu nasıl çözdüğünü ve bu sorunun asimetrik bilgi üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla