Examkin

Para, Banka ve Enflasyon

87 soru

Soru 81Soru →

Türkiye ekonomisinde finansal sistemin işleyişi ve bankaların yasal yetkileri dikkate alındığında; bireysel tasarruf sahiplerinden mevduat veya katılım fonu kabul etme yetkisi bulunmayan, temel faaliyet alanı olarak büyük ölçekli sanayi ve altyapı projelerinin finansmanını sağlamak ve şirketlerin sermaye piyasası araçlarının ihracına aracılık etmek olan banka türü aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kalkınma ve Yatırım Bankaları

Cevap

Türkiye'de mevduat veya katılım fonu toplama yetkisi olmayan, uzun vadeli proje finansmanı ve sermaye piyasası aracılığı yapan banka türü Kalkınma ve Yatırım Bankalarıdır.
Kalkınma ve Yatırım Bankaları, 54115411 sayılı Bankacılık Kanunu'na göre tasarruf sahiplerinden mevduat veya katılım fonu toplama yetkisine sahip olmayan tek banka grubudur. Bu kurumlar temel olarak uzun vadeli yatırımların finansmanını sağlamak, şirketlerin halka arz süreçlerine aracılık etmek ve kurumsal bankacılık hizmetleri sunmak amacıyla faaliyet gösterirler.

Adım Adım Çözüm

1
Banka türlerini fon toplama yetkilerine göre sınıflandırın.
Mevduat bankaları mevduat, katılım bankaları katılım fonu toplar; ancak kalkınma ve yatırım bankalarının bu yetkisi yoktur.
Türkiye'deki bankacılık mevzuatı (54115411 sayılı Kanun) fon toplama yetkisini banka türlerine göre kesin sınırlarla ayırmıştır.
2
Kurumların temel faaliyet alanlarını analiz edin.
Büyük ölçekli sanayi yatırımları ve menkul kıymet ihraç aracılığı kalkınma ve yatırım bankacılığının uzmanlık alanıdır.
Bu bankalar mevduat toplayamadıkları için fonlarını öz kaynaklar veya sermaye piyasası borçlanması ile yaratırlar.

Anahtar Kavram

Banka Türleri ve Fon Toplama Yetkileri
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 82Soru →

Türkiye'de bankacılık ve finans sisteminin denetim, gözetim ve mevduat sigortacılığı fonksiyonlarını üstlenen Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) kurumlarının güncel hukuki ve idari statüsüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Her iki kurum da kamu tüzel kişiliğine, idari ve mali özerkliğe sahip olup kurul üyeleri Cumhurbaşkanı tarafından atanır.

Cevap

Her iki kurum da kamu tüzel kişiliğine, idari ve mali özerkliğe sahip olup kurul üyeleri Cumhurbaşkanı tarafından atanır.
Doğru ifade, her iki kurumun da kamu tüzel kişiliğine sahip olduğunu, idari ve mali bakımdan özerk yapılandırıldığını ve karar organlarının Cumhurbaşkanı tarafından atandığını belirtmektedir. Bu durum güncel mevzuat ve 54115411 sayılı Bankacılık Kanunu ile uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Kurumların hukuki statüsünü belirlemek
BDDK ve TMSF, kamu tüzel kişiliğine sahiptir.
Bağımsız düzenleyici otoritelerin faaliyetlerini yürütebilmeleri için ayrı bir tüzel kişilikleri olması gerekir.
2
Özerklik yapısını analiz etmek
İdari ve mali özerklik mevcuttur.
54115411 sayılı Kanun, bu kurumların kararlarında bağımsız olduğunu ve kendi bütçelerini yönettiklerini belirtir.
3
Atama makamını teyit etmek
Kurul üyeleri Cumhurbaşkanı tarafından atanır.
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nde üst düzey kamu yöneticilerinin ve kurul üyelerinin atama yetkisi Cumhurbaşkanı'ndadır.

Anahtar Kavram

Düzenleyici ve Denetleyici Kurumların Özerkliği ve İdari Yapısı

Daha Fazla Pratik

BDDK ve TMSF'nin ilişkili olduğu bakanlık veya kurumun Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'ndeki değişimini inceleyiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 83Soru →

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan güncel para arzı tanımları dikkate alındığında; M2M2 para arzı büyüklüğüne repo işlemleri, para piyasası fonları ve ihraç edilen borçlanma araçlarının eklenmesiyle elde edilen en geniş tanımlı para arzı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M3M3

Cevap

Türkiye'deki en geniş tanımlı para arzı büyüklüğü M3M3 olarak adlandırılır.
TCMB'nin 2005 yılında Avrupa Merkez Bankası standartlarına uyum amacıyla güncellediği tanımlara göre M3M3, en geniş para büyüklüğüdür. M2M2 para arzına; repo işlemleri, para piyasası fonları ve bankalar tarafından ihraç edilen borçlanma araçlarının eklenmesiyle hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Para arzı hiyerarşisinin belirlenmesi
M1<M2<M3M1 < M2 < M3 sıralamasının hatırlanması.
TCMB tanımlarında her bir üst grup, altındaki grubu kapsayarak genişler.
2
M2M2 kapsamının analizi
M2=M1+Vadeli MevduatlarM2 = M1 + \text{Vadeli Mevduatlar} olduğu tespit edilir.
Soruda verilen unsurların (repo, fonlar vb.) M2M2'nin üzerine ekleneceği belirtilmiştir.
3
Ek kalemlerin sınıflandırılması
Repo, para piyasası fonları ve menkul kıymetlerin M3M3 tanımına ait olduğu görülür.
Bu kalemler likiditesi mevduata göre daha düşük olan ancak para benzeri sayılan en geniş grup bileşenleridir.

Anahtar Kavram

TCMB Güncel Para Arzı Tanımları (M1,M2,M3M1, M2, M3)

İpuçları

1
Para arzı tanımları rakam büyüdükçe (1'den 3'e) kapsam olarak genişler.
2
Repo ve fonlar likiditesi vadesiz mevduattan düşük olan en geniş grupta yer alır.

Daha Fazla Pratik

TCMB'nin para arzı tanımlarında Türk lirası ve yabancı para mevduat ayrımının 2005 sonrası nasıl değiştiğini inceleyin.
Tahmini Süre:45s
Soru 84Soru →

Osmanlı Devleti'nde tarımsal üreticileri desteklemek ve çiftçileri tefecilerin yüksek faizli kredilerinden kurtarmak amacıyla 1863 yılında Mithat Paşa öncülüğünde kurulan "Memleket Sandıkları"nın devamı niteliğinde olan ve 1888 yılında modern anlamda faaliyete geçen kurum aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ziraat Bankası

Cevap

Memleket Sandıkları'nın temelleri üzerinde 1888'de kurulan banka Ziraat Bankası'dır.
Ziraat Bankası, 1863'te kurulan Memleket Sandıkları'nın birikimi ve 1888'deki nizamname ile kurumsallaşması sonucunda faaliyete geçmiştir. Bu kurum, tarımsal üreticiyi koruma amacını taşımaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Kurumun kökenini analiz ediniz.
1863 yılında Mithat Paşa tarafından kurulan Memleket Sandıkları, çiftçiye kredi sağlamayı amaçlayan ilk yardımlaşma sandıklarıdır.
Soruda belirtilen tarih ve amaç (tarımsal destek) bu sandıkları işaret eder.
2
Kurumsal dönüşüm sürecini takip ediniz.
Memleket Sandıkları 1883'te Menafi Sandıkları'na dönüşmüş, 1888'de ise bu yapılar modern bir banka çatısı altında birleşmiştir.
1888 tarihi, Osmanlı modernleşme sürecinde ihtisas bankacılığının (tarım bankacılığı) resmi başlangıcıdır.
3
Günümüzdeki karşılığını belirleyiniz.
Bu sürecin sonunda ortaya çıkan kurum Ziraat Bankası'dır.
Ziraat Bankası, Osmanlı'dan Cumhuriyet'e intikal eden en önemli finans kurumlarından biridir.

Anahtar Kavram

Osmanlı'dan Cumhuriyet'e intikal eden kurumlar ve Ziraat Bankası'nın tarihsel gelişimi.

İpuçları

1
Bankanın logosunda bugün bile yer alan başak simgesini ve kurumun tarım sektörüyle olan bağını düşünün.
2
Mithat Paşa'nın 'Memleket Sandıkları' adı altında başlattığı bu hareket, 1888'de resmi bir devlet bankasına dönüşmüştür.
3
Bu banka, günümüzde de Türkiye'nin en büyük kamu bankalarından biridir ve kökeni 1888 yılındaki Osmanlı nizamnamesine dayanır.

Daha Fazla Pratik

Osmanlı'daki diğer bankaların (Emniyet Sandığı, Bank-ı Dersaadet) kuruluş amaçlarını da inceleyerek karşılaştırma yapabilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 85Soru →

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 20102010 yılının sonundan itibaren küresel finans krizi sonrası değişen sermaye akımlarına uyum sağlamak amacıyla "yeni para politikası çerçevesi"ni uygulamaya koymuştur. Bu çerçevede geleneksel enflasyon hedeflemesi rejimine "finansal istikrar" hedefi de eklenmiştir. TCMB'nin bu dönemde, özellikle kısa vadeli spekülatif sermaye hareketlerinin (sıcak para) makro finansal riskler üzerindeki olumsuz etkilerini sınırlamak ve faiz oynaklığını bir risk unsuru olarak kullanmak amacıyla başvurduğu temel uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Faiz koridorunun genişletilerek gecelik faizlerdeki belirsizliğin bir politika aracı olarak kullanılması

Cevap

Faiz koridorunun genişletilerek gecelik faizlerdeki belirsizliğin bir politika aracı olarak kullanılması
Doğru cevap, faiz koridorunun genişletilmesidir. TCMB, 20102010 sonu itibarıyla borç verme faizi ile borç alma faizi arasındaki farkı (koridoru) genişleterek, piyasadaki gecelik faizlerin bu aralıkta dalgalanmasına izin vermiştir. Bu durum, kısa vadeli sermaye girişleri için bir belirsizlik ve risk yaratarak, finansal istikrarı tehdit eden aşırı kredi büyümesini ve döviz kuru oynaklığını dizginlemeyi amaçlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Dönemi ve hedefi belirle
20102010 sonrası "Yeni Para Politikası Çerçevesi" ve "Finansal İstikrar" hedefi.
Soruda verilen zaman dilimi ve amaç, geleneksel enflasyon hedeflemesinden sapılan dönemi işaret eder.
2
Kullanılan aracı tanımla
Geniş bir faiz koridoru (Borç alma ve borç verme faizleri arasındaki fark).
Sıcak para girişlerini caydırmak için faiz oynaklığının (belirsizliğin) artırılması bu dönemin karakteristik özelliğidir.
3
İşleyiş mantığını kavra
Geniş koridor sayesinde TCMB, fonlama maliyetini günlük olarak değiştirerek carry trade yapanlar için risk oluşturur.
Faiz belirsizliği, spekülatif sermaye için bir maliyet unsuru haline gelir.

Anahtar Kavram

Faiz Koridoru ve Yeni Para Politikası Çerçevesi

Daha Fazla Pratik

ROM'un (Rezerv Opsiyon Mekanizması) çalışma mantığını ve katsayı sistemini inceleyerek para politikası araçları arasındaki farkları pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 86Soru →

Türkiye’de 19941994 finansal krizi sonrasında mevduat sahiplerinin paniğe kapılmasını önlemek amacıyla başlatılan ancak bankaların denetimsiz bir şekilde aşırı risk almasına (ahlaki tehlike) yol açarak 20002000 ve 20012001 krizlerine zemin hazırlayan uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tasarruf mevduatlarına tam (100%100\%) devlet güvencesi sağlanması

Cevap

Tasarruf mevduatlarına tam (100%100\%) devlet güvencesi sağlanması
Doğru yanıt olan seçenek, 19941994 yılında alınan tam mevduat güvencesi kararıdır. Bu uygulama, mevduat sahiplerinin hangi bankanın daha güvenli olduğunu araştırmasına gerek bırakmamış, bankaların ise 'nasıl olsa devlet ödeyecek' düşüncesiyle çok yüksek faizlerle kaynak toplayıp bu kaynakları riskli alanlarda kullanmalarına (ahlaki tehlike) neden olmuştur. Bu durum 20002000 ve 20012001 krizlerinde bankacılık sektörünün hızla çökmesinin temel taşlarını döşemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
19941994 krizinde alınan istikrar tedbirlerini hatırla.
19941994 krizinde mevduat kaçışını durdurmak için tasarruf mevduatlarına sınırsız (100%100\%) devlet garantisi getirilmiştir.
Finansal sistemde likidite krizini önlemek ve bankacılık sistemine olan güveni tesis etmek.
2
"Ahlaki Tehlike" (Moral Hazard) kavramının bu garantideki karşılığını analiz et.
Tam güvence, mevduat sahiplerinin bankanın mali yapısını sorgulama ihtiyacını ortadan kaldırmış, bankaların ise batan mevduatların devlet tarafından ödeneceğini bildikleri için yüksek faizle riskli projelere yönelmesine yol açmıştır.
Sorumluluğun başkasına (devlete) devredilmesi durumunda tarafların daha riskli davranma eğilimi.
3
Bu uygulamanın 20002000 ve 20012001 krizleri ile olan bağını kur.
Kontrolsüz büyüyen bankacılık sektörü ve artan görev zararları finansal yapıyı kırılganlaştırmış ve 20002000-20012001 krizlerinin temel yapısal nedenlerinden birini oluşturmuştur.
Sistemik riskin birikmesi ve denetim mekanizmalarının işlevsiz kalması.

Anahtar Kavram

Ahlaki Tehlike (Moral Hazard) ve Mevduat Güvencesi

İpuçları

1
Bankacılıkta risk yönetimini zayıflatan ve 'moral hazard' yaratan uygulamaları düşünün.
2
19941994 yılında 5 Nisan kararlarıyla birlikte mevduatların korunması için getirilen sınırsız bir garanti söz konusudur.

Daha Fazla Pratik

2001 krizi sonrası BDDK'nın bankacılık sektöründeki denetim yetkilerinin nasıl genişletildiğini ve sermaye yeterlilik rasyosu (Basel kriterleri) uygulamalarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 87Soru →

20012001 yılında yaşanan ekonomik kriz sonrası uygulamaya konulan "Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı" ve bankacılık reformları çerçevesinde kamu bankalarının yeniden yapılandırılması hedeflenmiştir. 46034603 sayılı kanunla düzenlenen bu süreçte, bankacılık yapma yetkisi kaldırılarak şubeleri, varlıkları ve personeli ağırlıklı olarak Ziraat Bankası'na devredilen kamu bankası aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Türkiye Emlak Bankası

Cevap

Türkiye Emlak Bankası
20012001 krizinden sonra kamu bankalarının verimliliğini artırmak amacıyla çıkarılan 46034603 sayılı kanunla, Türkiye Emlak Bankası'nın bankacılık yetkisi sona erdirilmiştir. Bankanın şubeleri, personeli ve varlıkları Ziraat Bankası'na (ve kısmen Halk Bankası'na) devredilerek kurum tasfiye edilmiştir. Bu, Türkiye'nin bankacılık tarihindeki en önemli kurumsal birleşme ve yeniden yapılandırma adımlarından biridir.

Adım Adım Çözüm

1
20012001 krizinden sonra bankacılık sektöründeki kamu payının verimliliğini analiz etmek.
Kamu bankalarının mali bünyelerinin zayıf olduğu ve operasyonel verimliliğin düşük olduğu tespit edilmiştir.
Reformun gerekliliğini anlamak için mevcut durumun tespiti gerekir.
2
46034603 sayılı kanunun ve Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı'nın içeriğini incelemek.
Kanunla Ziraat, Halk ve Emlak Bankası'nın yeniden yapılandırılması öngörülmüştür.
Yasal çerçevenin hangi kurumları kapsadığını belirlemek çözüme ulaştırır.
3
Emlak Bankası'nın bu süreçteki özel durumunu belirlemek.
Emlak Bankası'nın bankacılık lisansı iptal edilmiş ve Ziraat Bankası ile birleştirilmiştir.
Sürecin nihai sonucunu belirleyerek doğru kurumu seçmek gerekir.

Anahtar Kavram

2001 Bankacılık Sektörü Yeniden Yapılandırma Programı
Tahmini Süre:1m 15s
ÖncekiSayfa 5 / 5
Para, Banka ve Enflasyon Alıştırma Soruları — KPSS İktisat — Sayfa 5 | Examkin