Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKuruluş Yeri Seçimini Etkileyen Faktörler

Stratejik bir karar olan kuruluş yeri seçimi (lokasyon), işletmenin tedarik zinciri maliyetlerini, pazara ulaşım hızını ve üretim verimliliğini doğrudan etkiler. Bu süreçte sektörel dinamikler, hammaddenin fiziksel özellikleri ile hem nicel hem de nitel çeşitli faktörler bir arada değerlendirilmelidir.

Buna göre, işletmelerin kuruluş yeri seçimi kararları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Çimento ve şeker gibi üretim sürecinde ağırlık kaybeden veya hacmi küçülen hammaddelerin kullanıldığı endüstrilerde, taşıma maliyetlerini en aza indirmek amacıyla tesisin hammadde kaynağına yakın bölgelere kurulması tercih edilir.Cevap
  2. B
    İşletmenin üreteceği mamul çeşitliliğine bağlı olarak sürece göre (atölye tipi) veya ürüne göre (akış tipi) üretim birimlerini tasarlaması, kuruluş yeri seçimini etkileyen en belirleyici dış çevre faktörüdür.
  3. C
    Alternatif bölgeler arasındaki vergi teşvik oranları, enerji birim fiyatları ve taşıma maliyetleri; karar vericilerin subjektif yargılarına dayanan nitel (kalitatif) kuruluş yeri faktörleri arasında yer alır.
  4. D
    Elektronik donanım ve hassas cihaz üretimi yapan işletmelerde, nitelikli işgücü ve Ar-Ge olanakları yerine her zaman doğrudan hammadde yataklarına coğrafi yakınlık ilkesi esas alınır.
  5. E
    Alternatif dağıtım merkezlerinin değerlendirilmesinde kullanılan ağırlık merkezi yönteminde, pazarların coğrafi XX ve YY koordinatları tek başına yeterli olup bu noktalara taşınacak yük miktarları hesaplamaya dâhil edilmez.

Cevap

Çimento ve şeker gibi üretim sürecinde ağırlık kaybeden veya hacmi küçülen hammaddelerin kullanıldığı endüstrilerde, tesisin hammadde kaynağına yakın bölgelere kurulmasının tercih edildiğini belirten ifadedir.
Endüstriyel lokasyon teorisine göre (özellikle Weber'in modeli), üretim sürecinde ağırlık kaybeden hammaddelerin kullanıldığı sektörlerde (örneğin kireçtaşından çimento veya şeker pancarından şeker üretimi), asıl maliyeti hammaddenin taşınması oluşturur. İşlenmiş nihai ürün çok daha hafif veya az hacimli olduğu için pazara taşınması daha ucuzdur. Bu sebeple toplam taşıma maliyetlerini minimize etmek için fabrika doğrudan hammadde kaynağına en yakın noktaya kurulur. Doğru ifade bu ilkeyi açıkça tanımlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Kuruluş yeri seçimi ile tesis yerleşimi kavramlarını birbirinden ayırmak.
Sürece göre veya ürüne göre yerleşim ifadelerinin lokasyon (şehir/bölge) seçimi değil, bina içi makine dizilimi (layout) olduğunu tespit etmek.
Kavram karmaşasına düşülmesini engelleyerek hatalı seçenekleri elemek.
2
Nicel (sayısal) ve nitel (kalitatif) kuruluş yeri faktörlerini sınıflandırmak.
Maliyet, vergi ve enerji fiyatlarının nicel; kültürel ve sosyal faktörlerin ise nitel olduğunu belirlemek.
Nitel ve nicel faktörlerin özelliklerini karıştıran seçeneklerin elenmesi.
3
Sektörel özelliklere göre hammadde ve pazar yönelimlerini analiz etmek.
Ağırlık kaybeden ürünlerde (çimento) hammaddeye yakınlık ilkesinin, yüksek teknolojili hafif ürünlerde (elektronik) ise nitelikli işgücüne yakınlık ilkesinin geçerli olduğunu doğrulamak.
Doğru ifadenin ve sektörel bağlamın kesin olarak tespit edilmesi.

Anahtar Kavram

Kuruluş Yeri Seçimini Etkileyen Faktörler ve Sektörel Yönelimler
Bu soruyu puanla

Konular

Kuruluş Yeri Seçimini Etkileyen Faktörler

Bu konudan daha fazla soru