Examkin

Soru

Zorluk: OrtaÜretim Yönetiminin Tarihsel Gelişimi

Üretim yönetiminin tarihsel gelişimi incelendiğinde, farklı dönemlerde ortaya çıkan felsefelerin birbirini şekillendirdiği ve üretim paradigmalarında köklü değişimler yarattığı görülmektedir. Bu gelişim sürecine yön veren bazı temel aşamalar şunlardır:

I. Çalışma ortamındaki fiziksel koşullardan ziyade; grup normları, aidiyet ve motivasyon gibi sosyal unsurların üretim verimliliğini artırdığının bilimsel olarak kanıtlanması
II. Üretim sürecinde zanaatkâr usulünden vazgeçilerek, ürün montajında 'birbirinin yerine geçebilen standart parçalar' (interchangeable parts) yaklaşımının uygulanmaya başlanması
III. İsrafı ortadan kaldırmayı, sıfır stoku ve sürekli iyileştirmeyi merkeze alan, müşteri talebine duyarlı çekme (pull) tabanlı sistemlerin küresel çapta benimsenmesi
IV. Fabrikalarda üretim hızını artırmak için işlerin en küçük görevlere bölünerek hareket ve zaman etütlerinin yapılması, 'en iyi tek yol' arayışına girilmesi

Üretim yönetiminin tarihsel gelişim seyri dikkate alındığında, yukarıda verilen gelişmelerin geçmişten günümüze doğru kronolojik sıralaması aşağıdakilerden hangisidir?

  1. II - IV - I - IIICevap
  2. B
    IV - II - I - III
  3. C
    II - I - IV - III
  4. D
    IV - I - III - II
  5. E
    II - IV - III - I

Cevap

Gelişmelerin geçmişten günümüze doğru kronolojik sıralaması; standart parçaların kullanımı (II), bilimsel yönetim ve zaman etütleri (IV), beşeri ilişkiler akımı (I) ve son olarak yalın üretim sistemlerinin yaygınlaşması (III) şeklindedir.
Üretim yönetiminin tarihsel gelişimi Sanayi Devrimi ile hız kazanmıştır. İlk olarak Eli Whitney tarafından 'birbirinin yerine geçebilen standart parçalar' (II) fikri silah üretiminde uygulanarak seri üretimin temelleri atılmıştır. Ardından 20. yüzyılın başlarında F. W. Taylor'ın öncülüğünde zaman ve hareket etütlerini merkeze alan 'Bilimsel Yönetim' (IV) dönemi başlamıştır. Bilimsel yönetimin insanı makine gibi gören mekanik yapısına bir tepki olarak 1920'li ve 30'lu yıllarda Hawthorne araştırmaları sonucunda 'Beşeri İlişkiler' (I) akımı doğmuştur. Son olarak, 1970'li yıllardan itibaren Toyota Üretim Sistemi ile başlayan, israfı önlemeyi ve sürekli iyileştirmeyi hedefleyen 'Yalın Üretim' (III) felsefesi küresel çapta yaygınlaşmıştır. Bu nedenle doğru sıralama II, IV, I ve III şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen II numaralı gelişmenin ait olduğu dönemin belirlenmesi.
Standart parça kullanımı (interchangeable parts), Sanayi Devrimi'nin ilk aşamalarında (18. yy sonu - 19. yy başı) ortaya çıkmıştır.
Modern fabrikasyon üretiminin ve seri üretimin tarihsel olarak ilk temel taşını belirlemek.
2
Verilen IV numaralı gelişmenin ait olduğu dönemin belirlenmesi.
Hareket/zaman etütleri ve 'en iyi tek yol' arayışı, 20. yüzyıl başlarındaki (1910'lar) F.W. Taylor öncülüğündeki 'Bilimsel Yönetim' dönemini ifade eder.
Zanaatkarlıktan fabrikasyona geçişten sonra iş standartlaşmasının tarihsel konumunu saptamak.
3
Verilen I numaralı gelişmenin ait olduğu dönemin belirlenmesi.
Sosyal unsurlar ve motivasyon vurgusu, Taylorizme tepki olarak 1920-1930'larda Elton Mayo'nun Hawthorne araştırmalarıyla doğan 'Beşeri İlişkiler' akımına aittir.
İnsanı bir makine dişlisi gibi gören yaklaşımdan psikolojik faktörlere geçiş evresini sıralamak.
4
Verilen III numaralı gelişmenin ait olduğu dönemin belirlenmesi.
Çekme tabanlı sistemler ve sürekli iyileştirme (kaizen), 1970'ler sonrasında yaygınlaşan 'Yalın Üretim' yaklaşımıdır.
Günümüze en yakın modern üretim felsefesini sınıflandırmak.
5
Gelişmelerin geçmişten günümüze doğru sıralanması.
Sırasıyla II (Sanayi Devrimi), IV (Bilimsel Yönetim), I (Beşeri İlişkiler) ve III (Yalın Üretim) olarak dizilir.
Soru kökündeki kronolojik sıralama şartını sağlamak.

Anahtar Kavram

Üretim Yönetimi Tarihsel Gelişim Süreci (Kronoloji)
Bu soruyu puanla

Konular

Üretim Yönetiminin Tarihsel Gelişimi

Bu konudan daha fazla soru