Soru

Zorluk: ZorYetki, Güç Türleri ve Yetki Devri

Bir kamu üniversitesinde doğrudan Rektöre bağlı olarak faaliyet gösteren Stratejik Planlama Komisyonu, üniversitenin gelişim hedefleri doğrultusunda karar alıcılara yalnızca tavsiye ve öneri niteliğinde raporlar sunmakla görevlendirilmiştir. Komisyon başkanı, planlama konusundaki üstün teknik bilgisi ve tecrübesi sayesinde üniversite genelinde fikirlerine değer verilen ve yöneticileri etkileyebilen biridir. Ancak komisyon başkanı, bir uygulamada sınırlarını aşarak fakülte dekanlıklarına resmi bir yazı göndermiş ve akademik personel planlamalarının komisyonun belirlediği şablona göre yapılmasını hiyerarşik bir amir gibi kesin olarak emretmiştir. Dekanlar ise, komisyonun yalnızca bir danışma organı olduğunu belirterek kendilerine bağlayıcı talimat veremeyeceğini savunmuşlardır.

Bu vakada; Komisyon Başkanının yöneticiler üzerinde etkili olmasını sağlayan temel güç kaynağı, Komisyonun üniversite yapısındaki resmi yetki türü ve komisyonun dekanlara hiyerarşik bir amir gibi kesin talimat vererek fiilen kullanmaya çalıştığı yetki türü aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

  1. A
    Uzmanlık Gücü - Fonksiyonel Yetki - Kurmay Yetki
  2. B
    Yasal Güç - Kurmay Yetki - Fonksiyonel Yetki
  3. Uzmanlık Gücü - Kurmay Yetki - Emir-Komuta YetkisiCevap
  4. D
    Karizmatik Güç - Emir-Komuta Yetkisi - Kurmay Yetki
  5. E
    Yasal Güç - Fonksiyonel Yetki - Emir-Komuta Yetkisi

Cevap

Uzmanlık Gücü - Kurmay Yetki - Emir-Komuta Yetkisi
Vakada anlatılan duruma göre; yöneticinin teknik bilgi ve deneyiminden dolayı saygı görmesi 'Uzmanlık Gücü'nü temsil eder. Komisyonun asıl kuruluş amacı olan tavsiye verme görevi 'Kurmay Yetki'nin tam karşılığıdır. Kurmay bir yöneticinin sınırlarını aşarak hiyerarşik amirmiş gibi davranması ve icracı birimlere (dekanlıklara) kesin talimat vermesi ise kullanmaya yetkisi olmadığı 'Emir-Komuta Yetkisi'ne müdahale ettiğini açıkça gösterir. Bu nedenle doğru sıralama Uzmanlık Gücü, Kurmay Yetki ve Emir-Komuta Yetkisi olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Komisyon Başkanının sahip olduğu güç kaynağını metinden tespit etme.
Uzmanlık Gücü
Metinde yer alan 'üstün teknik bilgisi ve tecrübesi sayesinde... etkileyebilen biri' ifadesi doğrudan uzmanlık gücüne işaret eder.
2
Komisyonun üniversite yapısındaki resmi yetki türünü belirleme.
Kurmay Yetki
Komisyonun yalnızca 'tavsiye ve öneri niteliğinde raporlar sunmakla' görevlendirilmesi, komuta hakkı olmayan kurmay (danışma) yetkisini ifade eder.
3
Komisyon başkanının fiilen kullanmaya çalıştığı ve ihlale neden olan yetki türünü saptama.
Emir-Komuta Yetkisi
Dekanlara 'hiyerarşik bir amir gibi kesin talimat verilmesi', astlara doğrudan iş yaptırma hakkını sağlayan emir-komuta (komuta) yetkisinin gasp edilmeye çalışıldığını gösterir.

Anahtar Kavram

Örgütsel Yetki Türleri ve Güç Kaynakları
Bu soruyu puanla