Soru

Zorluk: ZorÜretim ve Üretim Faktörleri

Yenilenebilir enerji sektöründe faaliyet göstermek üzere kurulan 'Boreal Jeotermal A.Ş.', kuruluş aşamasında aşağıdaki adımları atmıştır:

I. Uluslararası bir konsorsiyumdan 250 milyon Amerikan Doları tutarında uzun vadeli yatırım kredisi sağlanması.
II. Elde edilen fon ile yurt dışından yüksek kapasiteli jeotermal buhar türbinleri ve jeneratör sistemlerinin ithal edilmesi.
III. Sektörde deneyimli bir mühendisin, sabit ücrete ek olarak yıl sonu net kâr üzerinden %3 prim sözleşmesiyle Genel Müdür (CEO) olarak atanması.
IV. Devletten 49 yıllığına jeotermal kaynak arama ve işletme ruhsatı alınması.

İşletme bilimi ve ekonomi teorisindeki 'üretim faktörleri' dikkate alındığında, bu durumla ilgili aşağıdaki analizlerden hangisi kesinlikle doğrudur?

  1. A
    I. adımda sağlanan 250 milyon dolarlık fon, üretim sürecine bizzat katılan ve fiziksel çıktı yaratan temel 'sermaye' faktörüdür.
  2. B
    III. adımda atanan Genel Müdür, zarar riskini üstlenmemesine rağmen kârdan pay aldığı için klasik sınıflandırmadaki 'girişimci' faktörünün tüm işlevlerini devralmıştır.
  3. C
    IV. adımda elde edilen işletme ruhsatı ve saha, işletmenin hedef kitlesine sunduğu nihai bir hizmet ve sağladığı doğrudan faydadır.
  4. II. adımda ithal edilen türbin ve jeneratör sistemleri işletmenin gerçek (fiziksel) sermayesini oluştururken, I. adımdaki kredi yalnızca bu sermayeyi tedarik etmeye yarayan bir araçtır.Cevap
  5. E
    İşletmenin tüm üretim faktörlerini bir araya getirme işlevini III. adımdaki profesyonel yönetici üstlendiğinden, mülkiyet sahiplerinin (ortakların) girişimcilik vasfı ortadan kalkmıştır.

Cevap

İthal edilen türbin ve jeneratör sistemlerinin gerçek (fiziksel) sermayeyi oluşturduğunu, sağlanan kredinin ise yalnızca bu sermayeyi tedarik etmeye yarayan bir finansman aracı olduğunu belirten seçenektir.
Doğru analiz, işletme bilimindeki sermaye tanımını en hassas şekilde yapmaktadır. İktisadi anlamda sermaye, 'üretilmiş üretim araçları'dır. Şirketin ithal ettiği türbinler doğrudan elektrik üretimine katılacak olan gerçek, fiziksel (reel) sermayedir. Bankadan alınan kredi ise bizzat üretime katılamaz; sadece reel sermayenin satın alınabilmesi için gerekli satın alma gücünü (finansal fonu) sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Sermaye ve Para kavramlarının iktisadi ayrımını yapmak.
250 milyon dolarlık kredinin üretime doğrudan katılmayan finansal bir araç olduğu, ithal edilen türbinlerin ise üretime doğrudan katılan fiziksel (reel) sermaye olduğu tespit edilir.
Günlük dilde sermaye kelimesi para için kullanılsa da, işletme biliminde üretim faktörü olan sermaye, üretilmiş üretim araçlarını (makine, bina, teçhizat) ifade eder.
2
Girişimci ve Yönetici kavramlarının temel ayrımını (risk unsuru) incelemek.
Kârdan %3 pay almasına rağmen sermaye kaybı (zarar) riski taşımayan Genel Müdür'ün girişimci değil, profesyonel bir 'emek' unsuru (yönetici) olduğu belirlenir.
Girişimciliği yöneticilikten ayıran en temel unsur, işletmenin tüm finansal riskini ve belirsizlikleri üstlenmesidir.
3
Doğa (Toprak) faktörü ile nihai mal/hizmet ayrımını değerlendirmek.
Jeotermal sahanın nihai tüketiciye satılan bir hizmet değil, elektrik üretmek için kullanılan bir girdi (doğal kaynak) olduğu saptanır.
Üretim faktörleri sürece giren unsurlardır; mal ve hizmetler ise bu sürecin sonunda ortaya çıkan çıktılardır.
4
Elde edilen verilerle seçenekleri eşleştirmek.
Sadece fiziksel sermaye ile finansal araç ayrımını doğru yapan seçeneğin bilimsel gerçeklerle tam olarak örtüştüğü sonucuna varılır.
Soru kökü 'kesinlikle doğrudur' ifadesiyle kavramların akademik karşılıklarının net olarak bilinmesini istemektedir.

Anahtar Kavram

Üretim faktörlerinin (Doğa, Emek, Sermaye, Girişimci) işletme iktisadındaki akademik tanımları ve birbirleriyle olan yapısal farkları
Bu soruyu puanla