Soru

Zorluk: OrtaHareket Ekonomisi Prensipleri ve Therbligler

Bir hava yolu şirketinin bagaj teslim (check-in) kontuarında görevli personelin etiketleme süreci mikro hareket (Therblig) analiziyle incelenmiştir. Personelin standart bir işlem sırasında yaptığı temel hareketler sırasıyla şöyledir:

I. Rulo halindeki bagaj etiketlerine elini götürmesi
II. Etiketi parmaklarıyla kavraması
III. Etiketi valizin kulpuna geçirebilmek için uygun yönü ve açıyı ayarlaması
IV. Etiketi kulp etrafından dolaştırarak iki ucunu birbirine yapıştırması

Frank ve Lillian Gilbreth tarafından geliştirilen Therblig analizine göre, bu hareketlerden hangisi "değer yaratmayan (etkisiz)" grupta yer alır ve hareket ekonomisi prensipleri gereği çalışma sisteminde yapılacak bir tasarımsal iyileştirmeyle (örneğin kılavuz aparatlar kullanılarak) ortadan kaldırılması hedeflenir?

  1. A
    I. adımdaki "uzanma" hareketi
  2. B
    II. adımdaki "tutma" hareketi
  3. III. adımdaki "yöneltme" hareketiCevap
  4. D
    IV. adımdaki "monte etme" hareketi
  5. E
    Etiketin valize doğru götürüldüğü "taşıma" hareketi

Cevap

Personelin etiketi kulp etrafından geçirebilmek için uygun yönü ve açıyı ayarladığı eylemi ifade eden 'yöneltme' hareketi değer katmayan (etkisiz) gruptadır.
Frank ve Lillian Gilbreth'in belirlediği 17 temel hareketten (Therblig); Uzanma, Tutma, Taşıma, Monte etme ve Kullanma gibi eylemler işin tamamlanmasını sağlayan 'Etkili' (Değer Katan) hareketlerdir. Buna karşılık; Arama, Bulma, Seçme, Gözden Geçirme ve Yöneltme (Position) hareketleri 'Etkisiz' (Değer Yaratmayan) hareketlerdir. Soruda personelin etiketleme için doğru açıyı ayarlamaya çalışması (yöneltme), hareket ekonomisi çerçevesinde aparatlarla (kılavuz vb.) ortadan kaldırılması gereken tipik bir zaman kaybı ve etkisiz hareket örneğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Therblig temel hareketlerinin iki ana sınıfını (etkili ve etkisiz hareketler) hatırlayın.
Etkili (değer katan) hareketler işi doğrudan ilerletirken; etkisiz (değer katmayan) hareketler zaman kaybına yol açan, yorucu ve tasarımsal olarak ortadan kaldırılması gereken eylemlerdir.
Soruda hangi hareketin tasarımsal bir iyileştirme ile ortadan kaldırılması gereken etkisiz bir hareket olduğu sorulmaktadır.
2
Seçeneklerdeki eylemleri Therblig sınıflarına göre analiz edin.
Uzanma, Tutma, Taşıma, Kullanma ve Monte Etme hareketleri 'Etkili' Therbligler olarak kabul edilir.
Bu eylemler, nesneyle etkileşime girip işlevini yerine getirmesi için operasyonel zorunluluk taşır.
3
Açıyı ayarlama, hizalama eylemi olan 'Yöneltme' (Position) hareketinin doğasını değerlendirin.
Yöneltme; arama, bulma ve seçme gibi 'Etkisiz' hareketler grubundadır. Gecikmelere ve mikro yorgunluklara sebep olur.
Hareket ekonomisi prensiplerine göre iş istasyonları, personelin malzemeyi yöneltme (açı ayarlama) ihtiyacını sıfıra indirecek şekilde kılavuzlarla veya ön konumlandırma araçlarıyla donatılmalıdır.

Anahtar Kavram

Therblig Temel Hareket Sınıfları ve Hareket Ekonomisi
Bu soruyu puanla