Soru

Zorluk: OrtaBelirsizlik Altında Karar Verme (Wald, Maximax, Hurwicz, Savage, Laplace Kriterleri)

Bir kamu kurumu, bir bölgeye yapılacak sosyal tesis yatırımı için üç farklı kapasite seçeneğini (A1,A2,A3A_1, A_2, A_3) değerlendirmektedir. Gelecekteki talep durumlarına (S1,S2,S3S_1, S_2, S_3) göre beklenen net kâr değerleri aşağıdaki ödeme matrisinde (bin TL) verilmiştir:

AlternatifS1S_1 (Düşük)S2S_2 (Orta)S3S_3 (Yüksek)
A1A_1 (Küçük)400450500
A2A_2 (Orta)300600700
A3A_3 (Büyük)200500900

Karar vericinin iyimserlik katsayısı (α\alpha) 0,700,70 olduğuna göre, Hurwicz kriterine göre en iyi alternatif ve bu alternatife ait değer aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A3A_3; 690690Cevap
  2. B
    A1A_1; 400400
  3. C
    A3A_3; 900900
  4. D
    A2A_2; 580580
  5. E
    A3A_3; 410410

Cevap

A3A_3 alternatifi, 690690 değeri ile en iyi seçenektir.
Hurwicz kriterine göre, her alternatifin en iyi sonucu α=0,70\alpha = 0,70 ve en kötü sonucu 1α=0,301-\alpha = 0,30 ile çarpılarak toplanır. Büyük ölçekli projenin (A3A_3) en yüksek getirisi 900900 ve en düşük getirisi 200200 olduğu için 0,7×900+0,3×200=6900,7 \times 900 + 0,3 \times 200 = 690 elde edilir. Bu değer diğer alternatiflerden (470470 ve 580580) daha yüksek olduğu için doğru yanıttır.

Adım Adım Çözüm

1
Her alternatif için minimum ve maksimum değerleri belirle.
A1A_1: [400,500][400, 500], A2A_2: [300,700][300, 700], A3A_3: [200,900][200, 900] bin TL.
Hurwicz kriteri, alternatiflerin uç değerlerinin ağırlıklı ortalamasını temel alır.
2
Her alternatif için Hurwicz değerini (H=αMax+(1α)MinH = \alpha \cdot \text{Max} + (1-\alpha) \cdot \text{Min}) formülüyle hesapla.
H(A1)=0,7(500)+0,3(400)=470H(A_1) = 0,7(500) + 0,3(400) = 470; H(A2)=0,7(700)+0,3(300)=580H(A_2) = 0,7(700) + 0,3(300) = 580; H(A3)=0,7(900)+0,3(200)=690H(A_3) = 0,7(900) + 0,3(200) = 690.
Belirlenen iyimserlik katsayısı (α=0,70\alpha = 0,70) kullanılarak karar değerleri bulunur.
3
Hesaplanan değerler arasında en yüksek olanı seç.
690690 (A3A_3).
Kar maksimizasyonu hedeflendiği için en yüksek Hurwicz değerine sahip alternatif tercih edilir.

Anahtar Kavram

Hurwicz kriteri, iyimserlik ve kötümserlik yaklaşımlarının bir dengesi olup, karar vericinin risk alma eğilimini temsil eden α\alpha katsayısı ile çalışır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla