Türk sosyoloji tarihinde toplumsal yapının dönüşümü ve modernleşme üzerine geliştirilen kuramsal yaklaşımlar göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi düşünürler ve savundukları kavramlar arasındaki ilişkiyi doğru bir şekilde ortaya koymaktadır?
- Ziya Gökalp, milli ve manevi değerleri 'hars', milletlerarası teknik birikimi 'medeniyet' olarak ayırırken; Mübeccel Kıray, hızlı değişim sürecindeki toplumda yapısal boşlukları dolduran geçici mekanizmaları 'tampon kurumlar' olarak kavramsallaştırmıştır.Cevap
- BPrens Sabahattin, Türk toplumunun kalkınmasının ancak güçlü bir merkezi bürokrasiyle mümkün olacağını savunarak 'teşebbüs-ü şahsi' kavramını devletçi bir modelle açıklamıştır.
- CŞerif Mardin, Osmanlı-Türk toplumsal yapısını Durkheimcı bir perspektifle 'mekanik dayanışma' ve 'organik dayanışma' arasındaki çatışma üzerinden 'merkez-çevre' modeliyle analiz etmiştir.
- DMübeccel Kıray, 'tampon kurumlar' ifadesini, Prens Sabahattin'in savunduğu yerinden yönetim (adem-i merkeziyet) modelinin toplumsal karşılığı olarak literatüre kazandırmıştır.
- EZiya Gökalp, toplumsal değişmenin temel dinamiğini bireysel girişimcilikte görerek medeniyetin harsın bir sonucu olarak kendiliğinden geliştiğini ileri sürmüştür.
Cevap
Ziya Gökalp'in hars (kültür) ve medeniyet ayrımı ile Mübeccel Kıray'ın tampon kurumlar teorisini içeren ifade doğrudur.
Doğru olan değerlendirme, Ziya Gökalp'in hars ve medeniyet arasındaki kavramsal ayrımını doğru tanımlarken, Mübeccel Kıray'ın hızlı değişim süreçlerinde denge sağlayan 'tampon kurumlar' teorisini isabetli bir şekilde ilişkilendirmektedir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Türk sosyolojisinde kuramsal kavram-düşünür eşleşmeleri ve modernleşme teorileri.
Daha Fazla Pratik
Niyazi Berkes ve Hilmi Ziya Ülken'in Türk sosyolojisine katkılarını incelemek, konuyu bütünleştirmek açısından faydalı olacaktır.
Tahmini Süre:2m 0s