Emile Durkheim, toplumsal evrimi iş bölümündeki artışa paralel olarak mekanik dayanışmadan organik dayanışmaya geçiş olarak açıklar. Bu süreçte "ortak vicdan" (collective conscience) yok olmaz ancak yapısal bir dönüşüme uğrar. Durkheim’ın bu dönüşüme dair analizleri dikkate alındığında, organik dayanışmanın hakim olduğu modern toplumlarda ortak vicdanın durumuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- Ortak vicdanın hacmi daralır ve yoğunluğu azalırken, içeriği daha soyut ve genel bir karakter kazanarak bireyin kutsallığına ve özerkliğine odaklanan bir yapıya bürünür.Cevap
- BOrtak vicdanın kolektif niteliği artarak bireysel farklılıkları tamamen ortadan kaldırır ve toplumun her kesiminde aynı şiddetli tepkiyi doğuran kolektif normlar üretir.
- Cİş bölümünün aşırı uzmanlaşması nedeniyle ortak vicdan tamamen işlevini kaybeder ve toplumsal bütünleşme yalnızca ekonomik çıkarlara dayalı geçici sözleşmelerle sağlanır.
- DOrtak vicdan, modern toplumlarda bireylerin eylemlerini kontrol etmek için kısas esasına dayalı baskıcı (repressive) hukuk kurallarını temel bütünleşme aracı olarak kullanır.
- EOrtak vicdanın içeriği somutlaşarak yerel adetlerin ve dinsel inançların bireysel davranışlar üzerindeki mutlak otoritesini daha sert yaptırımlarla pekiştirir.
Cevap
Ortak vicdanın hacmi daralır ve yoğunluğu azalırken, içeriği daha soyut ve genel bir karakter kazanarak bireyin kutsallığına ve özerkliğine odaklanan bir yapıya bürünür.
Modern (organik) toplumlarda ortak vicdanın hacmi daralır; yani artık bireyin her eylemini (ne yediği, neye inandığı gibi) tek tek belirlemez. Ancak vicdanın içeriği 'insanlık' ve 'birey onuru' gibi daha soyut ve evrensel değerlere odaklanarak 'bireyi' kutsallaştırır. Bu durum, toplumsal farklılaşmaya rağmen ahlaki bir birliğin devam etmesini sağlar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Organik Dayanışmada Ortak Vicdanın Dönüşümü ve Birey Kültü
Daha Fazla Pratik
Durkheim'ın intihar kuramı ile dayanışma biçimleri (özellikle anomik ve bencil intihar) arasındaki paralellikleri incelemek konuyu derinleştirebilir.
Tahmini Süre:2m 0s