Sosyolojik açıdan kentsel ve kırsal toplumsal yapılar arasındaki temel ayrım noktalarından biri, bireysel ilişkilerin niteliği ve toplumsal düzenin hangi araçlarla tesis edildiğidir. Kentsel toplumsal yapıda görülen yüksek nüfus yoğunluğu, sosyal heterojenlik ve ileri düzeydeki iş bölümü; toplumsal denetim mekanizmalarının geleneksel ve gayriresmi karakterden uzaklaşmasını zorunlu kılar. Buna göre, kentsel toplumsal yapıda düzenin sağlanmasında ve sürdürülmesinde belirleyici olan temel unsur aşağıdakilerden hangisidir?
- ABireylerin benzerliği ve ortak inançları üzerine kurulu olan kolektif vicdanın mutlak otoritesi
- BGelenekler, görenekler ve mahalle baskısı gibi araçlarla yürütülen birincil denetim süreçleri
- Uzmanlaşmış iş bölümü sonucu doğan karşılıklı bağımlılık ve resmi-hukuki düzenlemelerCevap
- DToplumsal hareketliliğin kısıtlı olması nedeniyle statülerin durağanlığı ve geleneğe bağlılık
- EEkonomik faaliyetlerin homojenliği sonucu ortaya çıkan kendiliğinden (spontan) uyum süreçleri
Cevap
Uzmanlaşmış iş bölümü sonucu doğan karşılıklı bağımlılık ve resmi-hukuki düzenlemeler
Kentsel toplumsal yapılar, Emile Durkheim'ın 'organik dayanışma' ve Ferdinand Tönnies'in 'Gesellschaft' (Cemiyet) kavramlarıyla açıkladığı özelliklere sahiptir. Bu yapılarda nüfusun yoğun ve heterojen olması, bireylerin birbirine benzerliğini (kolektif vicdanı) zayıflatır. Bunun yerine, ileri düzeydeki iş bölümü bireyleri birbirine işlevsel olarak bağımlı kılar. Bu karmaşık yapıda toplumsal düzen, geleneksel mahalle baskısı veya gayriresmi kurallar yerine; uzmanlaşmış kurumlar, yazılı yasalar ve resmi hukuk kuralları aracılığıyla sağlanır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Organik Dayanışma ve Kentsel Denetim Mekanizmaları
Daha Fazla Pratik
Kentsel yapıdaki 'anomi' kavramını ve bunun toplumsal denetim yetersizliğiyle ilişkisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s