Soru

Zorluk: OrtaKarl Marx ve Çatışmacı Kuram

Karl Marx, tarihsel materyalist çözümlemesinde toplumsal yapıyı altyapı ve üstyapı olarak kategorize eder. Altyapı unsuru olan üretim ilişkileri, bireyin emeğiyle olan bağını ve toplumdaki nesnel konumunu tayin eder. Kapitalist üretim tarzında bu yapısal özellikler, işçinin hem üretim sürecine hem de kendi türsel varlığına yabancılaşmasıyla sonuçlanır.

Buna göre Marx'ın kuramında, yabancılaşmanın (yabancılas\cmayabancılaşma) temel yapısal nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Üretim araçlarının özel mülkiyeti altında emeğin piyasada alınıp satılan bir meta haline gelmesiCevap
  2. B
    Toplumsal kurumların işlevsel bir uyum içinde çalışarak çatışmaları dengeleyici bir rol üstlenmesi
  3. C
    Rasyonelleşme süreciyle birlikte bürokratik yapıların bireyin hareket alanını kısıtlayan bir 'demir kafes' oluşturması
  4. D
    Toplumsal statü ve prestij farklılıklarının ekonomik sınıf çıkarlarından daha belirleyici hale gelmesi
  5. E
    Geleneksel toplumdan modern topluma geçişte mekanik dayanışmanın çözülerek anomi durumunun ortaya çıkması

Cevap

Üretim araçlarının özel mülkiyeti altında emeğin piyasada alınıp satılan bir meta haline gelmesi
Marx’ın yabancılaşma kuramına göre, kapitalizmde üretim araçlarının özel mülkiyeti, işçiyi ürettiği üründen ve üretim sürecinden yapısal olarak koparır. Emeğin piyasada alınıp satılan bir meta haline gelmesi, işçinin hem kendi faaliyetine hem de insani özüne karşı bir yabancılık hissetmesine neden olan temel altyapısal unsurdur.

Adım Adım Çözüm

1
Marx'ın altyapı ve üstyapı analizini yabancılaşma bağlamında değerlendirmek.
Ekonomik altyapının (üretim araçlarının mülkiyeti) sosyal psikolojik süreçleri (yabancılaşma) belirlediğini saptamak.
Yabancılaşma, Marx'ın kuramında sadece psikolojik bir durum değil, üretim tarzının yapısal bir sonucudur.
2
Kapitalist sistemde emeğin konumunu analiz etmek.
Emeğin bir meta haline gelmesinin işçiyi kendi üretiminden kopardığı sonucuna varmak.
İşçi kendi ürettiği ürüne sahip olamadığında ve onu piyasada bir meta olarak gördüğünde yabancılaşma süreci başlar.

Anahtar Kavram

Yabancılaşma ve Meta Fetişizmi
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla