Examkin

Soru

Zorluk: ZorKültürün Maddi ve Manevi Ögeleri

Bir ülkede biyometrik ödeme sistemleri ve dijital kimlik doğrulama altyapıları (avuç içi, yüz tanıma vb.) kısa sürede ülke geneline yayılmış ve teknik kusursuzluk sağlanmıştır. Ancak sosyolojik araştırmalar; toplumun önemli bir kesiminin 'gözetlenme' ve 'mahremiyet' endişeleriyle bu sistemleri reddettiğini, geleneksel yöntemlerde ısrar ettiğini ve bu teknolojiye yönelik hukuki güvencelerin toplum nezdinde henüz içselleştirilmediğini göstermektedir.

Buna göre toplumda yeni sistemin kullanımını sınırlandıran bu durum, William Ogburn’ün yaklaşımı çerçevesinde aşağıdaki kavramlardan hangisiyle açıklanır ve temel nedeni nedir?

  1. Kültürel gecikme; somut teknolojik altyapının (maddi kültür) hızla değişmesine karşın, toplumsal inanç ve hukuki düzenlemelerin (manevi kültür) bu hıza ayak uyduramamasıCevap
  2. B
    Kültürleşme; dışarıdan ithal edilen biyometrik teknolojilerin, yerel değerlerle karşılıklı etkileşime girerek kaçınılmaz bir toplumsal direnç yaratması
  3. C
    Kültürleme; geleneksel güvenlik ve mahremiyet değerlerinin, dijitalleşme süreciyle birlikte yeni nesillere aktarımında yaşanan yapısal kopukluk
  4. D
    Değer çatışması; teknolojik yeniliklerin getirdiği somut ve yazılı kurallar (değerler) ile toplumun sahip olduğu soyut idealler (normlar) arasındaki uyumsuzluk
  5. E
    Karşıt kültür tepkisi; teknolojiyi reddeden grupların, egemen kültüre meydan okuyarak mevcut sisteme bütünüyle zıt yepyeni bir değerler bütünü inşa etmesi

Cevap

Doğru yanıt, somut teknolojik altyapının (maddi kültür) değişmesine karşın, inanç ve hukuki düzenlemelerin (manevi kültür) aynı hızda değişememesini kültürel gecikme ile açıklayan ifadedir.
William Ogburn'ün kültürel gecikme kuramına göre, toplumun maddi kültür ögeleri (teknoloji, aletler, altyapı) genellikle manevi kültür ögelerine (değerler, normlar, inançlar, hukuk) göre çok daha hızlı değişir. Parçada biyometrik sistemlerin (maddi kültür) hızla yaygınlaşması ancak toplumun mahremiyet algısının ve hukuki çerçevenin (manevi kültür) bu değişime ayak uyduramaması tam olarak kültürel gecikme kavramını tanımlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki temel sosyolojik problemi tespit etmek.
Sorun, teknolojik altyapının (biyometrik sistemler) hazır olmasına rağmen, toplumun mahremiyet endişesi ve hukuki boşluklar nedeniyle bunu kullanamamasıdır.
Toplumsal değişimin hangi boyutlarda farklı hızlarda gerçekleştiğini anlamak için maddi ve manevi unsurları ayırmak gerekir.
2
Tespit edilen problemi William Ogburn'ün kuramıyla eşleştirmek.
Ogburn'e göre teknoloji ve altyapı 'maddi kültür'ü, mahremiyet algısı, inançlar ve hukuk ise 'manevi kültür'ü temsil eder. Maddi kültürün hızlı, manevi kültürün yavaş değişmesi 'kültürel gecikme'dir.
Seçeneklerde doğru kavramı (kültürel gecikme) ve bu kavramın parçadaki duruma uygun açıklamasını bulmak için kuramsal çerçevenin netleştirilmesi şarttır.
3
Seçeneklerdeki kavram tanımlarını ve çeldiricileri analiz etmek.
Kültürleşme, kültürleme, norm ve karşıt kültür tanımları parçadaki senaryoyu veya Ogburn'ün maddi/manevi kültür ayrımını tam olarak karşılamamaktadır.
Sadece kavramın adını değil, açıklamasının da sosyolojik olarak doğru ve parçayla uyumlu olduğundan emin olmak.

Anahtar Kavram

Kültürel Gecikme (Cultural Lag)
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Kültürün Maddi ve Manevi Ögeleri

Bu konudan daha fazla soru