Soru

Zorluk: OrtaTürkiye'de Çevre Yönetiminin Kurumsal Yapısı

2021 yılında gerçekleştirilen idari değişiklikler ve 2872 sayılı Çevre Kanunu çerçevesinde, Türkiye'de çevre ve şehircilik yönetiminin kurumsal yapısına ilişkin aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı bünyesinde kurulan İklim Değişikliği Başkanlığı; iklim değişikliğiyle mücadele, uyum politikalarının belirlenmesi ve uluslararası müzakerelerin koordinasyonundan sorumludur.
  2. B
    Türkiye Çevre Ajansı, sıfır atık yönetimi kapsamında depozito iade sistemini kurmak, işletmek ve çevrenin korunmasına yönelik operasyonel faaliyetlerde bulunmak amacıyla kurulmuş, idari ve mali özerkliğe sahip bir kuruluştur.
  3. Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ), Türkiye'nin şehircilik ve konut sunumu politikalarındaki merkezi rolünü Cumhuriyet'in ilk yıllarında kazanmış olup 1924 yılında çıkarılan özel bir kanunla kurulan bir merkez teşkilatı birimidir.Cevap
  4. D
    Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü; yatırım projelerinin çevre üzerindeki etkilerini izlemek, ÇED süreçlerini yürütmek ve çevre izin/lisanslarını düzenlemekle görevli merkez birimidir.
  5. E
    Büyükşehir belediyeleri ve belediyeler, yerel düzeyde evsel katı atıkların toplanması, bertaraf tesislerinin kurulması ve çevre kirliliğinin önlenmesine yönelik hizmetlerin sunulmasından sorumlu olan yerel yönetim birimleridir.

Cevap

Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nın (TOKİ) Cumhuriyet'in ilk yıllarında kurulduğuna dair ifade yanlıştır; kurum 1984 yılında tesis edilmiştir.
Verilen bilgiler arasında yanlış olan seçenek, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nın (TOKİ) kuruluş tarihini 1920'lere dayandıran ifadedir. TOKİ, Türkiye'de konut politikasının modern anlamda kurumsallaşması ve finansman modellerinin geliştirilmesi amacıyla 1984 yılında 2985 sayılı Kanun ile kurulmuştur. Cumhuriyet'in ilk yıllarında bu alandaki hizmetler Emlak ve Eytam Bankası veya yerel yönetimler aracılığıyla yürütülmüştür. Diğer seçeneklerde yer alan İklim Değişikliği Başkanlığı (2021), Türkiye Çevre Ajansı (2020) ve belediyelerin atık yönetimi sorumluluklarına ilişkin bilgiler güncel yasal mevzuatla tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın güncel teşkilat yapısı ve 2021 yılındaki isim değişikliği incelenir.
Bakanlığın 'iklim değişikliği' vurgusuyla yeniden yapılandırıldığı ve İklim Değişikliği Başkanlığı'nın eklendiği doğrulanır.
Güncel idari yapının tespiti için gereklidir.
2
Bakanlığa bağlı ve ilgili kuruluşların (TOKİ, TÜÇA, İlbank, Tapu Kadastro vb.) kuruluş tarihlerini ve hukuki statülerini değerlendirilir.
TOKİ'nin 1984 yılında (Ozal dönemi) konut sorununa çözüm amacıyla kurulduğu, TÜÇA'nın ise 2020 yılında kurulduğu saptanır.
Seçeneklerdeki kronolojik ve idari statü iddialarını doğrulamak için gereklidir.
3
Merkezi idare birimleri ile yerel yönetimlerin (belediyeler) çevre yönetimi konusundaki yetki paylaşımı kontrol edilir.
ÇED ve stratejik denetimlerin merkezde, evsel atık ve kentsel altyapı hizmetlerinin ise yerel yönetimlerde olduğu görülür.
Kurumsal görev dağılımının doğruluğunu teyit etmek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Türkiye'de Çevre ve Şehircilik Yönetiminin Kurumsal Yapısı, Birimlerin Görev Dağılımı ve Tarihsel Gelişimi

Daha Fazla Pratik

Bakanlığın teşkilat yapısında yer alan 'ilgili' (TOKİ, İlbank, TÜÇA) ve 'bağlı' (Tapu Kadastro, Meteoroloji) kuruluş ayrımını tekrar gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla