İdare hukukunda idari işlemlerin "hukuka uygunluk karinesi" ve "icrailik" özellikleri, kamu gücünün kullanım biçimini belirleyen temel prensiplerdir. Bu iki kavramın birbirleriyle olan ilişkisi ve hukuki sonuçları göz önüne alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Hukuka uygunluk karinesi, işlemin iptal edilene kadar hukuken geçerli sayılmasını sağlarken; icrailik, idarenin bu işlemi ayrıca bir yargı kararına ihtiyaç duymaksızın doğrudan doğruya hayata geçirebilme yetkisini (re'sen icra) temellendirir.Cevap
- BBir idari işleme karşı iptal davası açılması, hukuka uygunluk karinesini askıya aldığı için işlemin icrailik vasfı davanın sonuçlanmasına kadar kendiliğinden durur.
- Cİcrailik özelliği sadece muhatabın lehine olan işlemlerde kendiliğinden sonuç doğururken, muhatabın aleyhine olan işlemlerin yürürlüğe girmesi için mutlaka yargı yerinin onayı gerekir.
- DHukuka uygunluk karinesi sadece işlemin şekil unsuru için geçerli bir varsayım olup; yetki, sebep, konu ve amaç unsurlarındaki sakatlık iddiaları icrailik özelliğini derhal ortadan kaldırır.
- Eİdari işlemin icrai olması, işlemin ancak bir özel hukuk sözleşmesi gibi tarafların iradelerinin uyuşması durumunda hukuki değer kazanması anlamına gelir.
Cevap
Hukuka uygunluk karinesi işlemin iptal edilene kadar geçerli sayılmasını sağlarken, icrailik idarenin bu işlemi yargı kararı olmaksızın bizzat uygulama yetkisini ifade eder.
Hukuka uygunluk karinesi, bir idari işlemin yargı yoluyla aksi kanıtlanıp iptal edilene kadar hukuk kurallarına uygun olduğu varsayımıdır. Bu varsayımın bir sonucu olarak, işlem icrailik vasfına sahip olur; yani idare, işlemin hukuki sonuçlarını bir mahkeme kararı beklemeksizin bizzat ve doğrudan hayata geçirme (re'sen icra) yetkisine sahip olur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İcrailik ve Hukuka Uygunluk Karinesi İlişkisi
Daha Fazla Pratik
İdari işlemin 'tek yanlılık' özelliği ile 'icrailik' arasındaki farkı incelemek için hazırlayıcı işlemler (preparatory acts) konusuna göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 40s