Kamu Tercihi Modeli (Public Choice), geleneksel kamu yönetimi anlayışındaki "kamu görevlilerinin yalnızca kamu yararı için hareket ettiği" varsayımını reddeder ve "davranışsal simetri" kavramını öne sürer. Buna göre, Kamu Tercihi Modeli'nin siyasal aktörlerin (seçmenler, siyasetçiler ve bürokratlar) motivasyonuna ilişkin temel iddiası aşağıdakilerden hangisidir?
- Siyasetçiler ve bürokratlar da tıpkı ekonomik piyasadaki bireyler gibi kendi özel çıkarlarını maksimize etmeye çalışan rasyonel aktörlerdir.Cevap
- BSiyasal kararlar, rasyonel-kapsamlı bir analiz sonucunda toplumun toplam refahını en üst düzeye çıkaracak şekilde nesnel kriterlerle alınır.
- CSiyasal aktörler, kararlarını bireysel tercihlerinden ziyade içinde bulundukları kurumun yerleşik kültürü ve yasal sınırları dahilinde verirler.
- DKamu politikaları, toplumdaki farklı çıkar gruplarının rekabeti sonucunda oluşan bir uzlaşma veya güç dengesi noktasını temsil eder.
- EBürokratlar, politika yapım sürecinde siyasi güce sahip olmayıp yalnızca yasama organının emirlerini yerine getiren teknik uygulayıcılardır.
Cevap
Siyasetçiler ve bürokratların da tıpkı ekonomik piyasadaki bireyler gibi kendi özel çıkarlarını maksimize etmeye çalışan rasyonel aktörler olduğudur.
Kamu Tercihi Modeli'ne göre, insan doğası bölünmezdir; bir birey piyasada nasıl kendi kârını düşünüyorsa, siyasetçi olarak oyunu, bürokrat olarak da bütçesini veya prestijini maksimize etmeye çalışır. Bu durum 'davranışsal simetri' olarak adlandırılır ve modelin tüm çıkarımları bu 'rasyonel aktör' varsayımı üzerine kuruludur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Metodolojik Bireyselcilik ve Davranışsal Simetri