Soru

Zorluk: ZorSiyasi Toplumsallaşma ve Araçları

Bir ülkede yürütülen eğitim politikaları kapsamında, okullardaki 'Yurttaşlık' derslerinde demokratik kurumların işleyişi, sivil haklar ve çoğulculuk gibi değerler müfredata eklenerek öğrencilere aktarılmaya başlanmıştır. Buna karşın, okulların idari yapısında katı bir hiyerarşi sürdürülmüş, öğrenci konseylerinin yetkileri kısıtlanmış ve okul kurallarına sorgusuz itaat, disiplin yönetmelikleriyle güvence altına alınmıştır. Yapılan araştırmalar, bu eğitim sisteminden mezun olan bireylerin siyasal bilgi düzeylerinin yüksek olmasına rağmen, sivil toplum kuruluşlarına katılım oranlarının çok düşük olduğunu ve siyasal karar alma süreçlerinde otoriteye itaatkâr bir tutum sergilediklerini ortaya koymuştur.

Bireylerin demokratik değerleri teorik olarak bilmelerine rağmen pratikte itaatkâr tutumlar sergilemelerinin siyasal toplumsallaşma kuramları bağlamındaki en doğru açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Siyasal sisteme karşı yabancılaşma geliştiren bireylerin, okuldaki formel eğitime aktif bir direnç göstererek siyasal apatiyi bilinçli bir eylem olarak kullanması
  2. B
    Siyasal değerlerin aktarımında yegâne belirleyici olan ailenin birincil toplumsallaşma işlevinin, okul gibi ikincil araçların etkisini tamamen silmesi
  3. Okulun otoriter örgüt iklimi aracılığıyla deneyimlenen örtük toplumsallaşmanın, müfredat üzerinden yürütülen açık toplumsallaşmayı pratik düzeyde etkisiz kılmasıCevap
  4. D
    Okullardaki itaatkâr yapının, siyasal katılımı reddeden otoriter bir sistemden ziyade toplumu bütünüyle mobilize etmeyi amaçlayan totaliter bir hedefin ürünü olması
  5. E
    Bireylerin zihinsel düzeyde benimsedikleri katılımcı siyasal kültürün, idari baskılar sonucunda dar (parochial) siyasal kültür davranışlarına dönüşmesi

Cevap

Okulun otoriter örgüt iklimi aracılığıyla gerçekleşen örtük (dolaylı) toplumsallaşmanın, müfredat üzerinden yürütülen açık (doğrudan) toplumsallaşmayı işlevsiz bırakması durumu sorunun doğru yanıtıdır.
Senaryoda okulların resmî ders müfredatı ile öğrencilere formel yollardan doğrudan (açık) bir siyasal toplumsallaşma uygulanmaya çalışılmaktadır. Ancak okulun idari yapısı, disiplin kuralları ve katı hiyerarşisi üzerinden öğrencilere her gün yaşatılan dolaylı (örtük) bir toplumsallaşma süreci de mevcuttur. Bireylerin demokratik değerleri teorik olarak bilmelerine rağmen sivil hayatta itaatkâr olmaları, yaşantısal olarak deneyimlenen 'örtük toplumsallaşmanın', sadece kitabi boyutta kalan 'açık toplumsallaşmaya' karşı galip geldiğini ve onu etkisiz kıldığını kanıtlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki çelişkili eğitim durumunu analiz etme
Öğrencilere teoride demokratik değerler öğretilirken (açık toplumsallaşma), okul yönetiminde katı bir itaat ve hiyerarşi (örtük toplumsallaşma) dayatılmaktadır.
Sorudaki temel ikilemin kaynağını tespit etmek.
2
Mezunların pratik davranışlarının sonucunu değerlendirme
Bireylerin demokratik bilgi düzeyleri yüksek olmasına rağmen sivil hayatta itaatkâr davranışlar sergilediği ve katılımdan uzak durduğu (apati) saptanmıştır.
Farklı toplumsallaşma mesajlarının birey üzerindeki nihai siyasal etkisini belirlemek.
3
Durumu siyasal toplumsallaşma türleriyle eşleştirme
Yaşayarak ve disiplin mekanizmasıyla deneyimlenen dolaylı (örtük) toplumsallaşmanın, sadece kitabi bilgi sunan doğrudan (açık) toplumsallaşmadan daha baskın ve kalıcı olduğu sonucuna ulaşılır.
Hangi kavramsal aracın siyasal davranışı yönlendirdiğini bilimsel olarak açıklamak.

Anahtar Kavram

Örtük (Dolaylı) ve Açık (Doğrudan) Siyasal Toplumsallaşma
Bu soruyu puanla