Soru

Zorluk: OrtaToplumsal Değerler ve Normlar

Sosyolojik bir perspektifle bakıldığında, toplumsal değerler 'neyin doğru, güzel ve arzu edilir' olduğuna dair soyut tasavvurları ifade ederken; toplumsal normlar bu değerlerin hayata geçirilmesini sağlayan, ödül veya ceza (yaptırım) ile desteklenen somut kurallardır. Buna göre toplumsal değerler ve normların özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Değerler toplumsal yaşam için genel bir rehberlik sağlarken, normlar bu rehberliğin sınırlarını belirleyen ve yaptırımla desteklenen somut kurallardır.Cevap
  2. B
    Toplumsal değerler, normların aksine bireylerin hangi durumda nasıl davranması gerektiğini kesin, somut ve ayrıntılı bir şekilde belirleyen emirlerdir.
  3. C
    İnformal (kayıt dışı) normlar, sadece devletin yasama organları tarafından düzenlenen ve ihlali durumunda resmi cezai yaptırımlara bağlanan kurallardır.
  4. D
    Toplumsal normların yaptırım gücü sadece bireyin kendi vicdanıyla sınırlı olup, toplum tarafından dışlanma veya kınanma gibi sosyal tepkileri içermez.
  5. E
    Değerler ve normlar toplumun sadece maddi kültür ögelerini düzenlemek üzere tasarlanmış, toplumsal etkileşimden bağımsız teknik araçlardır.

Cevap

Toplumsal değerlerin genel bir rehberlik sunduğunu, normların ise bu rehberliği somut kurallara dönüştürerek yaptırımlarla desteklediğini belirten ifade doğrudur.
Değerler, toplumda neyin 'iyi' veya 'doğru' olduğuna dair paylaşılan genel ve soyut inançlardır. Normlar ise bu değerleri somut davranış kurallarına dönüştürür. Örneğin 'dürüstlük' bir değerdir, ancak 'mahkemede yalan söylememek' bir normdur ve bu normun ihlali yaptırımla (ceza) sonuçlanır. Bu nedenle, değerlerin rehberlik sağladığı, normların ise bu rehberliği yaptırımlı kurallara dönüştürdüğü yargısı doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Kavramların tanımını analiz etme
Değerlerin soyut (idealler), normların ise somut (kurallar) olduğu belirlendi.
Değer ve norm ayrımını yapabilmek için temel ontolojik farkları ortaya koymak gerekir.
2
Yaptırım mekanizmasını değerlendirme
Normların, değerlerden farklı olarak ödül ve ceza gibi yaptırımlarla korunduğu anlaşıldı.
Toplumsal kontrolün nasıl sağlandığını anlamak için yaptırım kavramı kritiktir.
3
Seçenekleri karşılaştırma
Değerlerin soyut rehberliği ile normların somut yaptırımlı yapısını birleştiren yargı doğru kabul edildi.
İki kavram arasındaki işlevsel bağın doğru kurulması gerekmektedir.

Anahtar Kavram

Değer-Norm Ayrımı ve Yaptırım

Daha Fazla Pratik

Resmî (formal) ve resmî olmayan (informal) normların yaptırım türleri arasındaki farkları inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla