Soru

Zorluk: ZorKuvvetler Birliği Sistemleri

Kuvvetler birliği ilkesinin yasama organının üstünlüğü (yasama supremacy) lehine işlediği bir hükümet modelinde; yürütme erkinin oluşumu, meclis ile olan organik bağı ve hukuki statüsü dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi bu sistemin temel işleyiş prensibi olarak kabul edilir?

  1. Bakanların meclis genel kurulu tarafından tek tek seçilmesi ve her birinin meclisin mutlak emri altında birer 'memur-vekil' statüsünde görev yapmasıCevap
  2. B
    Bakanlar kurulunun meclis içinden bir başbakan tarafından kurulması ve meclise karşı toplu (kolektif) bir siyasi sorumluluk taşıması
  3. C
    Yürütme erkinin başında bulunan kişinin yasama meclisini feshetme yetkisini kullanarak kuvvetler arasındaki dengeyi sağlaması
  4. D
    Yasama ve yürütme erklerinin tek bir kişide birleştiği mutlak monarşi sistemlerinde olduğu gibi meclisin sadece danışma organı olarak işlev görmesi
  5. E
    Hükümetin meclis dışından atanan ve sadece devlet başkanına karşı sorumlu olan kişilerden oluşarak yasama denetiminden muaf tutulması

Cevap

Bakanların meclis genel kurulu tarafından tek tek seçilmesi ve meclisin yürütme üzerinde mutlak bir azil yetkisine sahip olması
Meclis hükümeti sisteminde yasama organı yürütmeden üstün konumdadır. Bu üstünlüğün en temel göstergesi, bakanların meclis tarafından tek tek (ferdi) seçilmesi, hükümetin meclisin bir kurulu/komisyonu gibi çalışması ve meclisin her bir bakanı dilediği an görevden alabilmesidir. Ayrıca bu sistemde hükümetin meclisi feshetme yetkisi bulunmaz, bu da yasamanın mutlak otoritesini pekiştirir.

Adım Adım Çözüm

1
Hükümet modelinin türünü belirle
Soruda tanımlanan 'yasama organının üstünlüğü' ilkesi, Meclis Hükümeti Sistemini işaret etmektedir.
Kuvvetler birliği sistemleri yasama üstünlüğü (Meclis Hükümeti) veya yürütme üstünlüğü (Monarşi/Diktatörlük) şeklinde ikiye ayrılır.
2
Yürütme organının oluşum şeklini analiz et
Meclis hükümeti sisteminde yürütme, meclisten bağımsız bir organ değil, onun bir komisyonu gibi çalışır.
1921 Anayasası (Teşkilat-ı Esasiye) bu sistemin en somut örneğidir ve bakanların tek tek seçilmesi esasına dayanır.
3
Seçenekleri karakteristik özelliklere göre değerlendir
Bakanların meclis tarafından ferdi olarak seçilmesi ve görevden alınabilmesi, yasamanın yürütme üzerindeki mutlak otoritesini kanıtlar.
Meclis hükümetinde güvenoyu, gensoru veya fesih gibi denge mekanizmaları yoktur; çünkü yürütme zaten meclisin emrindedir.

Anahtar Kavram

Meclis Hükümeti Sisteminde Yasama Üstünlüğü

Daha Fazla Pratik

1921 Anayasası dönemindeki uygulama ile 1924 Anayasası'ndaki karma hükümet sisteminin farklarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla