Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTemel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlanması Sistemi

19821982 Anayasası’nın 13.13. maddesinde düzenlenen temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması sisteminde, 20012001 yılı anayasa değişikliği ile getirilen yeni düzenleme dikkate alındığında, bir temel hakkın sınırlandırılmasında uyulması gereken 'sınırlamanın sınırları' arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

  1. A
    Sınırlamanın ancak kanunla yapılması
  2. B
    Sınırlamanın demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun olması
  3. Sınırlamanın 13.13. maddede sayılan genel sınırlama sebeplerine dayanmasıCevap
  4. D
    Sınırlamanın ölçülülük ilkesine aykırı olmaması
  5. E
    Sınırlamanın temel hak ve hürriyetlerin özüne dokunmaması

Cevap

Temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması rejiminde 'genel sınırlama' sebeplerine dayanılması güncel bir ölçüt değildir; zira 20012001 anayasa değişikliği ile bu sistem terkedilmiştir.
19821982 Anayasası'nın 13.13. maddesinde 20012001 yılında yapılan değişiklikle 'genel sınırlama' sebepleri metinden çıkarılmıştır. Mevcut düzenlemeye göre bir hak ancak 'Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen özel sebeplere' bağlı olarak sınırlanabilir. Dolayısıyla, 13.13. maddede düzenlenen genel bir sınırlama sebebi listesi bulunmadığı için bu bir ölçüt olarak kabul edilemez.

Adım Adım Çözüm

1
19821982 Anayasası'nın 13.13. maddesindeki sınırlama kriterlerini (sınırlamanın sınırlarını) analiz et.
Maddede kanunla sınırlama, özel sebebe dayanma, Anayasa'nın sözüne ve ruhuna uygunluk, demokratik toplum düzeni, lâik Cumhuriyet gerekleri, ölçülülük ve hakkın özü kriterleri mevcuttur.
Güncel anayasal metnin içeriğini doğru tespit etmek için gereklidir.
2
20012001 yılı anayasa değişikliğinin sınırlama rejimine etkisini hatırla.
20012001 yılında 'genel sınırlama' nedenleri (kamu düzeni, genel ahlak vb. maddeden çıkarılmış) tamamen kaldırılmış ve 'özel sınırlama' sistemine geçilmiştir.
Yanlış olan seçeneği tarihsel ve metinsel değişim üzerinden belirlemek için gereklidir.
3
Seçeneklerdeki ifadeleri karşılaştırarak hangisinin bir anayasal 'sınır' olmadığını belirle.
Genel sınırlama sebeplerine dayalı olmanın artık bir geçerliliği yoktur; aksine sınırlama ancak ilgili maddede belirtilen 'özel' sebebe dayanmalıdır.
Doğru sonuca ulaşmak için karşılaştırmalı analiz yapılır.

Anahtar Kavram

Sınırlamanın Sınırları (Madde 13)

İpuçları

1
Anayasa'nın 13.13. maddesi 'sınırlamanın sınırlarını' belirler; ancak 20012001 yılında bu rejimde önemli bir temizlik yapılmıştır.
2
Eskiden tüm haklar için geçerli olan ortak (genel) sebepler vardı, artık her hak ancak kendi maddesinde yazan özel sebeple sınırlanabilir.
3
'Kamu düzeni' gibi genel ibareler artık 13.13. madde içinde bir sınırlama listesi olarak bulunmamaktadır; 20012001 değişikliğiyle genel sınırlama rejimi kaldırılmıştır.

Daha Fazla Pratik

Temel hakların 'durdurulması' (Madde 15) rejimindeki çekirdek haklar konusunu inceleyerek sınırlama ile arasındaki farkları pekiştirin.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla

Konular

Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlanması Sistemi

Bu konudan daha fazla soru