Soru

Zorluk: Çok zorKusursuz Sorumluluk: Tehlike ve Mesleki Risk İlkeleri

Emniyet Genel Müdürlüğü envanterinde bulunan ve toplumsal olaylara müdahalede kullanılan yüksek desibelli "Akustik Caydırıcı Cihaz"ın (ACC) bir gösteri sırasında kullanımı esnasında, cihazın teknik bir aksaklık ve o anki hava basıncı değişikliğinin birleşmesi sonucu (beklenmeyen hal) hedef dışı bir frekans yayması neticesinde; hem cihazı operasyonel olarak kullanan polis memuru (P), hem de o sırada yoldan geçmekte olan ancak gösterici grupla ilgisi bulunmayan vatandaş (V) kalıcı işitme kaybına uğramıştır. İdarenin cihazın bakımı, temini veya kullanım talimatlarına uyulması noktasında herhangi bir ihmalinin (kusurunun) bulunmadığı yargı kararıyla kesinleşmiştir.

Bu olayda idarenin polis memuru (P) ve vatandaş (V)'ye karşı sorumluluğunun hukuki dayanakları aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak nitelendirilmiştir?

  1. Polis memuru (P) bakımından mesleki risk ilkesi; vatandaş (V) bakımından tehlike ilkesiCevap
  2. B
    Her iki mağdur bakımından da idarenin sosyal risk ilkesi uyarınca sorumluluğu
  3. C
    Polis memuru (P) bakımından hizmet kusuru; vatandaş (V) bakımından fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi
  4. D
    Her iki mağdur bakımından da tehlike (risk) ilkesi uyarınca kusursuz sorumluluk
  5. E
    Beklenmeyen hal (hava basıncı değişikliği) nedeniyle illiyet bağı kesildiğinden idarenin her iki mağdura karşı da sorumluluğunun bulunmaması

Cevap

Polis memuru için mesleki risk ilkesi, vatandaş için ise tehlike ilkesi uyarınca idarenin kusursuz sorumluluğu bulunmaktadır.
İdare, tehlikeli araç ve gereçleri kullanırken bir kusuru olmasa dahi oluşan zararlardan sorumludur. Üçüncü kişiler (vatandaşlar) için bu sorumluluk 'Tehlike (Risk) İlkesi'ne dayanırken; bu tehlikeyi mesleği gereği üstlenen kamu görevlileri için 'Mesleki Risk İlkesi' esas alınır. Olayda 'beklenmeyen hal' niteliğindeki teknik arıza ve hava durumu, kusursuz sorumluluğu ortadan kaldırmaz.

Adım Adım Çözüm

1
Kusur durumunun tespiti
İdarenin cihaz bakımı ve kullanımında ihmali olmadığı belirtildiğinden, olayda 'Hizmet Kusuru' bulunmamaktadır.
Sorumluluğun türünü (kusurlu/kusursuz) belirlemek için ilk aşamadır.
2
Zarara neden olan aracın niteliğinin belirlenmesi
Akustik Caydırıcı Cihaz (ACC) gibi teknolojik ve yüksek riskli araçlar 'Tehlikeli Araç' kapsamındadır.
Kusursuz sorumluluk hallerinden 'Tehlike İlkesi'nin uygulama alanını belirler.
3
Mağdurların statüsüne göre ilke ayrımı yapılması
Dışarıdaki vatandaş (V) için 'Tehlike İlkesi', görevi başındaki ve bu riskle mesleği gereği karşılaşan polis (P) için 'Mesleki Risk İlkesi' geçerlidir.
Kusursuz sorumluluğun alt dalları mağdurun idareyle olan ilişkisine göre değişir.
4
İlliyet bağını kesen nedenin (Beklenmeyen Hal) etkisi
Hava basıncı değişikliği ve teknik arıza bir 'Beklenmeyen Hal'dir. Kusursuz sorumlulukta bu durum illiyet bağını kesmez; idarenin tazminat yükümlülüğü devam eder.
Mücbir sebep ile beklenmeyen hal ayrımı, kusursuz sorumlulukta sonucun değişmemesi bakımından kritiktir.

Anahtar Kavram

İdarenin kusursuz sorumluluk hallerinden tehlike ve mesleki risk ilkelerinin ayrımı ve dışsal etkenlerin bu sorumluluğa etkisi.

Daha Fazla Pratik

İlliyet bağını kesen hallerden 'Mücbir Sebep' ile 'Beklenmeyen Hal' arasındaki farkın kusursuz sorumluluğa etkisini içeren bir başka senaryo çözülmelidir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla