Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorSeçimlerin Yenilenmesi, Ertelenmesi ve Ara Seçim

1982 Anayasası’nın güncel hükümleri çerçevesinde; seçimlerin yenilenmesi, savaş sebebiyle ertelenmesi ve Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) üyeliklerinde boşalma olması durumunda gidilen 'ara seçim' usulüne ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Bir ilin veya seçim çevresinin TBMM’de hiç üyesinin kalmaması durumunda, boşalmayı takip eden doksan günden sonraki ilk pazar günü ara seçim yapılır ve bu durumda genel seçimlere bir yıl kala ara seçim yapılamayacağı kuralı uygulanmaz.Cevap
  2. B
    TBMM, üye tamsayısının salt çoğunluğu ile seçimlerin yenilenmesine karar verebilir; bu karar üzerine sadece Meclis genel seçimi yenilenirken Cumhurbaşkanı görev süresini tamamlar.
  3. C
    Savaş sebebiyle seçimlerin ertelenmesine Cumhurbaşkanı tarafından karar verilir ve bu erteleme süresi her defasında altı ayı geçemez.
  4. D
    TBMM üye tamsayısının yüzde beşinin boşalması halinde ara seçimlerin üç ay içinde yapılmasına karar verilir ve bu durumda genel seçimlere bir yıl kalmış olsa dahi ara seçimin yapılması anayasal bir zorunluluktur.
  5. E
    Cumhurbaşkanı'nın seçimlerin yenilenmesine karar verebilmesi için, Meclis'in kilitlenmiş olması veya hükümetin kurulamaması gibi anayasada belirtilen somut bir gerekçeyi kararına dayandırması şarttır.

Cevap

Bir ilin veya seçim çevresinin TBMM'de hiç üyesinin kalmaması durumunda, boşalmayı takip eden doksan günden sonraki ilk pazar günü ara seçim yapılır ve bu durumda genel seçimlere bir yıl kala ara seçim yapılamayacağı kuralı uygulanmaz.
Anayasa'nın 78. maddesine göre, bir ilin veya seçim çevresinin Mecliste üyesinin kalmaması durumu en kritik istisnadır. Bu durumda boşalmayı takip eden 9090 günden sonraki ilk Pazar günü ara seçim yapılır ve bu seçim için hem 'ilk 30 ay' hem de 'son 1 yıl' yasağı devre dışı kalır.

Adım Adım Çözüm

1
Ara seçimlerin genel kurallarını ve yasaklı dönemlerini belirle.
Genel kural: Bir yasama döneminde bir kez yapılır. Seçimden sonraki ilk 3030 ay ve seçime kalan son 11 yıl ara seçim yapılamaz.
Anayasa'nın 78. maddesindeki temel sınırlamaları anlamak için gereklidir.
2
Ara seçimdeki istisnai durumları (yüzde beş boşalma ve temsilcisiz kalma) analiz et.
Yüzde beş boşalmada 3030 ay yasağı uygulanmaz ama 11 yıl yasağı uygulanır. Temsilcisiz kalma durumunda ise hiçbir yasak uygulanmaz.
Farklı ara seçim senaryoları arasındaki ince farkları ayırt etmek için gereklidir.
3
Seçimlerin yenilenmesi (fesih) ve ertelenmesi yetkilerini kontrol et.
Yenileme için TBMM'de 3/53/5 çoğunluk (360360) gerekir, seçimler birlikte yapılır. Erteleme sadece savaşta, TBMM kararıyla ve 11 yıllığına olur.
Diğer seçeneklerdeki usul hatalarını doğrulamak için gereklidir.

Anahtar Kavram

Ara Seçim ve Seçimlerin Yenilenmesi Arasındaki Usul Farklılıkları

Alternatif Yöntem

Ara seçim yasaklarını '30-1 Kuralı' olarak kodlayabilirsiniz. Sadece 'Temsilcisiz İl' durumu bu kuralı tamamen deler; '%5 Boşalma' ise sadece 30 ay engelini deler.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Seçimlerin Yenilenmesi, Ertelenmesi ve Ara Seçim

Bu konudan daha fazla soru