Soru

Zorluk: ZorKamu Tercihi Modeli

Kamu politikasında karar alma süreçlerini ekonomik araçlarla inceleyen William Niskanen'in bürokrasi modeli çerçevesinde; bürokratların davranışları ve bu davranışların kamu çıktısı üzerindeki etkileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Bürokratlar, toplumsal faydayı maksimize etmek amacıyla marjinal maliyetin marjinal faydaya eşit olduğu noktada kamu hizmeti üretirler.
  2. Bürokratlar ile finansmanı sağlayan yasama organı arasındaki bilgi asimetrisi, büronun 'bütçe-çıktı' paketini sunarak denge düzeyinin üzerinde bir üretim gerçekleştirmesine olanak tanır.Cevap
  3. C
    Siyasal piyasada seçmenlerin 'rasyonel cehalet' içinde olması, bürokratların bütçe taleplerini daha şeffaf ve denetlenebilir kılan temel bir unsurdur.
  4. D
    Bürokratlar, rasyonel-kapsamlı modelde olduğu gibi tüm alternatifleri analiz ederek en düşük maliyetli politika seçeneğini yürütmeye koyarlar.
  5. E
    Kamu tercihi yaklaşımına göre devlet, 'hayırsever despot' olarak hareket ederek bürokratların kişisel çıkar peşinde koşmasını anayasal kurallarla engeller.

Cevap

Bürokratlar ile finansmanı sağlayan yasama organı arasındaki bilgi asimetrisi, büronun 'bütçe-çıktı' paketini sunarak denge düzeyinin üzerinde bir üretim gerçekleştirmesine olanak tanır.
Doğru ifade, bürokratların yasama organı karşısındaki bilgi üstünlüğünü kullanarak bütçeyi sosyal açıdan verimli olan seviyenin üzerine çıkarma gücüne vurgu yapmaktadır. Niskanen'e göre bürokratlar, sundukları hizmeti bir bütün ('bütçe-çıktı paketi') olarak sunarak siyasetçileri sıfır net fayda noktasına (TB=TCTB = TC) kadar itmekte, bu da kamu kaynaklarının aşırı ve verimsiz kullanımına neden olmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Kamu Tercihi Modeli'nin bürokrasiye yönelik temel varsayımını analiz et.
Bürokratların, tıpkı piyasadaki bireyler gibi kendi çıkarlarını (maaş, prestij, makam gücü) maksimize etmeye çalışan rasyonel aktörler olduğu saptandı.
Modelin metodolojik bireyselcilik ilkesi, tüm siyasal aktörlerin rasyonel fayda maksimizasyonu güdüsüyle hareket ettiğini öngörür.
2
Niskanen'in 'Bütçe Maksimizasyonu' hipotezini ve 'Bilgi Asimetrisi' kavramını değerlendir.
Bürokratların, hizmet sundukları siyasetçilere (yasama organı) göre maliyetler konusunda daha fazla bilgiye sahip olduğu ve bu avantajı bütçeyi büyütmek için kullandığı görüldü.
Bürokratlar, hizmetin gerçek maliyetini gizleyerek 'ya hep ya hiç' (bütçe-hizmet paketi) stratejisiyle siyasetçileri daha büyük bütçelere zorlarlar.
3
Elde edilen verileri kamu politikası çıktıları (üretim miktarı) açısından yorumla.
Bürokratik üretimin, marjinal faydanın marjinal maliyete eşit olduğu (MB=MCMB = MC) sosyal etkinlik noktasının ötesine geçerek, toplam faydanın toplam maliyete eşitlendiği (TB=TCTB = TC) noktaya kadar genişlediği sonucuna varıldı.
Bütçe maksimizasyonu güdüsü, kaynakların verimsiz kullanılmasına ve kamu hizmetlerinde aşırı üretime (over-provision) yol açar.

Anahtar Kavram

Niskanen'in Bütçe Maksimizasyonu ve Bilgi Asimetrisi Modeli
Tahmini Süre:1m 45s
Bu soruyu puanla