Soru

Zorluk: OrtaKamu Tercihi Teorisinin Bürokrasi Yaklaşımı

Kamu Tercihi Teorisi (Public Choice Theory) kapsamında bürokrasiyi inceleyen William Niskanen, bürokratların davranışlarını "rasyonel fayda maksimizasyonu" üzerinden açıklar. Buna göre, Niskanen'in modelinde bürokratların kamu kaynaklarını verimli kullanmak yerine bütçeyi sürekli büyütme eğiliminde olmalarının temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Bürokratların prestij, yetki ve gelir gibi kişisel faydalarının kurumun bütçe büyüklüğü ile doğrudan ilişkili olmasıCevap
  2. B
    Kamu görevlilerinin terfi ettikçe yetersizlik düzeylerine ulaşmaları sonucunda verimliliğin düşmesi
  3. C
    Bürokratik işlerin, ayrılan zamanı dolduracak şekilde genişlemesi nedeniyle her zaman yeni personele ihtiyaç duyulması
  4. D
    Bürokratların Max Weber’in rasyonel modelindeki gibi kamu yararını her türlü kişisel çıkarın üzerinde tutan tarafsız aktörler olması
  5. E
    Siyasi otoritenin bürokratlar üzerinde mutlak denetim kurarak kaynak tahsisini sadece toplumsal taleplere göre yapması

Cevap

Bürokratların prestij, yetki ve gelir gibi kişisel faydalarının kurumun bütçe büyüklüğü ile doğrudan ilişkili olması
Kamu Tercihi Teorisi çerçevesinde William Niskanen, bürokratların kamu yararından ziyade kendi bireysel faydalarını (gelir, yetki, saygınlık) en üst düzeye çıkarmaya çalıştıklarını savunur. Bu fayda kalemlerinin çoğu yönetilen bütçenin büyüklüğü ile doğru orantılı olduğu için, bürokratlar rasyonel birer aktör olarak sürekli bütçeyi büyütme (maksimize etme) eğilimi gösterirler.

Adım Adım Çözüm

1
Kamu Tercihi Teorisinin (PCT) temel varsayımını belirle.
Bürokratlar, tıpkı piyasadaki bireyler gibi kendi çıkarlarını düşünen 'rasyonel' aktörlerdir (HomoHomo EconomicusEconomicus).
Teori, kamu görevlilerinin fedakarlıktan ziyade kişisel fayda odaklı hareket ettiğini varsayar.
2
Niskanen'in Bütçe Maksimizasyonu Modeli ile kişisel fayda arasındaki bağı kur.
Bir bürokratın faydası (UU); maaş, prestij, makam arabası, personel sayısı ve yetki gibi unsurlardan oluşur.
Bu unsurların tamamı kurumun toplam bütçesinin büyüklüğüne bağlı olarak artış gösterir.
3
Sonucu verimlilik açısından değerlendir.
Bürokrat, toplumsal ihtiyacın ötesinde bir bütçe talep ederek kaynak israfına (hükümet başarısızlığına) neden olur.
Kişisel fayda maksimizasyonu, toplumsal verimlilik maksimizasyonunun önüne geçer.

Anahtar Kavram

Bütçe Maksimizasyonu Modeli

İpuçları

1
Bürokratların da birer 'ekonomik insan' (HomoHomo EconomicusEconomicus) olduğunu düşünün.
2
Bürokratın gücünü, maaşını ve çevresindeki personel sayısını neyin belirlediğine odaklanın.

Daha Fazla Pratik

Bürokratların bütçe maksimizasyonu yaparken siyasetçiler karşısındaki bilgi üstünlüğünü (bilgi asimetrisi) inceleyen diğer sorulara göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla