Soru

Zorluk: OrtaEğitim Kurumu

Sosyolojik kuramlar içerisinde eğitimi ele alan yaklaşımlardan biri; okulun, toplumdaki mevcut güç ilişkilerini ve eşitsizlikleri meşrulaştırarak bir kuşaktan diğerine aktardığını, bu yolla sosyal tabakalaşmayı sabitlediğini savunur. Bu yaklaşım, eğitimin bireyleri yeteneklerine göre ödüllendirmek yerine, belirli sınıfların sahip olduğu kültürel sermayeyi koruyarak üstünlük sağladığını ileri sürer.

Buna göre, çatışmacı perspektifle açıklanan eğitimin mevcut toplumsal yapıyı ve eşitsizliği devam ettirme işlevi aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

  1. Toplumsal yeniden üretimCevap
  2. B
    Liyakat esaslı statü kazanımı
  3. C
    Açık işlevlerin gerçekleştirilmesi
  4. D
    Dikey hareketliliğin teşviki
  5. E
    Kültürel gecikmenin önlenmesi

Cevap

Eğitimin mevcut toplumsal yapıyı ve eşitsizliği devam ettirme işlevi 'toplumsal yeniden üretim' olarak adlandırılır.
Toplumsal yeniden üretim kavramı, eğitimin tarafsız bir başarı ölçütü sunmak yerine, üst sınıfların dilsel ve kültürel alışkanlıklarını (kültürel sermaye) ödüllendirerek mevcut sınıf yapısını bir sonraki nesle aynen aktardığını savunur. Bu süreçte okul, eşitsizlikleri meşrulaştıran bir araç görevi görür.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen anahtar kavramları (güç ilişkileri, eşitsizliğin aktarımı, kültürel sermaye) analiz etmek.
Bu kavramların çatışmacı (conflict) eğitim sosyolojisi yaklaşımlarına (Bourdieu, Bowles ve Gintis vb.) ait olduğu tespit edilir.
Çatışmacı yaklaşım, okulun tarafsız olmadığını, egemen sınıfın çıkarlarına hizmet ettiğini savunur.
2
Eğitimin statükoyu koruma ve sınıfsal konumları nesiller boyu sürdürme mekanizmasının teknik terimini belirlemek.
Toplumsal yeniden üretim (social reproduction) kavramına ulaşılır.
Bu terim, toplumsal yapının ve eşitsizlik kalıplarının eğitim aracılığıyla 'üretilip' bir sonraki nesle devredilmesini ifade eder.

Anahtar Kavram

Toplumsal Yeniden Üretim ve Çatışmacı Eğitim Kuramı
Bu soruyu puanla