Soru

Zorluk: OrtaKusursuz Sorumluluk: Sosyal Risk İlkesi

İdare hukukunda "sosyal risk ilkesi" uyarınca idarenin sorumlu tutulabilmesi için zararın terör, anarşi veya toplumsal olaylar gibi kolektif ve anonim hareketlerden kaynaklanması gerekmektedir. Danıştay içtihatları ve 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun çerçevesinde uygulanan bu ilkeyi, "tehlike (risk) ilkesi" gibi diğer kusursuz sorumluluk hallerinden ayıran en temel yapısal özellik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Zarar ile idari eylem veya işlem arasındaki klasik illiyet bağının aranmaması veya oldukça gevşemiş olmasıCevap
  2. B
    Zararın, idarenin yürüttüğü ve bünyesinde olağanüstü risk barındıran bir faaliyetin sonucu olması
  3. C
    Kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesi gereği, bireyin toplum yararına özel bir fedakarlığa katlanmış olması
  4. D
    Kamu hizmetinin geç işlemesi veya kötü işlemesi nedeniyle idarenin kusurlu bulunması
  5. E
    Zararın oluşumunda idarenin ağır hizmet kusurunun bulunması ve bu kusurun kişisel kusur sayılması

Cevap

Zarar ile idari eylem veya işlem arasındaki klasik illiyet bağının aranmaması veya oldukça gevşemiş olması
Sosyal risk ilkesi, idarenin herhangi bir eylemi veya işlemi olmasa dahi, toplumun bir parçası olmaktan kaynaklanan ve terör gibi kolektif olaylar sonucu doğan zararların tazmin edilmesini sağlar. Bu ilkenin en belirgin özelliği, idarenin eylemi ile zarar arasındaki o klasik 'illiyet bağı' şartının aranmaması veya toplumsal dayanışma gereği oldukça gevşetilmiş olmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Sosyal risk ilkesinin kapsamını belirle.
İlke; terör, anarşi ve toplumsal olaylar gibi faili meçhul, kolektif ve anonim zararları kapsar.
Zararın kaynağı idarenin doğrudan bir eylemi değil, toplumsal huzursuzluktur.
2
Sorumluluğun kurucu unsurlarından olan 'illiyet bağı'nı analiz et.
Sosyal risk durumlarında idarenin bir eylemi bulunmadığı için zarar ile idare arasında doğrudan bir nedensellik bağı kurulamaz.
Sosyal risk ilkesinde idare, zararı 'sosyal dayanışma' esasıyla üstlenir.
3
Diğer kusursuz sorumluluk halleriyle karşılaştır.
Tehlike ilkesinde tehlikeli bir 'faaliyet' (ör. mühimmat deposu işletmek), fedakarlığın denkleştirilmesinde ise hukuka uygun bir 'idari işlem' (ör. yol yapımı için kamulaştırma) ile zarar arasında doğrudan illiyet bağı vardır.
Sosyal risk ilkesini özgün kılan, bu bağın kopmuş veya asgari düzeye inmiş olmasıdır.

Anahtar Kavram

Sosyal Risk İlkesi ve İlliyet Bağının Gevşemesi
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla