Examkin

UKOME ve AYKOME (Koordinasyon Merkezleri)

18 soru

Soru 1Soru →

Büyükşehir belediyesi sınırları içerisinde ulaşım ve altyapı hizmetlerinin eş güdüm içinde yürütülmesi amacıyla kurulan Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) ve Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) tarafından alınan kararların hukuki niteliğine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bu merkezler tarafından alınan kararlar; büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşlar, ilçe belediyeleri ve bölgedeki diğer tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır.

Cevap

Koordinasyon merkezleri tarafından alınan kararlar; büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşlar, ilçe belediyeleri ve bölgedeki diğer tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu uyarınca büyükşehir belediyesi bünyesinde kurulan UKOME ve AYKOME, sadece belediye birimlerini değil, bölgedeki ilçe belediyelerini ve merkezi idarenin taşra teşkilatındaki ilgili tüm kurumlarını (Karayolları, Emniyet vb.) bağlayan kararlar alma yetkisine sahiptir. Bu durum, büyükşehir yönetim modelindeki 'bütüncül hizmet' anlayışının bir gereğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Yasal dayanağın belirlenmesi
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu (Madde 7, 8 ve 9)
Büyükşehirlerdeki koordinasyon merkezlerinin görev ve yetkileri bu kanunla düzenlenmiştir.
2
Kararların hukuki niteliğinin analizi
Kararlar 'bağlayıcı' ve 'icrai' niteliktedir.
Kanun koyucu, hizmetlerde aksama yaşanmaması için bu merkezlere sadece tavsiye değil, karar alma yetkisi vermiştir.
3
Uygulama alanının tespiti
Tüm kamu kurumları ve belediyeleri kapsar.
Altyapı ve ulaşım hizmetleri (telekom, enerji, su, trafik vb.) çok aktörlü olduğu için tam koordinasyon tüm paydaşların karara uymasını gerektirir.

Anahtar Kavram

UKOME ve AYKOME Kararlarının Bağlayıcılığı

Daha Fazla Pratik

UKOME ve AYKOME toplantılarına hangi kurumların temsilci gönderdiğini ve bu merkezlere kimin başkanlık ettiğini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 2Soru →

Büyükşehir belediyelerinde ulaşım ve altyapı hizmetlerinin eş güdümünü sağlamak üzere kurulan koordinasyon merkezlerinin (UKOME ve AYKOME) hukuki statüsü ve yetki sınırları hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bu merkezler tarafından kendi görev alanlarında alınan kararlar; büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşlar, ilçe belediyeleri ve bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır.

Cevap

Koordinasyon merkezleri tarafından kendi görev alanlarında alınan kararlar; büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşlar, ilçe belediyeleri ve bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 8. ve 9. maddeleri uyarınca; UKOME ve AYKOME tarafından alınan kararlar, belediyeler (büyükşehir ve ilçe) ile bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır. Bu durum, hizmetlerin parçalı yapısını önlemek ve kaynak israfını engellemek amacıyla getirilmiş güçlü bir yetkidir.

Adım Adım Çözüm

1
Büyükşehir Belediye Kanunu'ndaki koordinasyon merkezlerinin (Madde 8 ve 9) tanımını analiz et.
UKOME ve AYKOME'nin ulaşım ve altyapı hizmetlerinde eş güdüm sağlamak için kurulduğu görülür.
Kuruluş amacının sadece danışma değil, bir düzenleme ve eş güdüm (koordinasyon) olduğu tespit edilmelidir.
2
Kararların hukuki gücünü ve muhataplarını değerlendir.
Alınan kararların büyükşehir belediyesi dâhil tüm kamu kurumlarını ve ilçe belediyelerini bağladığı sonucuna ulaşılır.
Koordinasyonun etkinliği için kararların tüm paydaşlar üzerinde bağlayıcı olması kanuni bir zorunluluktur.

Anahtar Kavram

Koordinasyon Merkezlerinin (UKOME/AYKOME) Karar Yetkisi ve Bağlayıcılığı
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 3Soru →

Büyükşehir belediyelerinde altyapı yatırımlarının planlanması ve yürütülmesinde eş güdümü sağlamak üzere oluşturulan Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi 52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu hükümlerine göre doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: AYKOME tarafından alınan kararlar; büyükşehir ve ilçe belediyeleri ile büyükşehir sınırları içindeki tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcı nitelik taşır.

Cevap

Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) tarafından alınan kararların; büyükşehir belediyesi, ilçe belediyeleri ve bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcı olması doğru ifadedir.
Doğru seçenek olan bağlayıcılık ifadesi, 52165216 sayılı Kanun'un doğrudan hükmüdür. Kanun, altyapı hizmetlerinin çok başlılığı önlemek adına AYKOME kararlarının, yatırımcı tüm kamu kurum ve kuruluşları ile belediyeler üzerinde emredici bir etkisi olduğunu belirtir.

Adım Adım Çözüm

1
AYKOME'nin hukuki dayanağını belirle.
52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu, Madde 8.
Büyükşehir yönetimi içerisindeki koordinasyon merkezlerinin yetki sınırlarını anlamak için temel kanun incelenmelidir.
2
Alınan kararların etki alanını analiz et.
Kararların 'bağlayıcı' olduğu ve tüm kamu kurumlarını kapsadığı tespit edildi.
Koordinasyonun etkinliği, alınan kararların sadece belediye birimlerini değil, bölgedeki tüm altyapı paydaşlarını bağlamasına dayanır.

Anahtar Kavram

AYKOME Kararlarının Bağlayıcılığı
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 4Soru →

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu kapsamında büyükşehir belediyesi bünyesinde kurulan Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) ve Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) tarafından alınan kararların uygulanması ve hukuki niteliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Alınan kararlar; büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşlar, ilgili tüm kamu kurum ve kuruluşları ile ilçe belediyeleri için bağlayıcıdır.

Cevap

Büyükşehir belediyelerinde UKOME ve AYKOME tarafından alınan kararlar; büyükşehir belediyesi, ilçe belediyeleri ve bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır.
Büyükşehir belediyelerinde ulaşım ve altyapı hizmetlerinin bütüncül bir plan dahilinde yürütülmesi için kurulan UKOME ve AYKOME kararları, kanun gereği sadece belediyeyi değil, sınırları içerisindeki tüm kamu kurumlarını ve ilçe belediyelerini bağlar. Bu durum, eşgüdümün yasal zorunluluk olarak düzenlendiğini gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Kurumsal yapının tanımlanması
UKOME ve AYKOME, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu uyarınca kurulan 'Koordinasyon Merkezleri'dir.
Bu merkezlerin statüsünü ve yetki kaynağını belirlemek için kanuni dayanağı tespit etmek gerekir.
2
Kararların hukuki gücünün analizi
5216 sayılı Kanun'un 8. ve 9. maddeleri gereğince, bu merkezlerin aldığı kararlar istişari (tavsiye) değil, icraidir.
Büyükşehir sınırları içinde hizmetlerin aksamaması ve kurumlar arası çatışmanın önlenmesi için kararların bağlayıcı olması esastır.
3
Kapsam kontrolü
Kararların sadece belediyeyi değil, merkezi idarenin taşra birimlerini (örn. Karayolları, Türk Telekom vb.) ve ilçe belediyelerini de kapsadığı teyit edilir.
Koordinasyonun tam sağlanabilmesi için tüm paydaşların karara uyması zorunluluğu kanunla hükme bağlanmıştır.

Anahtar Kavram

Büyükşehir koordinasyon merkezlerinin (UKOME/AYKOME) kararlarının bağlayıcılığı

Daha Fazla Pratik

UKOME ve AYKOME üyeleri arasında hangi merkezi yönetim temsilcilerinin (Emniyet, Jandarma, Karayolları vb.) yer aldığını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 5Soru →

Büyükşehir belediyelerinde ulaşım ve altyapı hizmetlerinin koordinasyonunu sağlamak amacıyla kurulan UKOME ve AYKOME tarafından alınan kararların hukuki niteliği hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Alınan kararlar, büyükşehir belediyesi ile ilçe belediyeleri için bağlayıcıdır.

Cevap

Alınan kararların hem büyükşehir hem de ilçe belediyeleri için bağlayıcı olduğu ifadesi doğrudur.
5216 sayılı Kanun'un 7. ve 9. maddeleri gereğince, büyükşehir belediyesi bünyesinde kurulan UKOME ve AYKOME'nin aldığı kararlar hem büyükşehir belediyesi hem de ilçe belediyeleri için bağlayıcıdır. Bu durum, büyükşehir bütünlüğü içerisinde hizmetlerin aksamadan ve çelişki oluşmadan yürütülmesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Koordinasyon merkezlerinin (UKOME ve AYKOME) yasal dayanağını belirleme.
Bu merkezler 52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'na göre kurulmuştur.
Büyükşehir yönetiminde hizmetlerin eş güdüm içinde yürütülmesi yasal bir zorunluluktur.
2
Alınan kararların hukuki gücünü analiz etme.
Kararların sadece danışma niteliğinde değil, bağlayıcı (icrai) olduğu sonucuna varılır.
Kanun, bu merkezlerin kararlarının ilgili belediyelerce uygulanmasını zorunlu kılmıştır.

Anahtar Kavram

UKOME ve AYKOME kararlarının bağlayıcılığı

Daha Fazla Pratik

UKOME ve AYKOME'nin üye yapısında hangi merkezi idare temsilcilerinin yer aldığını incelemek konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:45s
Soru 6Soru →

Büyükşehir yönetimi içerisinde ulaşım ve altyapı hizmetlerinin bütüncül bir plan çerçevesinde yürütülmesini sağlayan koordinasyon merkezlerinin (UKOME ve AYKOME) yetki, işleyiş ve karar alma süreçlerine dair aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: AYKOME tarafından hazırlanan ortak yatırım programları, belediye başkanı tarafından onaylanması kaydıyla büyükşehirdeki tüm kamu kurumları ve özel hukuk tüzel kişileri için bağlayıcı bir hukuki metin teşkil eder.

Cevap

Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) tarafından hazırlanan ve büyükşehir belediye başkanı tarafından onaylanan ortak yatırım programları, hem kamu kurumlarını hem de özel hukuk tüzel kişilerini bağlar.
Doğru olan ifade, AYKOME tarafından hazırlanan ve büyükşehir belediye başkanı tarafından onaylanan ortak yatırım programlarının, bölgedeki tüm kamu kurumlarını ve özel şirketleri bağladığıdır. 5216 sayılı Kanun, altyapı hizmetlerinde eşgüdümün bozulmaması için bu programlara 'kesin bağlayıcılık' atfetmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 8. ve 9. maddelerini analiz et.
UKOME ve AYKOME'nin kuruluş amacı ve hukuki statüsü belirlendi.
Bu merkezlerin yetkilerinin sınırlarını çizmek için temel kanun hükmüne başvurulmalıdır.
2
Kararların kesinleşme ve bağlayıcılık sürecini incele.
Belediye başkanının onayının kararları kesin ve bağlayıcı kıldığı saptandı.
Kararların meclis veya valilik gibi dış makamların onayına muhtaç olup olmadığını netleştirmek gerekir.
3
İlçe belediyelerinin bu kurullardaki temsil ve oy haklarını değerlendir.
İlçe belediyelerinin yetkisinin sadece kendi sınırlarını ilgilendiren konularla kısıtlı olduğu görüldü.
Üyelik yapısındaki 'coğrafi kısıtlama' detayını ayırt etmek sorunun ayırt ediciliği için kritiktir.
4
AYKOME'nin yetki alanındaki aktörleri belirle.
Sadece kamu kurumlarının değil, telekomünikasyon ve enerji gibi alanlardaki özel şirketlerin de bu merkezden izin almak ve programa uymak zorunda olduğu belirlendi.
Altyapı hizmetlerinin çok paydaşlı yapısını ve merkezin bunlar üzerindeki üstün otoritesini doğrulamak gerekir.

Anahtar Kavram

UKOME ve AYKOME Kararlarının Hukuki Niteliği ve Bağlayıcılığı

Daha Fazla Pratik

Büyükşehir belediyelerinde AYKOME'nin hazırladığı ortak yatırım programına uymayan kurumlara uygulanacak yaptırımları ve kazı ruhsatı usullerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 7Soru →

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'na göre, büyükşehir belediyesi bünyesinde ulaşım hizmetlerinin koordinasyonunu sağlamak amacıyla kurulan Ulaşım Koordinasyon Merkezine (UKOME) aşağıdakilerden hangisi başkanlık eder?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Büyükşehir belediye başkanı veya görevlendireceği kişi

Cevap

Büyükşehir belediye başkanı veya görevlendireceği kişi
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 9. maddesine göre; büyükşehir belediyesi dahilindeki ulaşım hizmetlerinin planlanması ve koordinasyonu için kurulan UKOME'ye, büyükşehir belediye başkanı veya görevlendireceği kişi başkanlık eder. Bu durum belediyenin yürütme yetkisinin bir yansımasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
UKOME'nin tanımını ve bağlı olduğu mevzuatı belirle.
UKOME, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu kapsamında kurulan bir koordinasyon merkezidir.
Sorunun yasal dayanağını (5216 sayılı Kanun) tespit etmek için gereklidir.
2
Merkezin başkanlık yapısını kanun hükmüne göre hatırla.
Kanun, bu merkezin başkanlığının büyükşehir belediye başkanı veya onun yetkilendirdiği bir kişide olduğunu belirtir.
Koordinasyon merkezlerinin idari yönetim yapısını merkezi idare organlarından ayırmak için gereklidir.

Anahtar Kavram

UKOME ve AYKOME Başkanlık Yapısı
Tahmini Süre:45s
Soru 8Soru →

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'na göre; büyükşehir belediyesi sınırları içerisinde su, kanalizasyon, elektrik, doğal gaz ve haberleşme gibi altyapı hizmetlerinin bir koordinasyon içinde yürütülmesini sağlamak, bu amaçla ortak programlar hazırlamak ve kazı ruhsatı vermekle görevli olan merkez aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME)

Cevap

Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME)
Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME), büyükşehir belediyelerinde altyapı kurumlarının (İZSU, TEDAŞ, Türk Telekom vb.) yatırımlarını koordine etmek, kazı ruhsatlarını tek elden yönetmek ve ortak çalışma programları oluşturmak için kurulan birimdir. Bu merkezin kararları belediyeler ve ilgili kurumlar için bağlayıcıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Hizmet alanını belirleme
Hizmet alanı; su, elektrik, doğal gaz ve haberleşme gibi 'altyapı' unsurlarıdır.
Altyapı ve ulaşım arasındaki ayrımı yapmak doğru merkeze ulaşmak için ilk adımdır.
2
Yasal çerçeve ve kurum eşleştirmesi
5216 sayılı Kanun, altyapı koordinasyonu için AYKOME'yi yetkilendirmiştir.
AYKOME, altyapı kurumları arasında eş güdüm sağlayarak mükerrer kazıları önler.

Anahtar Kavram

AYKOME'nin Görev ve Yetki Alanı
Soru 9Soru →

5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu kapsamında büyükşehir belediyesi teşkilatı içerisinde yer alan Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) ve Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: UKOME ve AYKOME tarafından alınan kararlar idari birer tasarruf olup, bu kararlara karşı yargı yoluna başvurulması kararın bağlayıcılığını kendiliğinden durdurur.

Cevap

UKOME ve AYKOME kararlarının idari bir işlem olduğu ve bunlara karşı yargı yolunun açık olduğu doğru olsa da, dava açılmasının kararın bağlayıcılığını kendiliğinden durduracağı ifadesi hukuken yanlıştır.
İdari yargı hukukunun temel bir kuralı olarak, bir idari işleme (UKOME veya AYKOME kararı gibi) karşı iptal davası açılması, o işlemin yürütülmesini ve bağlayıcılığını kendiliğinden askıya almaz. İşlemin durdurulması için mahkemenin yürütmeyi durdurma kararı vermesi şarttır. Diğer seçeneklerde yer alan; kararların meclis onayına tabi olmaması, kamu kurumlarını bağlaması ve ilçe belediyelerinin oy hakkı gibi bilgiler 5216 sayılı Kanun'a tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
UKOME ve AYKOME'nin hukuki niteliğini analiz etme
Bu merkezler, 5216 sayılı Kanun'un 8. ve 9. maddelerine göre büyükşehir belediyesi bünyesinde kurulan, kararları bağlayıcı olan koordinasyon organlarıdır.
Bu organlar sıradan danışma kurulları değildir; aldıkları kararlar icrai (uygulanabilir) niteliktedir.
2
Kararların kesinleşme sürecini değerlendirme
Kararlar kurulda alınır ve büyükşehir belediye başkanı (veya görevlendirdiği kişi) tarafından onaylandığında kesinleşir; belediye meclisi gibi başka bir organın onayına tabi değildir.
Hiyerarşik olarak belediye meclisine bağlı değillerdir, kanunla doğrudan yetkilendirilmişlerdir.
3
İdari yargı prensiplerini uygulama
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na göre idari işlemlere karşı dava açılması, yürütmeyi kendiliğinden durdurmaz.
İdari işlemlerin sürekliliği ve kamu yararı gereği, ancak mahkemenin açıkça 'yürütmeyi durdurma' kararı vermesi durumunda uygulama durur.

Anahtar Kavram

Koordinasyon Merkezlerinin Karar Alma ve Uygulama Gücü
Soru 10Soru →

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu uyarınca, büyükşehir belediyelerinde ulaşım ve altyapı hizmetlerini koordine etmek amacıyla kurulan Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) ve Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) kurullarına başkanlık etme yetkisi aşağıdakilerden hangisine aittir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Büyükşehir belediye başkanı veya görevlendireceği kişi

Cevap

Büyükşehir belediye başkanı veya görevlendireceği kişi
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'na göre, ulaşım ve altyapı hizmetlerinin koordinasyonunu sağlayan UKOME ve AYKOME kurullarının başkanı büyükşehir belediye başkanıdır. Kanun metni, başkanın bu görevi bizzat yürütebileceği gibi uygun gördüğü bir kişiyi görevlendirerek de yerine getirebileceğini açıkça ifade etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
UKOME ve AYKOME'nin hukuki dayanağının belirlenmesi
Bu merkezlerin kuruluşu ve işleyişi 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ile düzenlenmiştir.
Yasal çerçeveyi bilmek, kurulların yönetim yapısını anlamak için ilk adımdır.
2
Başkanlık makamının tespit edilmesi
Kanunun ilgili maddelerinde (Madde 7 ve Madde 9) bu kurulların başkanının büyükşehir belediye başkanı olduğu belirtilmiştir.
Belediye başkanı, belediyenin yürütme organı ve temsilcisi olarak koordinasyonun da başıdır.
3
Temsil ve görevlendirme usulünün incelenmesi
Başkanın bu kurullara bizzat katılması zorunlu olmayıp, görevlendireceği bir temsilci (genellikle ilgili genel sekreter yardımcısı veya daire başkanı) aracılığıyla da başkanlık edebilir.
Yönetsel esneklik sağlamak amacıyla kanun koyucu 'veya görevlendireceği kişi' ibaresini eklemiştir.

Anahtar Kavram

Koordinasyon Merkezlerinin Yönetim Yapısı
Tahmini Süre:45s
Soru 11Soru →

52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu uyarınca, büyükşehir belediyesi bünyesinde ulaşım ve altyapı hizmetlerinin eş güdüm içerisinde yürütülmesi amacıyla kurulan koordinasyon merkezlerinin (UKOME ve AYKOME) hukuki statüsü, karar alma süreçleri ve yetki sınırları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Koordinasyon merkezleri tarafından alınan kararlar büyükşehir belediye başkanının onayıyla kesinleşir ve bu kararlar büyükşehir belediyesi, ilçe belediyeleri ile ilgili tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır.

Cevap

Koordinasyon merkezlerinin (UKOME ve AYKOME) kararları büyükşehir belediye başkanının onayıyla kesinleşir ve hem belediyeler hem de diğer tüm kamu kurumları için hukuken bağlayıcıdır.
Büyükşehir belediyelerinde UKOME ve AYKOME kararları, 52165216 sayılı Kanun uyarınca belediye başkanı onayladığı andan itibaren kesinleşir. Bu kararların en temel özelliği, büyükşehir sınırları içerisindeki tüm kamu kurumlarını (Karayolları, TCDD, vb.) ve ilçe belediyelerini bağlamasıdır. Bu durum, hizmetlerin parçalı yapıda değil, bütüncül bir plan dahilinde yürütülmesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
52165216 sayılı Kanun'un 8.8. (AYKOME) ve 9.9. (UKOME) maddelerini inceleyin.
Bu merkezlerin büyükşehir belediyesi teşkilat yapısı içerisinde birer koordinasyon birimi olduğu görülür.
Kurumsal yapının ve yasal dayanağın tespiti için gereklidir.
2
Kararların kesinleşme usulünü belirleyin.
Kanun metni, kararların büyükşehir belediye başkanı tarafından onaylanması gerektiğini açıkça belirtir.
Kararın hangi makamın iradesiyle icrai hale geldiğini anlamak için gereklidir.
3
Kararların bağlayıcılık kapsamını analiz edin.
Kararların sadece belediyeleri değil, bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek/tüzel kişileri kapsadığı saptanır.
Koordinasyonun etkinliğini sağlayan 'bağlayıcılık' unsurunun sınırlarını çizmek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Koordinasyon Merkezlerinin Karar Kesinliği ve Bağlayıcılığı

Daha Fazla Pratik

UKOME'nin üye yapısında yapılan son değişiklikleri ve hangi kurumların temsilci gönderdiğini incelemek konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 12Soru →

52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu kapsamında büyükşehirlerde hizmetlerin eş güdüm içerisinde yürütülmesini sağlayan Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) ve Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi, bu merkezlerin hukuki statüsü ve işleyişi bakımından yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Koordinasyon merkezleri tarafından alınan kararlar, idari hiyerarşide üst karar organı olan Büyükşehir Belediye Meclisi'nin onayından geçmedikçe icrai nitelik kazanmaz.

Cevap

Koordinasyon merkezleri tarafından alınan kararların Büyükşehir Belediye Meclisi'nin onayına tabi olduğunu belirten ifade yanlıştır.
Büyükşehir Belediye Meclisi'nin onayından geçmesi gerektiği iddiası yanlıştır. 5216 sayılı Kanun'un 8. ve 9. maddeleri uyarınca UKOME ve AYKOME kararları alındıkları andan itibaren (başkanın onayıyla) kesinleşir ve icrai nitelik kazanır. Bu merkezler, belediye hiyerarşisindeki birimlerden ziyade, farklı kamu kurumlarının temsil edildiği özel koordinasyon organlarıdır ve kararları meclis onayına tabi değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Koordinasyon merkezlerinin yasal dayanağını belirle.
5216 sayılı Kanun (8. ve 9. maddeler) bu merkezlerin kuruluşunu düzenler.
Yetki ve usul sınırlarını anlamak için temel kanun incelenmelidir.
2
Kararların kesinleşme sürecini analiz et.
Kararlar kurulda alınır ve Büyükşehir Belediye Başkanı (veya vekili) tarafından imzalanarak kesinleşir.
Merkezi idare ve yerel idare temsilcilerinin katıldığı bu kurullar, uzmanlık gerektiren teknik koordinasyon birimleridir.
3
Kararların Belediye Meclisi ile ilişkisini değerlendir.
Meclis onayına dair bir hüküm bulunmamaktadır; bu kararlar 'icrai' ve 'nihai' kararlardır.
Koordinasyonun hızı ve çok kurumlu yapısı gereği, meclis onayı gibi siyasi süreçlerden bağımsız tutulmuşlardır.

Anahtar Kavram

UKOME ve AYKOME Kararlarının İcrai ve Bağlayıcı Niteliği

Daha Fazla Pratik

5216 sayılı Kanun'da Büyükşehir Belediye Encümeni ile UKOME arasındaki yetki ayrımını (özellikle trafik cezaları ve ruhsatlar bakımından) inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 13Soru →

52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu uyarınca, büyükşehir belediyesi bünyesinde oluşturulan Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) ve Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) tarafından alınan kararların hukuki niteliği ve bütçe süreçlerine etkisi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Koordinasyon merkezleri tarafından hazırlanan ve kabul edilen ortak yatırım ve hizmet programları; büyükşehir belediyesi, ilgili ilçe belediyeleri ve diğer tüm kamu kurum ve kuruluşlarının bütçelerine konulması zorunlu olan bağlayıcı kararlardır.

Cevap

Koordinasyon merkezlerince hazırlanan yatırım ve hizmet programları, ilgili tüm kamu kurum ve belediyelerin bütçelerine konulması zorunlu olan bağlayıcı kararlardır.
Doğru seçenek, 52165216 sayılı Kanun'un 99. maddesinde yer alan açık hükmü yansıtmaktadır. UKOME ve AYKOME kararları, büyükşehir sınırları içerisindeki ulaşım ve altyapı faaliyetlerinin kaosa yol açmaması için sadece belediyeleri değil, yatırımcı diğer tüm kamu kurumlarını (örneğin Karayolları, DSİ, Telekom vb.) da bağlar ve bu kurumların bütçelerinde söz konusu yatırımlar için pay ayırması yasal bir zorunluluktur.

Adım Adım Çözüm

1
İlgili Mevzuatın İncelenmesi
52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 99. maddesi, UKOME ve AYKOME'nin yetkilerini tanımlar.
Sorunun temeli bu merkezlerin yasal dayanağı ve yetki sınırlarına dayanmaktadır.
2
Kararların Hukuki Niteliğinin Analizi
Bu merkezler tarafından alınan kararların 'eş güdüm' ve 'koordinasyon' amacı taşımasına rağmen sadece tavsiye değil, emredici olduğu tespit edilir.
Öğrencilerin bu kurulları istişari organlarla karıştırması en yaygın hatadır.
3
Mali Uygulama ve Bütçe İlişkisinin Kurulması
Kanun metninde geçen 'hazırlanan ortak programlar bütçelere konulur' ibaresi uyarınca, kararların kurumların mali iradesini de bağladığı sonucuna ulaşılır.
Çok zor seviyedeki sorular genellikle mali ve idari yetkinin çakıştığı bu tür teknik ayrıntıları test eder.

Anahtar Kavram

Büyükşehir belediyelerinde UKOME ve AYKOME kararlarının kesinliği ve bütçesel bağlayıcılığı.

Daha Fazla Pratik

Büyükşehir belediyelerinde UKOME/AYKOME üyeleri arasında hangi merkezi idare temsilcilerinin bulunduğunu ve oylama usullerini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 14Soru →

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu hükümleri uyarınca büyükşehir belediyesi bünyesinde kurulan Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) ve Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bu merkezler tarafından alınan kararlar; büyükşehir belediyesi, ilçe belediyeleri ve bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcı nitelik taşır.

Cevap

Koordinasyon merkezlerinin (UKOME ve AYKOME) aldığı kararlar, büyükşehir ve ilçe belediyeleri dahil tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'na göre, büyükşehir belediyelerinde ulaşım ve altyapı hizmetlerinin koordinasyon içinde yürütülmesi için kurulan UKOME ve AYKOME'nin aldığı kararlar; büyükşehir belediyesi, ilçe belediyeleri ve bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır. Bu durum, özellikle altyapı kazılarının çakışmaması ve ulaşım planlamasında bütünlüğün sağlanması açısından kritik bir hukuki yetkidir.

Adım Adım Çözüm

1
İlgili mevzuatın belirlenmesi
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 8. ve 9. maddeleri incelenir.
Büyükşehir belediyelerindeki koordinasyon merkezlerinin yasal dayanağı bu kanundur.
2
Koordinasyon merkezlerinin hukuki statüsünün analizi
Bu merkezlerin belediye bünyesinde ancak geniş katılımlı (diğer kamu kurumlarının temsilcileriyle) bir yapıya sahip olduğu görülür.
Hizmetlerin eş güdüm içinde yürütülmesi için çok kurumlu bir yapı tasarlanmıştır.
3
Kararların gücünün değerlendirilmesi
Kanunda bu merkezlerin aldığı kararların 'belediyeler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşları' için bağlayıcı olduğu açıkça belirtilmiştir.
Ulaşım ve altyapı gibi disiplinler arası konularda karmaşayı önlemek için merkezi bir karar yetkisi tanınmıştır.

Anahtar Kavram

Koordinasyon Merkezlerinin Karar Gücü

Daha Fazla Pratik

AYKOME'nin özellikle altyapı kazı izinleri ve bu kazılar için alınan zemin tahrip bedellerinin büyükşehir belediyesi tarafından tahsil edilmesi konusunu inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 15Soru →

52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu uyarınca, büyükşehir belediyesi bünyesinde oluşturulan Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) ile Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) tarafından alınan kararların hukuki niteliği ve uygulama alanı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Koordinasyon merkezlerinin kararları, büyükşehir belediyesi, tüm ilçe belediyeleri ve ilgili kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcı nitelik taşır.

Cevap

Koordinasyon merkezlerinin kararları, büyükşehir belediyesi, tüm ilçe belediyeleri ve ilgili kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcı nitelik taşır.
Doğru olan ifadeye göre, 52165216 sayılı Kanun uyarınca UKOME ve AYKOME tarafından alınan kararlar, hem büyükşehir belediyesi hem de sınırları içerisindeki tüm ilçe belediyeleri ve ilgili kamu kurum ve kuruluşları için hukuken bağlayıcıdır. Bu durum, büyükşehirlerde hizmetlerin eş güdüm içinde yürütülmesini sağlamak amacıyla getirilmiş bir düzenlemedir.

Adım Adım Çözüm

1
İlgili mevzuatın (5216 sayılı Kanun) incelenmesi
Kanunun 8. (AYKOME) ve 9. (UKOME) maddelerinde koordinasyon merkezlerinin kuruluşu ve yetkileri düzenlenmiştir.
Hukuki dayanağın belirlenmesi doğruluğun teyidi için şarttır.
2
Kararların hukuki niteliğinin değerlendirilmesi
Kanun metninde 'koordinasyon merkezleri tarafından alınan kararların belediyeler ve kamu kurumları için bağlayıcı olduğu' açıkça ifade edilmiştir.
Bu merkezlerin diğer istişari kurullardan farkını ortaya koymak gerekir.
3
Uygulama alanının kapsamının belirlenmesi
Kapsam sadece büyükşehir belediyesi ile sınırlı olmayıp, ilçe belediyelerini ve merkezi yönetimin taşra birimlerini (kamu kurumlarını) de içine alır.
Koordinasyonun etkinliği tüm paydaşların katılımı ve uyumu ile sağlanır.

Anahtar Kavram

UKOME ve AYKOME Kararlarının Bağlayıcılığı

Daha Fazla Pratik

UKOME ve AYKOME üye yapısı içerisinde hangi kurumların temsilcilerinin bulunduğu konusunu tekrar ediniz.
Tahmini Süre:50s
Soru 16Soru →

52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu uyarınca, büyükşehir belediyesi bünyesinde oluşturulan Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) ve Altyapı Koordinasyon Merkezi'nin (AYKOME) yapısı ve aldıkları kararların niteliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Alınan kararlar; büyükşehir belediyesi, ilçe belediyeleri ve bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişiler için bağlayıcıdır.

Cevap

Alınan kararların büyükşehir belediyesi, ilçe belediyeleri ve bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişiler için bağlayıcı olması doğru ifadedir.
Doğru olan ifadede belirtildiği üzere, 52165216 sayılı Kanun UKOME ve AYKOME kararlarını sadece belediye birimleri için değil, bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşları (örneğin Karayolları, DSİ, elektrik dağıtım şirketleri vb.) ve şahıslar için bağlayıcı kılmıştır. Bu durum, büyükşehir belediyesinin koordinasyon yetkisinin bir sonucudur.

Adım Adım Çözüm

1
Merkezlerin yasal dayanağını belirle.
52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu madde 8 ve 9.
Büyükşehirlerde ulaşım ve altyapı hizmetlerinin tek elden koordinasyonu için bu merkezlerin kurulması zorunludur.
2
Kararların hukuki gücünü analiz et.
Bağlayıcı ve icrai nitelik.
Koordinasyonun sağlanabilmesi için kararların sadece tavsiye niteliğinde kalmaması, tüm ilgili paydaşları kapsaması gerekir.
3
Başkanlık ve onay mekanizmasını kontrol et.
Başkan Büyükşehir Belediye Başkanıdır; dış onay (meclis/vali) gerekmez.
Hızlı karar alma ve uygulama yetkisi büyükşehir yönetimine verilmiştir.

Anahtar Kavram

UKOME ve AYKOME Kararlarının Bağlayıcılığı

Alternatif Yöntem

Soruyu çözerken 'koordinasyon' kavramının doğasına odaklanın; eğer alınan karar diğer kurumları (örneğin Karayolları Genel Müdürlüğü'nü) bağlamasaydı, şehir içinde eş güdüm sağlamak imkansız olurdu.
Tahmini Süre:50s
Soru 17Soru →

52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu uyarınca büyükşehir belediyesi bünyesinde kurulan Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) ve Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) tarafından alınan kararların hukuki niteliği ve uygulama alanı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bu merkezler tarafından alınan kararlar; büyükşehir belediyesi, ilçe belediyeleri ve büyükşehir sınırları içindeki diğer ilgili tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır.

Cevap

UKOME ve AYKOME tarafından alınan kararlar büyükşehir belediyesi, ilçe belediyeleri ve ilgili tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır.
Doğru ifadeye göre, 52165216 sayılı Kanun kapsamında kurulan UKOME ve AYKOME'nin en temel özelliği, aldıkları kararların büyükşehir belediyesi ve ilçe belediyeleri ile bölgedeki diğer tüm kamu kurumlarını hukuken bağlamasıdır. Bu, büyükşehir yönetim modelinin bütünlükçü yapısının bir gereğidir.

Adım Adım Çözüm

1
5216 sayılı Kanun'un ilgili maddelerinin (Madde 8 ve 9) analiz edilmesi.
Kanun, büyükşehir belediyelerinde altyapı ve ulaşım hizmetlerinin eş güdüm içinde yürütülmesi için bu merkezlerin kurulmasını emreder.
Hizmetlerin aksamasını önlemek ve kaynak israfını engellemek için koordinasyon şarttır.
2
Kararların hukuki etkisinin değerlendirilmesi.
Bu merkezlerin kararları 'bağlayıcı' olarak tanımlanmıştır.
Bağlayıcı olmayan kararlar, çok parçalı yönetim yapısında uygulama birliği sağlayamaz.
3
Kararların muhatap kapsamının belirlenmesi.
Sınırlar içindeki belediyeler ve kamu kurumları bu kararlara uymakla yükümlüdür.
Büyükşehir belediye bütünlüğü içerisinde tüm alt birimlerin ve kamu yatırımcılarının uyumu esastır.

Anahtar Kavram

Büyükşehir Koordinasyon Merkezlerinin Karar Alma Yetkisi ve Bağlayıcılığı

Daha Fazla Pratik

UKOME ve AYKOME üyeleri arasında hangi merkezi yönetim temsilcilerinin bulunduğunu (örn. Emniyet, Karayolları) inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 18Soru →

Büyükşehir belediye yönetimi bünyesinde, altyapı hizmetlerinin eş güdüm içerisinde yürütülmesi ve yatırımların rasyonel bir biçimde planlanması amacıyla kurulan Altyapı Koordinasyon Merkezinin (AYKOME) yetki ve kararlarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hazırladığı ortak yatırım programları; hem büyükşehir ve ilçe belediyeleri hem de bölgedeki diğer tüm kamu kurum ve kuruluşları için bağlayıcıdır.

Cevap

Ortak yatırım programlarının tüm belediyeler ve kamu kurumları için bağlayıcı olması
Hazırlanan ortak yatırım programlarının belediyeler ve tüm kamu kurumları için bağlayıcı olması seçeneği doğrudur. 52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 88. maddesi uyarınca, AYKOME tarafından hazırlanan programlar hem büyükşehir hem ilçe belediyeleri hem de diğer tüm kamu kurum ve kuruluşları için zorunlu bir çalışma takvimi oluşturur. Bu, altyapı çalışmalarının mükerrer olmasını önlemek ve kaynak verimliliğini sağlamak için getirilmiş bir düzenlemedir.

Adım Adım Çözüm

1
İlgili Mevzuatın Tespiti
52165216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu (Madde 88).
Büyükşehir belediyelerindeki koordinasyon merkezlerinin yapısı bu kanunla düzenlenmiştir.
2
AYKOME'nin Karar Niteliğinin Analizi
Alınan kararların ve hazırlanan yatırım programlarının 'icrai' ve 'bağlayıcı' olduğunun belirlenmesi.
Altyapı hizmetlerinde eş güdüm sağlanabilmesi için kararların tüm kurumlar (belediye, İSKİ, TEDAŞ, BOTAŞ vb.) için zorunlu olması gerekir.
3
Doğru Seçeneğin Belirlenmesi
Ortak yatırım programlarının tüm paydaşları bağladığını belirten ifadenin seçilmesi.
Diğer seçenekler merkezin yapısı veya kararların niteliği hakkında yanlış hukuki bilgiler içermektedir.

Anahtar Kavram

AYKOME'nin İcrai Karar Yetkisi

Daha Fazla Pratik

UKOME ve AYKOME kararlarının mülki idare sınırları içerisinde hangi kurumları kapsadığını (özel hukuk tüzel kişileri dahil) incelemek faydalı olacaktır.
Tahmini Süre:1m 15s
UKOME ve AYKOME (Koordinasyon Merkezleri) Alıştırma Soruları — KPSS Kamu Yönetimi | Examkin