Kamu borçlarının "sağlandığı para cinsi" (yerli para - yabancı para) bakımından sınıflandırılması, borç stokunun risk profilini ve ekonomi politikası araçlarının etkinliğini belirleyen temel bir unsurdur. Özellikle yabancı para (döviz) cinsinden borçlanmanın, yerli para cinsinden borçlanmaya kıyasla doğurduğu "transfer sorunu" ve "monetizasyon kapasitesi" üzerindeki kısıtlar dikkate alındığında, bu sınıflandırmaya ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Yabancı para cinsinden borçlanma, borç servisinin yapılabilmesi için hem mali kaynak (bütçe fazlası) hem de döviz kaynağı (dış ticaret fazlası veya rezerv) gerektirmesi nedeniyle ekonomiyi 'çifte aktarım' yükümlülüğü ile karşı karşıya bırakır.Cevap
- BBorcun sağlandığı para birimi, borcun 'iç borç' veya 'dış borç' olarak nitelendirilmesinde kullanılan tek ve kesin ölçüt olduğundan; döviz cinsinden ihraç edilen tüm devlet iç borçlanma senetleri (DİBS) dış borç stokuna dahil edilir.
- CYerli para cinsinden borçlanma, hükümetin para basma yetkisi (senyoraj) ile doğrudan itfa edilemediğinden, nominal temerrüt riski açısından yabancı para cinsinden borçlanma ile aynı derecede mali risk taşır.
- DDöviz cinsinden borçlanmalarda, ulusal paranın yabancı paralar karşısında değer kaybetmesi (kur artışı), borç yükünün sadece nominal olarak artmasına neden olurken borcun reel maliyetini ve sürdürülebilirliğini etkilemez.
- EModern borç yönetiminde 'sağlandığı para cinsi' kriteri analizlerden tamamen çıkarılmış olup, risk yönetimi sadece borcun vadesi ve alacaklının hukuki statüsü üzerinden yürütülmektedir.
Cevap
Yabancı para cinsinden borçlanma, borç servisinin yapılabilmesi için hem mali kaynak (bütçe fazlası) hem de döviz kaynağı (dış ticaret fazlası veya rezerv) gerektirmesi nedeniyle ekonomiyi 'çifte aktarım' yükümlülüğü ile karşı karşıya bırakır.
Doğru ifade, yabancı para cinsinden borçlanmanın 'transfer sorunu' yaratacağını belirtmektedir. Yerli para borçlarda sadece bütçeden kaynak ayırmak yeterliyken, döviz borçlarında bu kaynağın dövize dönüştürülmesi gerekliliği ödemeler dengesi üzerinde ek bir baskı (çifte aktarım) oluşturur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Transfer Sorunu ve Çifte Aktarım Yükümlülüğü
Daha Fazla Pratik
Kamu borçlarının yerleşiklik (residency) esasına göre sınıflandırılmasının, para cinsi sınıflandırmasından farklarını inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s