Soru

Zorluk: OrtaEkonomik Büyüme ve Kalkınma Amacı

Bir ülkede son on yıllık dönemde gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) düzenli bir artış göstermiş olmasına rağmen, üretim yapısının teknolojik düzeyi düşük kalmış ve beşerî sermaye niteliğinde beklenen ilerleme kaydedilememiştir. Ekonomi yönetimi, yeni strateji belgesinde salt niceliksel üretim artışının ötesine geçerek, ekonominin yapısal dönüşümünü, kurumsal gelişimini ve toplumsal refah seviyesinde kalitatif (niteliksel) sıçramayı temel öncelik olarak ilan etmiştir.

Buna göre, söz konusu ekonomi yönetiminin ilan ettiği yeni hedefe ulaşabilmesi için aşağıdaki maliye politikası uygulamalarından hangisine ağırlık vermesi en rasyonel yaklaşımdır?

  1. Üretkenliği ve yenilikçilik kapasitesini artıracak uzun vadeli altyapı yatırımları ile Ar-Ge faaliyetlerini teşvik eden seçici vergi indirimlerinin uygulanmasıCevap
  2. B
    Toplam talebi hızla canlandırarak mevcut üretim kapasitesinin tam kullanıma ulaşmasını sağlamak üzere dolaylı vergilerde genel indirimlere gidilmesi
  3. C
    Vergi yükünün tabana yayılması ve düşük gelirli kesimlere yönelik sosyal transfer harcamalarının bütçe içindeki payının artırılması
  4. D
    Fiyatlar genel düzeyindeki artış eğilimini kırmak ve piyasa istikrarını sağlamak amacıyla kamu harcamalarında daraltıcı yönde önlemler alınması
  5. E
    Mali disiplini ve geleneksel bütçe denkliğini sağlamak adına, kamu yatırım harcamalarının askıya alınarak yalnızca zorunlu cari harcamaların finanse edilmesi

Cevap

Yeni hedefe ulaşılması için üretkenliği artıracak uzun vadeli altyapı yatırımlarının yapılması ve Ar-Ge faaliyetlerinin seçici vergi indirimleri ile teşvik edilmesi rasyonel yaklaşımdır.
Doğru yaklaşım, ekonomide salt üretim miktarını artırmaktan ziyade üretim kalitesini ve teknolojik yapısını dönüştürmeyi hedefler. Ekonomik kalkınma olarak adlandırılan bu niteliksel dönüşüm süreci; devletin fiziki ve sosyal altyapıya (eğitim, sağlık) uzun vadeli yatırımlar yapmasını, özel sektörün ise yenilikçi Ar-Ge faaliyetlerini yürütebilmesi için vergi indirimleri, istisnaları veya muafiyetleri (vergi harcamaları) yoluyla teşvik edilmesini gerektirir.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda verilen senaryodaki temel eksikliğin ve hedefin tespit edilmesi.
Senaryoda niceliksel büyümenin sağlandığı ancak yapısal/teknolojik dönüşümün (kalkınmanın) gerçekleşmediği vurgulanmıştır. Hedef ekonomik kalkınmadır.
Maliye politikasının hangi amaca yöneldiğini bulmak, doğru politika aracını seçmek için ön koşuldur.
2
Seçeneklerdeki maliye politikası araçlarının hangi makroekonomik hedeflere hizmet ettiğinin analiz edilmesi.
Araçlar sırasıyla; kalkınma, kısa vadeli büyüme, gelir dağılımında adalet, fiyat istikrarı ve geleneksel bütçe denkliği hedeflerine hizmet etmektedir.
Maliye politikası araçları ile amaçları arasındaki ilişkinin doğru kurulması gereklidir.
3
Kalkınma hedefi ile örtüşen yapısal dönüşüm aracının belirlenmesi.
Teknolojik yenilik ve beşerî sermaye artışı gerektiren kalkınma süreci, Ar-Ge teşvikleri ve üretken kamu yatırımları ile sağlanır.
Niteliksel sıçrama (kalkınma) ancak arz yönlü, üretkenliği ve kapasiteyi uzun vadede artıran maliyet yönlü politikalarla (vergi harcamaları, yatırım) gerçekleşebilir.

Anahtar Kavram

Ekonomik kalkınmanın sağlanmasında maliye politikasının rolü (üretken yatırımlar ve vergi harcamaları).
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla