Arz Yönlü İktisat teorisyenleri, ekonomik büyümenin kalıcı olarak sağlanabilmesi için temel belirleyicinin tasarruf ve sermaye birikimi olduğunu öne sürerek, çağdaş vergi sistemlerinin yapısına yönelik köklü eleştiriler getirirler. Bu yaklaşıma göre vergi sistemi, kaynak tahsisini bozmamalı ve üretken faaliyetleri cezalandırmamalıdır.
Buna göre, Arz Yönlü İktisat yaklaşımının tasarruf ve yatırımları artırmak amacıyla önereceği temel vergi politikası stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?
- Sermaye oluşumunu hızlandırmak için faiz, kâr payı ve sermaye kazançları üzerindeki marjinal vergi yükünün hafifletilmesi ve vergilendirme ağırlığının tüketim üzerine kaydırılmasıCevap
- BDüşük gelir gruplarının marjinal tüketim eğilimini destekleyerek toplam talebi canlandırmak amacıyla artan oranlı gelir vergisi tarifesinin dikleştirilmesi
- CBütçe açıklarının piyasa faiz oranları üzerinde yarattığı dışlama (crowding-out) etkisini sıfırlamak için tüm vergi teşviklerinin kaldırılarak katı bir denk bütçe uygulanması
- DKamu harcamalarının finansmanında mali sürüklenme etkisini engellemek için kurumlar vergisinin artırılıp kaynakların sosyal transferlere yönlendirilmesi
- EGelir dağılımındaki adaletsizliklerin giderilmesi ve dikey eşitliğin sağlanması amacıyla dolaylı vergilerin payının azaltılarak servet üzerinden alınan vergilerin artırılması
Cevap
Arz Yönlü İktisat yaklaşımına göre, sermaye birikimini ve ekonomik büyümeyi desteklemek için faiz ve sermaye kazançları üzerindeki marjinal vergi oranları düşürülmeli, sistem tasarrufu cezalandırmamak adına tüketimi vergilendirecek bir yapıya dönüştürülmelidir.
Arz Yönlü İktisat yaklaşımı, mevcut gelir vergisi sistemlerinin tasarrufları ve yatırımları 'çifte vergilendirmeye' tabi tuttuğunu (önce gelir elde edilirken, sonra bu gelirden yapılan tasarrufun getirisi üzerinden vergi alınması) savunur. Bu durumun, bireylerin tasarruf etmek yerine tüketimi tercih etmesine ve dolayısıyla sermaye birikiminin yavaşlamasına neden olduğu ileri sürülür. Makroekonomik istikrar ve kalıcı büyüme için politika yapıcılara sunulan temel çözüm; faiz, kâr payı ve rant gibi sermaye getirileri üzerindeki marjinal vergi oranlarının düşürülmesi ve vergi sisteminin ağırlığının gelirden/tasarruftan alınarak tüketim (harcama) üzerine kaydırılmasıdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Arz Yönlü İktisatta Tasarruf Teşvikleri ve Vergi Reformu