Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKamu ve Özel Giderlerin Karşılaştırılması

Bir altyapı projesinin özel sektör yerine doğrudan devlet tarafından genel bütçe imkânlarıyla gerçekleştirilmesine karar verilmesi, devletin harcama politikalarının doğasına ilişkin önemli ipuçları sunar. Devletin üstlendiği yatırımlar ile piyasa aktörlerinin gerçekleştirdiği yatırımlar analiz edildiğinde, bu iki kesimin harcama süreçlerini şekillendiren dinamiklerin yapısal olarak farklılaştığı görülür.

Buna göre, devletin gerçekleştirdiği giderleri özel sektörün giderlerinden ayıran temel özellikler dikkate alındığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Devlet, özel sektörden farklı olarak harcama yaparken toplumsal faydadan ziyade kamu işletmelerinin öz gelirlerini ve mali kârlılıklarını en üst düzeye çıkarmayı önceliklendirir.
  2. B
    Devletin giderleri yalnızca bütçe kanunu ile verilen hukuki bir izinden ibaret olup ekonomik kaynak tüketimine yol açmazken, özel sektör giderleri doğrudan reel kaynak kullanımını ifade eder.
  3. Özel sektörün harcama kararları piyasa mekanizması içinde iradi finansman ve kâr güdüsüyle şekillenirken; devletin harcamaları siyasi karar alma süreciyle belirlenir ve çoğunlukla cebri kaynaklara dayanır.Cevap
  4. D
    Sosyal refahı artırmak amacıyla yapılan kamu harcamaları, tıpkı piyasadaki özel harcamalar gibi, faydalanıcının devlete sunacağı doğrudan bir mal veya hizmet karşılığına dayanmak zorundadır.
  5. E
    Harcama alternatifleri değerlendirilirken devlet yalnızca projenin yaratacağı ölçülebilir doğrudan nakit girişlerini dikkate alırken, özel sektör ölçülemeyen sosyal dışsallıkları da hesaba katar.

Cevap

Özel sektörün harcama kararları piyasa mekanizması içinde iradi finansman ve kâr güdüsüyle şekillenirken; devletin harcamaları siyasi karar alma süreciyle belirlenir ve çoğunlukla cebri kaynaklara dayanır.
Doğru yanıt, kamu ve özel harcamalar arasındaki temel yapısal farkları eksiksiz bir şekilde özetlemektedir. Özel sektör harcamaları piyasa mekanizması içerisinde, firmaların kendi iradeleriyle sağladıkları kaynaklarla (iradi finansman) ve kâr elde etme amacıyla yapılır. Buna karşılık kamu harcamaları, toplumsal ihtiyaçları karşılamak amacıyla siyasi karar alma organları (TBMM) tarafından bütçe süreciyle belirlenir ve büyük ölçüde vergi gibi zorlayıcı (cebri) finansman araçlarıyla karşılanır.

Adım Adım Çözüm

1
Kamu harcamaları ile özel harcamaların amaç fonksiyonlarını karşılaştırmak
Özel sektör kar maksimizasyonunu hedeflerken, kamu sektörü sosyal faydayı maksimize etmeyi hedefler.
Her iki kesimin temel varoluş nedenini ve kaynak tahsis önceliklerini belirlemek.
2
Karar alma mekanizmalarını ve finansman yöntemlerini değerlendirmek
Özel sektör kararları piyasa mekanizmasında iradi (gönüllü) kaynaklarla finanse edilir; kamu kararları ise siyasal süreçle (yasama) belirlenir ve vergi gibi cebri (zorlayıcı) kaynaklarla finanse edilir.
Harcamaların hangi kurallar çerçevesinde ve hangi kaynaklarla yapıldığını ayırt etmek.
3
Seçenekleri analiz ederek bu yapısal farklılıkları tam ve doğru yansıtan ifadeyi bulmak
Doğru ifade, özel sektörün iradi finansman ve kâr güdüsüyle hareket ettiğini, devletin ise siyasi karar mekanizmaları ve cebri kaynaklara dayandığını belirten seçenektir.
Soruda istenen kamu ve özel giderler arasındaki temel yapısal farkın tespiti.

Anahtar Kavram

Kamu ve Özel Giderlerin Karşılaştırılması (Amaç, Karar Mekanizması ve Finansman Farklılıkları)
Bu soruyu puanla

Konular

Kamu ve Özel Giderlerin Karşılaştırılması

Bu konudan daha fazla soru