Soru

Zorluk: OrtaMaliye Politikası Amaçları Arasındaki Çatışmalar (Trade-off)

Bir ülkenin makroekonomik karar alıcıları, milli geliri artırmak ve uzun vadeli ekonomik kapasiteyi genişletmek maksadıyla genel sermaye yatırımlarına yönelik yüksek oranlı vergi istisnaları ve teşvikler uygulamaya koymuştur. Alınan bu genişletici mali önlemler neticesinde yatırımlar ivme kazanmış ve hedeflenen üretim artışlarına ulaşılmıştır. Ancak aynı dönemde, yaratılan katma değerden ücret geliri elde edenlerin aldığı pay daralırken kar ve rant gelirlerinin payı ciddi oranda artmıştır.

Bu durum, aşağıda verilen maliye politikası amaçlarından hangileri arasında bir çatışma (trade-off) yaşandığını göstermektedir?

  1. Ekonomik büyüme ile gelir dağılımında adaletCevap
  2. B
    Fiyat istikrarı ile tam istihdam
  3. C
    Kaynak tahsisinde etkinlik ile ekonomik büyüme
  4. D
    Tam istihdam ile dış ödemeler dengesi
  5. E
    Fiyat istikrarı ile gelir dağılımında adalet

Cevap

Doğru cevap, sermaye birikimi yoluyla sağlanan ekonomik büyümenin, fonksiyonel gelir dağılımını bozarak gelir dağılımında adalet amacı ile çatıştığını belirten seçenektir.
Verilen metinde hedeflenen üretim artışlarına ulaşılması ekonomik büyümenin gerçekleştiğini kanıtlamaktadır. Buna karşılık, aynı dönemde ücretlilerin toplam gelir içindeki payının düşmesi ve kar/rant gelirlerinin artması, fonksiyonel gelir dağılımının bozulduğunu göstermektedir. Bu senaryo, milli geliri büyütmek için sermayeyi teşvik etmenin, zengin ve yoksul sınıflar arasındaki gelir uçurumunu derinleştirdiği; dolayısıyla ekonomik büyüme ile gelir dağılımında adalet amaçlarının birbiriyle çatıştığı klasik bir trade-off durumudur.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki temel politika hedefini ve makroekonomik sonucunu belirlemek.
Politikanın 'milli geliri artırmak ve üretim kapasitesini genişletmek' olduğu, bunun sonucunda 'hedefenen üretim artışlarına ulaşıldığı' tespit edilir.
Maliye politikasının hangi amaca yönelik tasarlandığını ve hangi amaca başarıyla ulaştığını anlamak için gereklidir.
2
Uygulanan vergi politikasının ortaya çıkardığı istenmeyen yan etkiyi (maliyeti) analiz etmek.
Ücretlilerin milli gelirden aldığı payın daraldığı ve sermayedarların (kar ve rant) payının ciddi oranda arttığı saptanır.
Çatışmaya giren (feda edilen) ikinci temel amacı belirlemek için yan etkinin niteliğini kavramak zorunludur.
3
Tespit edilen makroekonomik bulguları, maliye politikasının klasik amaçlarıyla eşleştirmek.
Milli gelirin ve üretimin artması 'ekonomik büyüme' ile, yaratılan faktör paylarındaki eşitsizlik ise 'gelir dağılımında adalet' kavramı ile eşleştirilir.
Soruda istenen, bağlam içinde birbiriyle rekabet eden ve çatışan iki makroekonomik amacı doğru isimlendirmektir.

Anahtar Kavram

Ekonomik Büyüme ve Gelir Dağılımında Adalet Amaçları Arasındaki Çatışma
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla