Examkin

Soru

Zorluk: ZorVergi Gayreti (Çabası)

Bir ülkeye ait iki farklı döneme ilişkin makroekonomik ve mali veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

DeğişkenI. DönemII. Dönem
GSYİH (Milyar TL)8.0008.00010.00010.000
Vergi Kapasite Oranı%20\%20%22\%22
Fiili Vergi Gelirleri (Milyar TL)1.7601.7602.0902.090

Bu verilere göre, söz konusu ülkenin vergi gayreti (çabası) performansı ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. I. Dönemde vergi gayreti endeksi 1,101,10 olup ülke kapasitesinin üzerinde vergi toplarken; II. Dönemde endeks 0,950,95’e gerileyerek kapasitesinin altında kalmıştır.Cevap
  2. B
    II. Dönemde fiili vergi gelirlerinin nominal olarak artış göstermesi, vergi gayretinin de I. Döneme göre yükseldiğini kanıtlamaktadır.
  3. C
    Ülke her iki dönemde de vergi kapasitesinin tam olarak %100\%100’ünü kullanarak vergi gayreti endeksini 1,001,00 seviyesinde tutmayı başarmıştır.
  4. D
    I. Dönemde vergi kapasitesi 1.7601.760 Milyar TL olarak gerçekleştiği için vergi gayreti nötr (1,00) kabul edilmelidir.
  5. E
    Vergi kapasite oranındaki %2\%2’lik artış, II. Dönemde vergi gayreti endeksinin I. Döneme kıyasla daha yüksek çıkmasını sağlamıştır.

Cevap

I. Dönemde vergi gayreti endeksinin 1,101,10 olduğu ve II. Dönemde 0,950,95’e gerilediğini belirten ifade doğrudur.
Hesaplamalar sonucunda I. Dönem vergi gayreti endeksi 1,101,10 (1.760/1.6001.760 / 1.600) olarak bulunmuştur, bu da ülkenin potansiyel kapasitesinin üzerinde bir vergi topladığını gösterir. II. Dönemde ise kapasite 2.2002.200 Milyar TL'ye çıkmış ancak fiili gelir 2.0902.090 Milyar TL'de kalmıştır; bu durumda endeks 0,950,95 (2.090/2.2002.090 / 2.200) değerini alarak kapasitenin tam kullanılamadığını (gayretin düştüğünü) ortaya koymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
I. Dönem için vergi kapasitesini hesaplayınız.
8.000×0,20=1.6008.000 \times 0,20 = 1.600 Milyar TL
Vergi kapasitesi, GSYİH ile kapasite oranının çarpımıdır.
2
I. Dönem vergi gayreti endeksini hesaplayınız.
1.760/1.600=1,101.760 / 1.600 = 1,10
Vergi gayreti, fiili vergi gelirinin vergi kapasitesine oranıdır.
3
II. Dönem için vergi kapasitesini hesaplayınız.
10.000×0,22=2.20010.000 \times 0,22 = 2.200 Milyar TL
Değişen GSYİH ve kapasite oranına göre yeni kapasite bulunur.
4
II. Dönem vergi gayreti endeksini hesaplayınız.
2.090/2.200=0,952.090 / 2.200 = 0,95
Fiili gelir kapasiteye bölünerek performans ölçülür.
5
İki dönemi karşılaştırarak yorumlayınız.
Endeks 1,101,10'dan 0,950,95'e düşmüştür.
Endeksin 1'den büyük olması kapasite üstü, 1'den küçük olması kapasite altı performansı gösterir.

Anahtar Kavram

Vergi Gayreti (Çabası) Endeksi

Daha Fazla Pratik

Vergi gayreti endeksinin 1'den küçük çıkmasının 'vergi erozyonu' veya 'vergi kaçakçılığı' ile ilişkisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Vergi Gayreti (Çabası)

Bu konudan daha fazla soru