Examkin

Soru

Zorluk: ZorYapısal ve Konjonktürel Bütçe Açıkları

Bir ekonomide ekonomik büyüme hızının negatife döndüğü ve GSYHGSYH düzeyinin potansiyel düzeyinin altına gerilediği bir dönemde, toplam bütçe açığının GSYHGSYH'ye oranının arttığı tespit edilmiştir. Ancak yapılan hesaplamalar, aynı dönemde çevrimsel etkilerden arındırılmış "yapısal bütçe açığı"nın azaldığını ortaya koymaktadır.

Bu verilere göre, söz konusu dönemde izlenen maliye politikasının duruşu ve bütçe dengesinin niteliği hakkında yapılabilecek en doğru değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Maliye politikası genişlemeci bir duruş sergilemiş ve bütçe açığındaki artış tamamen kamu harcamalarındaki iradi artışlardan kaynaklanmıştır.
  2. İradi maliye politikası kararları sıkılaştırıcı (daraltıcı) bir eğilim gösterirken, fiili bütçe açığındaki artış konjonktürel faktörlerin etkisinden kaynaklanmaktadır.Cevap
  3. C
    Ekonomi tam istihdam düzeyinden uzaklaştığı için bütçe açığının tamamı yapısal niteliğe bürünmüş ve otomatik dengeleyiciler işlevini yitirmiştir.
  4. D
    Bütçe açığındaki artış, vergi oranlarının iradi olarak düşürülmesi sonucu yapısal dengenin bozulmasından kaynaklanan kalıcı bir açıktır.
  5. E
    Maliye politikası nötr bir duruş sergilemiş, yapısal açığın azalması ise sadece kamu borç faiz ödemelerindeki düşüşle sınırlı kalmıştır.

Cevap

İradi maliye politikası kararlarının sıkılaştırıcı olduğu, ancak durgunluk nedeniyle konjonktürel açığın fiili açığı yukarı çektiği yönündeki değerlendirme doğrudur.
Yapısal bütçe açığı, ekonomideki konjonktürel dalgalanmaların bütçe üzerindeki etkisi arındırıldıktan sonra kalan açıktır ve maliye politikasının iradi (discretionary) duruşunu gösterir. Soruda verilen senaryoda yapısal açığın azalması, hükümetin bütçe disiplinini sağlamaya yönelik sıkılaştırıcı (daraltıcı) kararlar aldığını gösterir. Ancak ekonominin potansiyel düzeyinin altında olması (durgunluk), otomatik dengeleyiciler üzerinden konjonktürel açığı artırmış ve bu artış yapısal iyileşmeden daha büyük olduğu için fiili bütçe açığı yükselmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Bütçe açığı bileşenlerini tanımlama
FiiliAc\cık=YapısalAc\cık+Konjonktu¨relAc\cıkFiili Açık = Yapısal Açık + Konjonktürel Açık formülü esas alınır.
Bütçe dengesinin analiz edilebilmesi için çevrimsel etkiler ile iradi politikaların birbirinden ayrılması gerekir.
2
Ekonomik konjonktürü analiz etme
GSYHGSYH'nin potansiyel düzeyin altına inmesi (recession), otomatik dengeleyiciler aracılığıyla konjonktürel açığın artmasına neden olur.
Durgunluk dönemlerinde vergi gelirleri azalırken sosyal transfer harcamaları artar.
3
Yapısal dengedeki değişimi yorumlama
Yapısal açığın azalması, hükümetin maliye politikası araçlarını (vergi oranları, harcamalar) bütçe dengesini iyileştirecek yönde (daraltıcı) kullandığını gösterir.
Yapısal denge, ekonominin tam istihdamda olduğu varsayımı altında maliye politikasının gerçek duruşunu yansıtır.
4
Sonuçları sentezleme
Fiili açık artmasına rağmen yapısal açık azalıyorsa; konjonktürel açığın artış hızı, yapısal açığın azalma hızından büyüktür ve politika duruşu daraltıcıdır.
Zıt yönlü hareket eden bu iki bileşenden toplam açık yönünde olanın (konjonktürel) baskın olduğu anlaşılır.

Anahtar Kavram

Maliye Politikasının Duruşu (Fiscal Stance)

Daha Fazla Pratik

Yapısal bütçe fazlası veren bir ekonomide, fiili bütçe açığı oluşması durumunda konjonktürel açığın büyüklüğü hakkında analiz yapınız.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Yapısal ve Konjonktürel Bütçe Açıkları

Bu konudan daha fazla soru