Soru

Zorluk: OrtaToplam (Makro) Vergi Yükü

Bir ekonominin 20262026 yılı mali dönemine ilişkin bazı makroekonomik büyüklükleri aşağıda yer alan tabloda gösterilmiştir:

Ekonomik GöstergeTutar (Milyar TL)
Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH)8.0008.000
Merkezi Yönetim Vergi Gelirleri1.6001.600
Mahalli İdareler Vergi Gelirleri200200
Sosyal Güvenlik Primleri (Parafiskal Gelirler)200200
Vergi Dışı Kamu Gelirleri (Harçlar, Cezalar vb.)400400

Bu verilere göre, söz konusu ekonomideki "Toplam (Makro) Vergi Yükü" yüzde kaçtır?

  1. A
    2020
  2. B
    22,522,5
  3. 2525Cevap
  4. D
    3030
  5. E
    3232

Cevap

Ekonomideki toplam (makro) vergi yükü %25'tir.
Toplam (makro) vergi yükü, bir ülkede belirli bir dönemde toplanan merkezi yönetim vergi gelirleri, mahalli idareler vergi gelirleri ve parafiskal gelirlerin (sosyal güvenlik primleri) toplamının, o dönemin Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) değerine oranlanmasıyla bulunur. Verilen soruda pay kısmına 1.600+200+200=2.0001.600 + 200 + 200 = 2.000 Milyar TL yazılmalı, payda kısmına ise GSYH değeri olan 8.0008.000 Milyar TL yazılmalıdır. Bu oranlama sonucunda %25 değerine ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Toplam vergi gelirleri bileşenlerini belirleyiniz.
Merkezi Yönetim (1.6001.600) + Mahalli İdareler (200200) + Parafiskal Gelirler (200200) = 2.0002.000 Milyar TL
Toplam vergi yükü hesaplanırken devletin topladığı tüm zorunlu ödemeler ve sosyal güvenlik primleri dikkate alınmalıdır.
2
Vergi dışı gelirleri elemeyi unutmayınız.
Vergi Dışı Kamu Gelirleri (400400 Milyar TL) hesaplamaya dahil edilmez.
Harçlar ve cezalar gibi vergi dışı gelirler, dar ve geniş anlamdaki vergi yükü tanımlarında genellikle temel vergi bileşeni olarak kabul edilmezler.
3
Toplam vergi yükü formülünü uygulayınız.
TVY=2.0008.000×100=\text{TVY} = \frac{2.000}{8.000} \times 100 = %25
Toplam (makro) vergi yükü, toplam vergi tahsilatının Gayrisafi Yurt İçi Hasıla'ya (GSYH) oranlanmasıyla bulunur.

Anahtar Kavram

Toplam (Makro) Vergi Yükü Formülü
Bu soruyu puanla