Soru

Zorluk: ZorVergi Gayreti (Çabası)

Bir ekonomide vergi kapasitesini belirleyen ekonomik ve sosyal faktörlerin (GSYH, dışa açıklık oranı, sektörel yapı vb.) değişmediği kabul edilen bir dönemde, vergi idaresinin teknolojik altyapısı güçlendirilmiş ve kayıt dışı ekonomiyle mücadele etkinleştirilmiştir. Bu sürecin başında vergi kapasitesi 600600 milyar TL, fiili vergi tahsilatı ise 450450 milyar TL olarak hesaplanmış; reformlar sonucunda fiili vergi tahsilatı 660660 milyar TL'ye yükselmiştir. Buna göre, reformlar sonrasında ülkenin vergi gayreti endeksi ve bu endeksin işaret ettiği durum ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. Vergi gayreti endeksi 1,101,10 olup ülke mevcut vergi kapasitesinin üzerinde bir performans sergilemektedir.Cevap
  2. B
    Vergi gayreti endeksi 0,910,91 düzeyindedir ve ülke vergi kapasitesini hala tam olarak kullanamamaktadır.
  3. C
    Vergi gayreti endeksi 1,101,10 olarak hesaplanmış olup bu durum ülkenin mutlak vergi kapasitesinin arttığını göstermektedir.
  4. D
    Vergi gayreti endeksi 0,750,75 seviyesindedir ve yapılan reformlar vergi gayreti üzerinde etkisiz kalmıştır.
  5. E
    Vergi gayreti endeksi 1,461,46 olup bu artış ülkede vergi yükünün azaldığına işaret etmektedir.

Cevap

Vergi gayreti endeksi 1,101,10 olup ülke mevcut vergi kapasitesinin üzerinde bir performans sergilemektedir.
Vergi gayreti endeksi, fiili vergi tahsilatının (660660 milyar TL) vergi kapasitesine (600600 milyar TL) oranlanmasıyla 1,101,10 olarak bulunur. Endeks değerinin 1'den büyük çıkması, ülkenin sahip olduğu ekonomik potansiyelin (kapasitesinin) üzerinde bir vergilendirme başarısı gösterdiğini, yani vergi gayretinin yüksek olduğunu kanıtlar.

Adım Adım Çözüm

1
Vergi gayreti (tax effort) formülünü belirle.
Vergi Gayreti Endeksi=Fiili Vergi GelirleriVergi KapasitesiVergi\ Gayreti\ Endeksi = \frac{Fiili\ Vergi\ Gelirleri}{Vergi\ Kapasitesi}
Vergi gayreti, bir ülkenin sahip olduğu vergi potansiyelini ne ölçüde kullandığını gösteren nispi bir ölçüttür.
2
Reform sonrası verileri formüle uygula.
Endeks=660600Endeks = \frac{660}{600}
Soruda kapasiteyi belirleyen faktörlerin değişmediği belirtildiğinden kapasite 600600 milyar TL olarak sabit tutulur, yeni fiili gelir olan 660660 milyar TL paya yazılır.
3
Matematiksel işlemi sonuçlandır.
1,101,10
Bölme işlemi sonucunda endeks değeri bulunur.
4
Endeks değerini yorumla.
1,10>11,10 > 1 olduğu için kapasite üstü performans.
Endeks 1'e eşitse tam kapasite, 1'den küçükse kapasite altı, 1'den büyükse kapasite üstü vergilendirme yapıldığı kabul edilir.

Anahtar Kavram

Vergi Gayreti Endeksi ve Kapasite Kullanım Yorumu
Bu soruyu puanla