Soru

Zorluk: ZorGeleneksel (Klasik) Bütçe Sistemi

Geleneksel (Klasik) Bütçe Sistemi'nde bütçe ödeneklerinin, hizmetlerin niteliğine bakılmaksızın harcama kalemleri (personel, kırtasiye, yolluk vb.) bazında detaylı bir şekilde 'nesne esasına' göre sınıflandırılması, yasama organının 'siyasi' ve 'mali' denetimini en üst düzeye çıkarmayı amaçlar.

Buna göre, söz konusu bütçeleme yaklaşımının kamu mali yönetiminde yarattığı temel 'yönetsel' dezavantaj aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Bütçe ödeneklerinin hizmet birimleri arasındaki kullanımında esnekliğin azalması ve çıktıların (output) maliyet-fayda analizinin ihmal edilmesiCevap
  2. B
    Kamu hizmetlerinin sunumunda verimlilik ve etkililik gibi performans göstergelerinin bütçe tahsisatında temel kriter haline gelmesi
  3. C
    Harcama birimlerinin, her yeni bütçe döneminde mevcut faaliyetlerini ve ödenek taleplerini sıfırdan başlayarak gerekçelendirme yükümlülüğü altına girmesi
  4. D
    Bütçe sürecinin, uzun vadeli toplumsal hedefleri içeren kalkınma planları ve sektörel analizlerle tam bir eşgüdüm içerisinde yürütülmesi
  5. E
    Bütçenin temel fonksiyonunun mali kontrol sağlamaktan ziyade, ekonomik istikrar ve gelir dağılımı gibi makroekonomik hedeflere hizmet etmek olması

Cevap

Bütçe ödeneklerinin hizmet birimleri arasındaki kullanımında esnekliğin azalması ve çıktıların maliyet-fayda analizinin ihmal edilmesi
Geleneksel (Klasik) Bütçe Sistemi, 'nesne esasına' dayanır ve tamamen girdi odaklıdır. Bu sistemde ödenekler, personel gideri veya kırtasiye alımı gibi çok spesifik kalemlere tahsis edilir. Bu durum, yasama organının yürütmeyi denetlemesini (paranın nereye gittiğini görmesini) kolaylaştırsa da, yöneticilerin değişen ihtiyaçlara göre ödenekleri kaydırma esnekliğini (yönetsel esneklik) yok eder. Ayrıca harcamanın sonucunda elde edilen hizmetin kalitesi veya maliyet-etkinliği yerine sadece yasalara uygun harcanıp harcanmadığına bakılır.

Adım Adım Çözüm

1
Geleneksel bütçenin temel birimi olan 'nesne esası' (line-item) kavramını analiz etme.
Sistemin harcama kalemlerine (girdilere) odaklandığı saptanır.
Klasik sistemde yasamanın yürütme üzerindeki kontrolü, harcamanın 'neye' (personel, kırtasiye vb.) yapıldığı üzerinden sağlanır.
2
Sistemin önceliğini ve amacını saptama.
Temel amacın siyasi ve mali denetim olduğu görülür.
Liberal devlet anlayışına uygun olarak, kamu harcamalarının sınırlandırılması ve hukuki uygunluk denetimi önceliklidir.
3
Bu yapının kamu yöneticisi (harcama yetkilisi) üzerindeki 'yönetsel' etkilerini değerlendirme.
Esneklik kaybı ve çıktı (output) odaklılığının eksikliği sonucuna ulaşılır.
Ödenekler kalem bazında çok detaylı belirlendiği için yöneticilerin kalemler arası aktarma yapması zordur ve sistem yapılan harcamanın toplumsal faydasını veya verimliliğini ölçmez.

Anahtar Kavram

Geleneksel (Klasik) Bütçe ve Girdi Odaklılık

Daha Fazla Pratik

Klasik bütçe sisteminin 'artımcılık' (incrementalism) özelliği ile 'nesne esası' arasındaki ilişkiyi inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla