Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKamu Giderlerinin Gelir Dağılımı Üzerindeki Etkileri

Çağdaş refah devleti uygulamalarında, piyasa ekonomisinin yarattığı bölüşüm sorunlarına müdahale edilirken farklı harcama kalemleri kullanılır. Bireylerin eşit koşullarda eşit muamele görmesini ifade eden yatay adaletten ziyade, gelir grupları arasındaki uçurumu daraltmayı hedefleyen dikey adaletin tesis edilmesi ve Gini katsayısının sıfıra yaklaştırılması öncelikli bir amaçtır. Bu amaç doğrultusunda, idarenin doğrudan bir mal veya hizmet alımı karşılığı olmaksızın gerçekleştirdiği, salt satın alma gücü devri niteliğindeki ödemelerin bütçe içindeki payının artırılması savunulur. Yeni bir kamu binasının inşası veya kamu personeline yapılan rutin ödemeler gibi reel harcamaların da ekonomide gelir yaratıcı etkisi bulunsa da, bölüşümü düzeltici etkileri oldukça sınırlıdır.

Buna göre, metinde özellikleri açıklanan ve gelir dağılımını doğrudan iyileştirme işlevine sahip olan harcama türü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Kamu personelinin maaş ve yolluklarını içeren cari harcamalar
  2. B
    İç borçlanma senetleri karşılığında rantiye kesimine yapılan faiz harcamaları
  3. Yeniden dağıtıcı etkisi yüksek olan sosyal nitelikli transfer harcamalarıCevap
  4. D
    Devletin asli görevlerini ifa ederken yaptığı tüm gerçek (reel) harcamalar
  5. E
    Ülkenin fiziki üretim kapasitesini artıran kamu yatırım harcamaları

Cevap

Gelir dağılımını doğrudan iyileştiren harcama türü, yeniden dağıtıcı etkisi yüksek olan sosyal nitelikli transfer harcamalarıdır.
Dikey adaletin sağlanması ve Gini katsayısının iyileştirilmesi, üst gelir gruplarından alt gelir gruplarına doğru bir satın alma gücü aktarımını gerektirir. Devletin mal veya hizmet alımı olmaksızın yaptığı karşılıksız ödemeler transfer harcamalarıdır. Bunlar içinde özellikle yoksul kesime yönelik olan sosyal nitelikli transferler, gelir dağılımındaki eşitsizliği düzeltmede en doğrudan ve etkin role sahip araçtır.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki temel sorunu ve ulaşılmak istenen makroekonomik hedefi belirlemek.
Hedef, dikey adaleti sağlamak ve Gini katsayısını düşürmektir (gelir eşitsizliğini azaltmak).
Sorunun çözümüne giden yolda hangi mali aracın doğrudan bu hedefe hizmet ettiğini bulmak gerekir.
2
Metinde harcama türlerine ilişkin verilen teorik ipuçlarını değerlendirmek.
İdare tarafından mal/hizmet alımı karşılığı olmaksızın yapılan, salt satın alma gücü devri niteliğindeki harcamalar aranmaktadır.
Bu tanım, kamu harcamalarının ekonomik sınıflandırmasında doğrudan transfer harcamalarını işaret etmektedir.
3
Seçenekler arasından amaca en uygun spesifik harcama türünü tespit etmek.
Faiz harcamaları gelir dağılımını bozarken; doğrudan dar gelirlilere yönelik yapılan sosyal nitelikli transfer harcamaları gelir dağılımını iyileştirir.
Dikey adalet prensibi gereği, yüksek gelirliden alınan vergilerin alt gelir gruplarına aktarılması işlemi en etkin şekilde sosyal transferlerle gerçekleşir.

Anahtar Kavram

Kamu harcamalarının ekonomik ve sosyal etkileri bağlamında, sosyal transfer ödemelerinin Gini katsayısını düşürme ve dikey adaleti sağlama işlevi.
Bu soruyu puanla

Konular

Kamu Giderlerinin Gelir Dağılımı Üzerindeki Etkileri

Bu konudan daha fazla soru