Bir ekonomi tarihçisi, gelişmekte olan bir ülkenin kamu harcama bileşimindeki tarihsel dönüşümü şu sözlerle özetlemiştir:
"Kalkınma hamlesinin ilk yıllarında, özel sektörün sermaye birikimi yetersiz olduğundan bütçe kaynaklarının ezici bir çoğunluğu demir yolu, liman ve enerji santralleri inşasına yönlendirilmiştir. Ancak sanayileşme sürecinin ivme kazandığı takip eden dönemde, devletin bu fiziksel altyapı projelerinden ziyade; nitelikli iş gücü yetiştirmeye, eğitim kalitesini artırmaya ve koruyucu sağlık hizmetlerini yaygınlaştırmaya yönelik harcamalara ağırlık verdiği görülmektedir."
Musgrave ve Rostow'un Gelişme Aşamaları Yaklaşımı'na göre, kamu harcamalarının bileşiminde yaşanan bu değişimin teorik karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?
- Ekonomik kalkınmanın erken aşamasındaki sosyal sabit sermaye yatırımlarından, orta aşamasındaki beşeri sermaye yatırımlarına geçiş süreciCevap
- Bİleri sanayi aşamasına ulaşılmasıyla birlikte, altyapı harcamalarının yerini geniş çaplı sosyal güvenlik ve refah transferlerinin alması
- CEkonomik gelişme ile birlikte devlet faaliyetlerinin kapsam ve yoğunluğunun sürekli olarak artması durumu
- DOlağanüstü dönemlerde artan vergi yüküne karşı toplumsal toleransın yükselmesiyle harcamaların yeni bir seviyeye sıçraması
- EKamu hizmetlerindeki teknolojik verimlilik artışının yavaş olmasından ötürü birim maliyetlerin giderek artması
Cevap
Ekonomik kalkınmanın erken aşamasındaki sosyal sabit sermaye yatırımlarından, orta aşamasındaki beşeri sermaye yatırımlarına geçiş süreci
Soruda verilen metinde, ülkenin kalkınma hamlesinin ilk yıllarındaki demir yolu ve liman inşası gibi büyük projeler 'sosyal sabit sermaye' yatırımlarını ifade eder. Musgrave ve Rostow'a göre bu yatırımlar ekonomik kalkınmanın 'erken (başlangıç)' aşamasının temel karakteristiğidir. Takip eden dönemde eğitim ve sağlık gibi alanlara yönelinmesi ise 'beşeri sermaye' yatırımlarıdır ve bu da kalkınmanın 'orta (gelişme)' aşamasına geçildiğini gösterir. Dolayısıyla metin, doğrudan sosyal sabit sermayeden beşeri sermayeye (erken aşamadan orta aşamaya) geçişi anlatmaktadır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Musgrave ve Rostow Gelişme Aşamaları (Erken Aşama ve Orta Aşama Geçişi)