Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorPiyasa Şekillerinin Yansımaya Etkisi

Monopol (tekel) piyasasında faaliyet gösteren bir firmaya yönelik uygulanan birim (spesifik) verginin yansıma süreci ve fiyat üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi iktisadi analiz açısından doğrudur?

  1. A
    Talep eğrisinin doğrusal (lineer) olması ve üretimde sabit maliyetlerin geçerli olması durumunda, vergi sonrası denge fiyatındaki artış miktarı tam olarak uygulanan vergi tutarına (tt) eşit olur.
  2. Talep esnekliğinin her noktada sabit ve birden büyük (e>1e > 1) olduğu bir piyasa yapısında, tekelci firmanın fiyata yapacağı zam miktarı, ödenen birim vergi tutarından daha yüksek ("ΔP>t""\Delta P > t") gerçekleşebilir.Cevap
  3. C
    Maktu (götürü) vergiler, firmanın ortalama maliyetlerini yükselttiği için marjinal maliyet eğrisini de yukarı kaydırır ve kısa dönemde fiyat artışı yoluyla tüketiciye yansıtılır.
  4. D
    Tam esnek (sonsuz esneklik) bir talep eğrisi ile karşı karşıya olan bir tekelci, maliyet yapısı ne olursa olsun birim verginin tamamını tüketiciye yansıtma gücüne sahiptir.
  5. E
    Artan maliyetli bir tekel işletmesinde, birim vergi sonrası ortaya çıkan fiyat artışı, sabit maliyetli bir tekel işletmesine kıyasla her zaman daha yüksek oranda gerçekleşir.

Cevap

Sabit esneklikli talep eğrisi altında fiyat artışının vergi tutarını aşabileceğini belirten ifade doğrudur.
İktisadi literatürde 'Aşırı Yansıma' (Over-shifting) olarak bilinen durum, tekelcinin sabit esneklikli bir talep eğrisiyle karşı karşıya kalması halinde ortaya çıkar. Monopolcü fiyatlama formülüne göre fiyat, marjinal maliyetin esneklik katsayısına bağlı bir katıdır. Eğer talep esnekliği sabitse, maliyetteki tt birimlik artış, fiyatı tt birimden daha fazla artıracak bir katsayı ile çarpılır. Örneğin esneklik 2 ise, fiyat verginin iki katı kadar artar.

Adım Adım Çözüm

1
Birim verginin marjinal maliyet üzerindeki etkisini belirlemek
Marjinal maliyet (MCMC) eğrisi, vergi tutarı (tt) kadar yukarı kayarak MC+tMC + t olur.
Birim vergi, üretilen her birim için maliyeti doğrudan artırır.
2
Monopol piyasasında fiyatlama kuralını (P=MC/(1−1/e)P = MC / (1 - 1/e)) analiz etmek
Vergi sonrası fiyat P′=(MC+t)/(1−1/e)P' = (MC + t) / (1 - 1/e) şeklinde oluşur.
Tekelci, marjinal hasılatın marjinal maliyete eşit olduğu noktada fiyatı esnekliğe göre belirler.
3
Fiyat değişimini ("ΔP""\Delta P") hesaplamak
"ΔP=t/(1−1/e)""\Delta P = t / (1 - 1/e)". Eğer e=2e = 2 ise, "ΔP=2t""\Delta P = 2t" olur.
Esneklik birden büyük ve sabit olduğunda, paydadaki değer 1'den küçük olacağı için fiyat artışı vergi tutarını aşar.

Anahtar Kavram

Monopolde Talep Şeklinin Yansımaya Etkisi

Alternatif Yöntem

Matematiksel olarak dP/dt=1/[1+(1+η)/(ϵ−1)]dP/dt = 1 / [1 + (1 + \eta)/(\epsilon - 1)] formülü kullanılabilir. Burada ϵ\epsilon talep esnekliği, η\eta ise marjinal maliyet esnekliğidir. Tekelde talep esnekliğinin sabitliği fiyatın vergi kat sayısıyla artmasını sağlar.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Piyasa Şekillerinin Yansımaya Etkisi

Bu konudan daha fazla soru