Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorSağlandığı Para Cinsine Göre Kamu Borçları

Kamu borçlarının sağlandığı para cinsine göre sınıflandırılması, borç stokunun risk profili ve para politikası üzerindeki kısıtları belirleyen temel unsurlardan biridir. Özellikle 'Orijinal Günah' (Original Sin) hipotezi çerçevesinde, gelişmekte olan ülkelerin kendi para birimleriyle borçlanma kapasitelerinin sınırlı olması, borcun para cinsi ile sürdürülebilirlik arasındaki ilişkiyi daha kritik hale getirmektedir.

Buna göre, sağlandığı para cinsine göre kamu borçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi iktisadi sonuçları ve hukuki niteliği bakımından yanlıştır?

  1. A
    Yerli para cinsinden borçlanma, devletin nominal olarak borcunu her zaman ödeme gücüne (emisyon yoluyla) sahip olması nedeniyle nominal temerrüt riskini minimize ederken, senyorajın enflasyonist maliyetini gündeme getirir.
  2. B
    Döviz cinsinden borçlanma, yerli paranın değer kaybı durumunda borç stokunun GSYHGSYH'ye oranını kendiliğinden yükselterek, borçlanmanın bütçe üzerindeki reel yükünü artırır.
  3. Döviz cinsinden ihraç edilen iç borç senetleri, alacaklıların yerleşik olması ve borcun devletin egemenlik sınırları içinde bulunması nedeniyle, merkez bankasının emisyon yetkisi kullanılarak her türlü ödeme güçlüğünde risksiz bir şekilde tasfiye edilebilir.Cevap
  4. D
    Sağlandığı para cinsi 'döviz' olan borçlarda, 'transfer sorunu' riski mevcuttur; çünkü bu borçların itfası için bütçede kaynak ayrılmasının yanı sıra, bu kaynağın dövize dönüştürülebilmesi için dış ödemeler dengesinin uygun olması gerekir.
  5. E
    'Zımni (gizli) itfa' mekanizması, esas olarak yerli para cinsinden sabit faizli borçlarda enflasyonun reel borç yükünü eritmesi şeklinde işlerken, döviz cinsinden borçlarda bu mekanizma döviz kuru koruması nedeniyle işlevsiz kalır.

Cevap

Döviz cinsinden ihraç edilen iç borç senetlerinin emisyon yoluyla her koşulda risksiz bir şekilde tasfiye edilebileceği ifadesi yanlıştır.
Döviz cinsinden kamu borçlarında, borç ister iç ister dış kaynaklardan sağlansın, devletin yabancı para birimi üzerinde emisyon yetkisi bulunmamaktadır. Bu nedenle, yerli para cinsinden borçlarda mevcut olan 'emisyon yoluyla nominal temerrüdü engelleme' kapasitesi dövizli borçlar için geçerli değildir. Borcun devletin egemenlik sınırları içinde olması, merkez bankasına yabancı para basma yetkisi vermez. Dolayısıyla, dövizli iç borçların her koşulda emisyonla risksiz tasfiyesi mümkün değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Borcun para cinsi ve emisyon yetkisi arasındaki ilişkiyi analiz etme
Merkez bankası sadece kendi ulusal para birimini ihraç etme yetkisine sahiptir.
Emisyon (para basma) yetkisi ulusal egemenliğin bir parçasıdır ve yabancı paraları kapsamaz.
2
Döviz cinsinden iç borçların risk yapısını değerlendirme
Döviz cinsinden borçlarda, alacaklı yerleşik olsa bile devletin 'nihai ödeme garantisi' (parasal genişleme) işlevsiz kalır.
Devletin döviz basma yetkisi olmadığı için, dövizli iç borçlar temerrüt riski açısından dış borçlara benzer bir karakter kazanır.
3
Seçeneklerdeki 'emisyon ile tasfiye' iddiasını çürütme
Dövizli borcun TL basılarak ödenmesi, ancak döviz piyasadan satın alınabiliyorsa mümkündür, bu da kur riskini ve rezerv kısıtını beraberinde getirir.
Döviz borcu olan bir devlet, doğrudan döviz basamadığı için yerli para borçlardaki gibi mutlak bir nominal ödeme garantisine sahip değildir.

Anahtar Kavram

Sağlandığı Para Cinsine Göre Borçlanmada Emisyon ve Temerrüt İlişkisi
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Sağlandığı Para Cinsine Göre Kamu Borçları

Bu konudan daha fazla soru