Kamu borç yönetiminin olağanüstü yöntemlerinden biri olan moratoryumun; borcun reddi (repudiasyon) ve borç tahkimi (konsolidasyon) ile olan ilişkisi ve hukuki sonuçları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Moratoryum, borcun hukuki varlığını ortadan kaldırmayan, yalnızca ifasını tek taraflı olarak erteleyen bir irade beyanı olması yönüyle borcun reddinden; taraflar arası bir anlaşmaya dayanmaması yönüyle de kural olarak tahkimden ayrılır.Cevap
- BMoratoryum ilanı, borçlu devletin borcun aslına ilişkin tüm yükümlülüklerini tek taraflı bir kararla kesin olarak feshetmesi anlamına geldiği için borcu tamamen sona erdiren bir 'itfa' yöntemidir.
- CMoratoryum, vadesi gelmiş borçların alacaklılarla varılan mutabakat çerçevesinde yeni bir ödeme planına bağlanmasını ifade ettiğinden, hukuki niteliği itibarıyla bir borç yapılandırma sözleşmesidir.
- DMoratoryum uygulaması, sadece kısa vadeli (dalgalı) borçların faiz oranlarının düşürülerek uzun vadeli (konsolide) hale getirilmesini amaçlayan ve alacaklıların rızasını gerektiren bir işlemdir.
- EMoratoryum ilanıyla birlikte borçların reel değerinin korunması amacıyla borçlar otomatik olarak paraya çevrilir (monetizasyon) ve alacaklılara ödemeler merkez bankası emisyonuyla derhal yapılır.
Cevap
Moratoryumun borcun reddinden farkı borcun hukuki varlığını koruması, tahkimden farkı ise işlemin tek taraflı (unilateral) olmasıdır.
Moratoryum, devletin mali zorluklar nedeniyle borç ödemelerini geçici bir süre durdurduğunu tek taraflı olarak ilan etmesidir. Bu işlemde borç hukuken reddedilmediği için 'borcun reddi'nden ayrılır. Ayrıca, alacaklıların rızasına dayanmadan, devletin egemenlik gücüne dayanarak yaptığı bir açıklama olduğu için, rızai bir işlem olan 'borç tahkimi'nden de (konsolidasyon) temel olarak farklılık gösterir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Moratoryumun Olağanüstü Borç Yönetimi İçindeki Hukuki Konumu