Soru

Zorluk: OrtaRozenberg Sınıflandırması: Gerçek ve Gerçek Olmayan Giderler

Kamu harcamalarının ekonomik sonuçlarını Rozenberg'in geliştirdiği 'Gerçek' ve 'Gerçek Olmayan' gider ayrımı üzerinden değerlendiren bir çalışma, devletin harcama yaparken piyasadan üretim faktörlerini çekip çekmediğini temel ölçüt olarak kabul etmektedir.

Bu perspektifle hazırlanan bir bütçe analizinde, aşağıdakilerden hangisinin 'gerçek olmayan gider' (dolaylı/transfer gideri) olarak tasnif edilmesi beklenir?

  1. A
    Eğitim hizmetlerinde kullanılacak yeni dersliklerin inşaat maliyetleri
  2. Tarımsal üretimi desteklemek amacıyla çiftçilere verilen karşılıksız sübvansiyonlarCevap
  3. C
    Savunma sanayii ihtiyaçları için yurt dışından ithal edilen askeri mühimmatlar
  4. D
    Adalet Bakanlığı bünyesinde görev yapan hakim ve savcıların aylık maaşları
  5. E
    Kamu kurumlarının dijital dönüşümü için satın alınan yazılım lisansları

Cevap

Tarımsal üretimi desteklemek amacıyla çiftçilere verilen karşılıksız sübvansiyonlar
Rozenberg Sınıflandırması'na göre, devletin yaptığı harcama karşılığında piyasadan üretim faktörlerini (mal veya hizmet) doğrudan satın almadığı, sadece satın alma gücünün bir kesimden (mükelleflerden) başka bir kesime (çiftçiler, emekliler, öğrenciler vb.) aktarıldığı harcamalar 'gerçek olmayan gider' (transfer gideri) olarak adlandırılır. Çiftçilere verilen karşılıksız sübvansiyonlar bu tanıma tam olarak uymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Rozenberg Sınıflandırması kriterini hatırla.
Rozenberg, kamu giderlerini 'karşılıklılık' ilkesine göre ikiye ayırır: Gerçek giderler ve Gerçek olmayan (transfer) giderler.
Sınıflandırmanın temel mantığını anlamak, harcama türlerini doğru eşleştirmeyi sağlar.
2
Gerçek giderlerin özelliklerini seçeneklerle karşılaştır.
İnşaat maliyetleri, maaşlar, mühimmat alımı ve lisans ücretleri karşılığında devlet doğrudan bir mal veya hizmet alır (reel kaynak kullanımı vardır).
Gerçek giderlerin üretim faktörlerini kamuya çektiğini belirlemek gerekir.
3
Gerçek olmayan giderlerin (transfer) özelliklerini analiz et.
Çiftçilere verilen sübvansiyonlarda devlet, karşılığında o an için bir mal veya hizmet almaz; sadece vergi mükelleflerinden topladığı satın alma gücünü çiftçilere aktarır.
Transfer harcamalarının özündeki 'karşılıksızlık' ve 'satın alma gücü değişimi' özelliğini saptamak çözüme ulaştırır.

Anahtar Kavram

Rozenberg'e göre gerçek olmayan giderler, devletin piyasadan doğrudan mal ve hizmet talep etmediği, satın alma gücünün sosyal veya ekonomik amaçlarla transfer edildiği harcamalardır.
Bu soruyu puanla