Examkin

Soru

Zorluk: ZorEnflasyonun Gelir Dağılımına Etkisi

Yüksek ve öngörülemeyen enflasyonun hüküm sürdüğü bir ekonomide, uygulanan artan oranlı gelir vergisi tarifesindeki gelir dilimi tutarları uzun süredir güncellenmemektedir. Bu ekonomideki aktörlerden 'K', gelirini yalnızca uzun vadeli ve sabit faizli devlet tahvillerinden elde etmektedir. Diğer bir aktör olan 'L' ise bir kurumda ücretli olarak çalışmakta olup, brüt maaşı her dönem enflasyon oranında artırılmaktadır.

Bu senaryoda gerçekleşen enflasyonist sürecin gelir dağılımı ve mali yükler üzerindeki etkilerine ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. L'nin nominal maaşı enflasyon oranında artsa da mali sürüklenme olgusu nedeniyle reel harcanabilir geliri azalırken; K, enflasyon vergisi etkisiyle servet ve satın alma gücü kaybına uğrar.Cevap
  2. B
    L'nin brüt geliri tamamen enflasyona endekslendiği için vergi sonrası harcanabilir reel geliri tam olarak korunur, gelir dağılımındaki bozulma sadece K'nin nominal getirisinin erimesinden kaynaklanır.
  3. C
    Enflasyonist ortamda paranın satın alma gücündeki düşüş, K'nin elindeki sabit getirili tahvillerin reel getirisini artırarak enflasyon vergisi yükünü devletin üzerine yıkar.
  4. D
    Vergi dilimlerinin enflasyona göre ayarlanmaması devletin vergi gelirlerini artırarak piyasadaki kaynak dağılımı etkinliğini geliştirir ve enflasyonun bozduğu gelir adaletini onarır.
  5. E
    Bu süreçte elde edilen gelir türleri dikkate alındığında, enflasyonun yarattığı refah kaybı fonksiyonel gelir dağılımında K'nin lehine, kişisel gelir dağılımında ise L'nin lehine sonuçlar doğurur.

Cevap

L'nin nominal maaşı artsa bile mali sürüklenme nedeniyle reel harcanabilir gelirinin düşeceğini ve K'nin enflasyon vergisiyle kayba uğrayacağını belirten ifade doğrudur.
Doğru seçenek, enflasyonist ortamda hem sabit gelirlilerin hem de geliri enflasyona endekslenen kesimlerin nasıl reel kayba uğradığını eksiksiz açıklamaktadır. Sabit faizli tahvil getirisi elde eden aktör, enflasyon vergisinin doğrudan kurbanı olarak satın alma gücünü yitirir. Brüt maaşı enflasyon kadar artan ücretli ise, vergi dilimlerinin güncellenmemesi sebebiyle artan nominal maaşının onu daha yüksek bir vergi dilimine itmesi (mali sürüklenme) sonucu, oransal olarak eskisinden daha yüksek vergi öder ve net reel geliri düşer. Bu durum, enflasyonun gelir dağılımı üzerindeki çifte bozucu etkisini özetler.

Adım Adım Çözüm

1
K kişisinin enflasyon karşısındaki durumunu analiz etme.
K kişisi sabit faizli tahvil getirisine sahip olduğundan, yüksek enflasyon paranın satın alma gücünü düşürür. Bu durum 'enflasyon vergisi' olarak adlandırılır ve K'nin reel servet kaybı yaşamasına neden olur.
Enflasyon, sabit tutarlı getirilerin reel değerini aşındıran gizli bir vergi gibi çalışır.
2
L kişisinin brüt maaş endekslemesi ve vergi sistemi karşısındaki durumunu analiz etme.
L'nin brüt maaşı enflasyon kadar artsa da, vergi dilimleri sabit kaldığı için artan maaşı onu daha yüksek bir vergi dilimine sokar. Bu olguya 'mali sürüklenme' (bracket creep) denir.
Artan oranlı tarifelerde vergi dilimi enflasyona göre güncellenmezse, kişi salt enflasyon kaynaklı nominal gelir artışı yüzünden oransal olarak daha fazla vergi ödemek zorunda kalır.
3
Her iki analizin gelir dağılımına etkisini birleştirme.
Hem sabit getirili K hem de maaşı endeksli olmasına rağmen vergi yükü artan L reel kayıp yaşar. Enflasyon, gelir dağılımını her ikisinin aleyhine bozucu bir etki yaratır.
Ekonomik şokların ve maliyetlerin kişilerin vergi sonrası net reel kullanılabilir gelirleri üzerindeki etkisi bulunmalıdır.

Anahtar Kavram

Enflasyon Vergisi ve Mali Sürüklenme Etkisi
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Enflasyonun Gelir Dağılımına Etkisi

Bu konudan daha fazla soru