Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorResimler

Kamu gelirleri teorisinde 'resim' (duty), devletin egemenlik gücüne dayanarak belirli bir faaliyetin yürütülmesine veya bir işin yapılmasına izin vermesi karşılığında tahsil ettiği bedelleri ifade eder.

Buna göre, resimlerin hukuki ve mali nitelikleri ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

  1. Resimler, sunulan spesifik bir kamu hizmetinden yararlananların bu hizmetin maliyetine katılım payı olarak ödedikleri bedellerdir ve bu yönüyle harçlar ile tamamen aynı hukuki ve ekonomik mahiyete sahiptir.Cevap
  2. B
    Resimlerin tahsilat gerekçesi bir kamu hizmetinin doğrudan ifasından ziyade, kamusal bir otorite tarafından belirli bir faaliyetin icrasına yönelik verilen 'izin' veya 'ruhsat' işlemidir.
  3. C
    Resimler, bütçe tekniği açısından devletin süreklilik arz eden faaliyetlerinden elde edilmesi nedeniyle 'olağan gelirler', kamu gücüne dayalı olarak konulmaları nedeniyle de 'cebri gelirler' arasında sınıflandırılır.
  4. D
    Vergiden 'ivazlı' (karşılıklı) olması yönüyle ayrılan resimlerde; mükellefin ödediği bedelin karşılığı, harçlarda olduğu gibi somut bir hizmet sunumu değil, devletin bir yetkilendirme işlemidir.
  5. E
    Resimler, sadece bütçeye kaynak sağlamak (fiskal) amacıyla değil; belirli faaliyetlerin kamusal denetim altında tutulması veya sınırlandırılması gibi 'mali olmayan' (ekstra-fiskal) amaçlara da hizmet edebilir.

Cevap

Resimlerin kamu hizmetinin maliyetine katılım payı olduğunu ve harçlar ile aynı mahiyete sahip olduğunu savunan ifade yanlıştır.
Doğru cevap olan ifade, resimleri 'kamu hizmetinin maliyetine katılım payı' olarak tanımlamakta ve harçlar ile özdeşleştirmektedir. Oysa maliye teorisinde resimlerin temel karakteristiği, bir hizmet sunumu değil, kamusal bir otorite tarafından verilen bir 'izin' veya 'yetki'ye dayanmasıdır. Harçlarda somut bir hizmet ifası (örneğin diploma verilmesi, pasaport düzenlenmesi) söz konusuyken, resimlerde bir hakkın kullanımına veya bir faaliyetin yürütülmesine (örneğin avlanma, bina inşa etme) onay verilmesi söz konusudur.

Adım Adım Çözüm

1
Resim ve Harç ayrımını analiz et.
Harç, sunulan bir kamu hizmetinin (adliye, tapu vb.) karşılığı iken; resim, bir faaliyetin yapılması için devletten alınan 'izin' veya 'ruhsat' (inşaat, avlanma vb.) karşılığıdır.
Bu iki kavram ivazlı (karşılıklı) olmaları yönüyle benzeşse de ivazın niteliği bakımından kesin olarak ayrılırlar.
2
Resimlerin bütçesel ve hukuki tasnifini değerlendir.
Resimler, devletin egemenlik gücüne dayandığı için cebri (zorunlu), süreklilik arz ettiği için olağan ve kamu hukukuna tabi olduğu için kamu hukuku geliri kategorisindedir.
Tasnif hatalarını elemek için gelirin kaynağını ve sürekliliğini belirlemek gerekir.
3
Ekstra-fiskal (mali olmayan) amaçları incele.
Resimler bazen gelirden ziyade, bir faaliyetin (örneğin çevreye etkisi olan bir inşaatın) denetimini sağlamak için konulur.
Modern maliyede kamu gelirlerinin düzenleyici rolünü anlamak sorunun doğru çözümü için kritiktir.

Anahtar Kavram

Resimlerin (Duties) Harçlardan ve Vergilerden Ayırt Edici Nitelikleri

Alternatif Yöntem

Soruyu çözerken 'Resim = İzin/Ruhsat' ve 'Harç = Hizmet' eşleştirmesini yaparak seçeneklerdeki 'maliyet' ve 'hizmet' vurgularını elemek en hızlı yoldur.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Resimler

Bu konudan daha fazla soru