Soru

Zorluk: OrtaKeynesyen Yaklaşımda Maliye Politikası

Klasik iktisadi düşünce, ekonomideki herhangi bir dengesizliğin fiyat, ücret ve faiz oranlarındaki esneklik sayesinde hızla giderileceğini ve sistemin daima tam istihdam dengesinde kalacağını öne sürer. Buna karşılık John Maynard Keynes, 1936 yılında yayımladığı eserde ekonominin kendi haline bırakıldığında uzun süre krizde kalabileceğini savunmuş ve aktif (iradi) maliye politikasının önemini vurgulamıştır.

Buna göre, Keynesyen yaklaşıma göre ekonominin 'eksik istihdam dengesi'nde (gayri iradi işsizlik durumunda) kalmasına yol açan ve devletin maliye politikası aracılığıyla müdahalesini zorunlu kılan temel makroekonomik gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Toplam efektif talebin yetersiz kalması ve nominal ücretlerin aşağı yönlü katı (yapışkan) olması nedeniyle piyasaların kendiliğinden temizlenememesi.Cevap
  2. B
    Faiz oranlarındaki esnekliğin tasarruf ve yatırım eşitliğini sağlaması sonucunda, işsizliğin sadece geçici piyasa sürtünmelerinden kaynaklanması.
  3. C
    Vergi sistemi gibi otomatik istikrar sağlayıcıların, ekonomik dalgalanmaları önlemede iradi politikalardan daha etkili ve yeterli olması.
  4. D
    Ekonomik durgunlukların çözümünde, marjinal vergi oranlarının düşürülerek bireylerin çalışma ve üretme (arz) şevkinin artırılmasının hedeflenmesi.
  5. E
    Devletin makroekonomik istikrardan ziyade, yıllık bütçe denkliğini koruyarak ekonomideki kaynak tahsisini ve fiyat istikrarını bozmamaya odaklanması.

Cevap

Keynesyen modele göre ekonominin eksik istihdam dengesinde kalmasının ve devlet müdahalesinin zorunlu olmasının temel nedeni, efektif talep yetersizliği ile nominal ücretlerin aşağı yönlü katı olmasıdır.
Keynesyen yaklaşımda, klasik modelin iddia ettiğinin aksine fiyatlar ve nominal ücretler aşağı yönlü esnek değildir (katıdır). İşçiler sendikalar veya sözleşmeler nedeniyle nominal ücret indirimlerine direnç gösterir. Bu katılık ve geleceğe yönelik belirsizlikler, harcamaların düşmesine ve dolayısıyla efektif talebin yetersiz kalmasına yol açar. Piyasalar kendiliğinden temizlenmediği için ekonomi gayri iradi işsizliğin olduğu 'eksik istihdam dengesinde' çakılı kalır. Bu tıkanıklığı aşmanın tek yolu, devletin kamu harcamalarını artırmak gibi iradi (aktif) maliye politikaları uygulayarak toplam talebi dışarıdan desteklemesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Klasik ve Keynesyen yaklaşımların istihdam ve piyasa dengesi konusundaki temel varsayımlarını karşılaştır.
Klasik model fiyat ve ücret esnekliği ile tam istihdamın kendiliğinden sağlanacağını öngörürken, Keynesyen model fiyatların ve ücretlerin katı olduğunu, dolayısıyla piyasaların kendiliğinden temizlenemeyeceğini savunur.
Sorunun temelinde iki ekol arasındaki temel teorik ayrımın tespit edilmesi yatmaktadır.
2
Keynesyen modele göre ekonomiyi eksik istihdamda tutan temel faktörleri belirle.
Nominal ücretlerin aşağı yönlü katı (yapışkan) olması ve yatırım/tüketim kararsızlıkları nedeniyle efektif talebin yetersiz kalması, ekonominin eksik istihdam dengesinde sıkışmasına neden olan ana unsurlardır.
Devlet müdahalesini (iradi maliye politikasını) haklı çıkaran ekonomik gerekçenin makroekonomik dinamiklerinin tanımlanması gerekir.
3
Seçenekleri analiz et ve Keynesyen teoriyi doğru yansıtan ifadeyi seç.
Efektif talep yetersizliği ve ücret katılığına vurgu yapan seçenek doğru cevap olarak belirlenirken; Klasik, Arz Yönlü ve Geleneksel görüşleri yansıtan diğer seçenekler elenir.
Çeldiriciler genellikle diğer iktisadi düşünce okullarının temel varsayımlarını içerdiğinden dikkatli bir ayıklama yapılmalıdır.

Anahtar Kavram

Efektif Talep Yetersizliği ve Ücret Katılığı (Keynesyen Eksik İstihdam Dengesi)
Bu soruyu puanla