Soru

Zorluk: Çok zorTahakkuk İşlemi

Vergi idaresi tarafından re’sen takdir edilen bir vergiye karşı mükellef tarafından vergi mahkemesinde açılan iptal davasında; mahkeme davanın reddine (verginin onanmasına) karar vermiş, bu karar vergi dairesi kayıtlarına girmiş ve mükellef tarafından süresi içinde Bölge İdare Mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İstinaf aşamasında mükellefin talebi üzerine 'yürütmenin durdurulması' kararı verilmiştir.

213213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümleri dikkate alındığında, bu hukuki süreçteki 'tahakkuk' aşamasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Vergi mahkemesi kararının vergi dairesine ulaştığı tarihte tahakkuk gerçekleşmiş sayılır; istinaf aşamasında alınan yürütmeyi durdurma kararı tahakkuk işlemini geri almaz, sadece tahsilatı durdurur.Cevap
  2. B
    İstinaf mahkemesi yürütmenin durdurulması kararı verdiği için, daha önce gerçekleşmiş olan tahakkuk işlemi hükümsüz hale gelir ve vergi ancak davanın kesinleşmesiyle yeniden tahakkuk eder.
  3. C
    Karara karşı istinaf yoluna başvurulduğu için vergi ancak Bölge İdare Mahkemesinin davanın esası hakkındaki nihai kararının vergi dairesine ulaştığı tarihte tahakkuk eder.
  4. D
    Mahkeme kararı üzerine düzenlenen 22 no'lu ihbarnamenin mükellefe tebliğ edildiği tarih, verginin hukuken tahakkuk ettiği tarih olarak kabul edilir.
  5. E
    Re'sen tarhiyata karşı dava açıldığında, mahkeme davanın reddine karar verse dahi tahakkuk ancak vergi dairesince 'tahakkuk fişi' düzenlendiği anda kesinleşir.

Cevap

Vergi mahkemesi kararının vergi dairesi kayıtlarına girdiği tarihte tahakkuk gerçekleşmiş sayılır; sonraki yürütmeyi durdurma kararı sadece tahsilatı engeller.
Vergi Usul Kanunu'nun 112112. maddesinin 33. fıkrasına göre; vergi mahkemesinde dava açılması dolayısıyla tahsili duran vergilerden yargı mercilerince tasdik edilenler, mahkeme kararının vergi dairesine geldiği tarihte tahakkuk etmiş sayılır. Bu aşamadan sonra mükellefin istinaf yoluna başvurması ve üst mahkemeden 'yürütmenin durdurulması' kararı alması, kanunen gerçekleşmiş olan bu tahakkuku ortadan kaldırmaz; sadece verginin tahsiline yönelik cebri icra işlemlerini dava sonuna kadar durdurur.

Adım Adım Çözüm

1
Tarhiyat türünü ve uyuşmazlık durumunu analiz etme
Re'sen tarh edilen bir vergiye karşı dava açılmış ve ilk derece mahkemesi verginin doğruluğunu onamıştır (davanın reddi).
Re'sen tarhiyatlara karşı dava açılması tahakkuku kendiliğinden durdurur.
2
VUK 112/3112/3 maddesini uygulama
Yargı mercilerince tasdik edilen vergiler, mahkeme kararının vergi dairesine geldiği tarihte tahakkuk etmiş sayılır.
Kanun koyucu, yargı kararıyla kesinleşmese bile onanan verginin tahakkukunu bu spesifik ana bağlamıştır.
3
Üst mahkemedeki yürütmenin durdurulması (YD) kararının etkisini değerlendirme
YD kararı, tahakkuk etmiş verginin cebren tahsilini (haciz vb.) durdurur ancak gerçekleşmiş olan 'tahakkuk' hukuki statüsünü geriye dönük bozmaz.
Tahakkuk ve tahsil edilebilir olma farklı kavramlardır; YD kararı işlemin icra edilebilirliğini askıya alır.

Anahtar Kavram

Vergi Yargılamasında Tahakkuk Zamanı ve Yürütmenin Durdurulmasının Sınırları

İpuçları

1
Vergi Usul Kanunu'nun 112112. maddesinde yargı kararlarının tahakkuka etkisi özel olarak düzenlenmiştir.
2
Tahakkuk ile tahsilat arasındaki farkı düşünün; yürütmenin durdurulması bunlardan hangisini etkiler?
3
Vergi mahkemesi kararının vergi dairesine ulaştığı an, re'sen tarh edilen vergiler için kritik bir hukuki eşiktir.

Daha Fazla Pratik

İhtirazi kayıtla verilen beyannamelerde dava açılmasının tahakkuk ve tahsilat üzerindeki etkisini inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla